Παλαιστίνη: Έτσι στοχεύει ο Τραμπ να αφοπλίσει τη Χαμάς στη Γάζα!-Αναλυτικά τα πέντε στάδια του αμερικανικού σχεδίου

Πρόταση για τη διοίκηση της Γάζας με την αρχή «μία εξουσία, ένα νομικό σύστημα, ένας στρατός» περιλαμβάνει το σχέδιο που φέρεται να έχει παρουσιαστεί από το «Συμβούλιο Ειρήνης» του Ντόναλντ Τραμπ προς παλαιστινιακές πλευρές, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσπάθειας σταθεροποίησης της περιοχής μετά από χρόνια συγκρούσεων.

Παλαιστίνη: Έτσι στοχεύει ο Τραμπ να αφοπλίσει τη Χαμάς στη Γάζα!-Αναλυτικά τα πέντε στάδια του αμερικανικού σχεδίου

Στο επίκεντρο του σχεδίου βρίσκεται ο πλήρης αφοπλισμός της Χαμάς, μια διαδικασία που προβλέπεται να εξελιχθεί σταδιακά μέσα σε διάστημα οκτώ μηνών, καθώς και η αποδόμηση του εκτεταμένου δικτύου σηράγγων και στρατιωτικών υποδομών στη Λωρίδα της Γάζας. Παράλληλα, προβλέπεται η παράδοση των όπλων σε φάσεις, υπό την εποπτεία διεθνών και παλαιστινιακών θεσμών.

Σταδιακή μετάβαση εξουσίας και ασφάλειας

Σύμφωνα με το σχέδιο, η διαδικασία ξεκινά με την ανάληψη του ελέγχου της ασφάλειας από μια παλαιστινιακή τεχνοκρατική επιτροπή, η οποία θα υποστηρίζεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η τελική φάση προβλέπει την πλήρη αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων, υπό την προϋπόθεση ότι θα έχει προηγηθεί η επιβεβαίωση πως η Χαμάς δεν διατηρεί πλέον στρατιωτική ισχύ.

Ο αφοπλισμός αποτελεί το βασικό σημείο τριβής στις διαπραγματεύσεις, καθώς συνδέεται άμεσα με την εφαρμογή της συμφωνίας εκεχειρίας του Οκτωβρίου 2025, η οποία έθεσε τέλος σε δύο χρόνια πολέμου. Η ισραηλινή πλευρά έχει καταστήσει σαφές ότι δεν πρόκειται να προχωρήσει σε πλήρη αποχώρηση χωρίς την εξάλειψη των στρατιωτικών δυνατοτήτων της Χαμάς.

Από την πλευρά της, η Χαμάς απορρίπτει διαχρονικά την παράδοση των όπλων της, τα οποία –σύμφωνα με εκτιμήσεις– έχουν μεταφερθεί και αποθηκευτεί κυρίως σε υπόγειες εγκαταστάσεις. Ωστόσο, σε ανεπίσημες τοποθετήσεις, στελέχη της φέρονται να εξετάζουν το ενδεχόμενο αφοπλισμού, υπό την προϋπόθεση ότι θα συνοδευτεί από πολιτική προοπτική για την ίδρυση παλαιστινιακού κράτους.

Παλαιστίνιος αξιωματούχος που συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις χαρακτήρισε το σχέδιο «άδικο», επισημαίνοντας ότι ενδέχεται να απαιτηθούν τροποποιήσεις. Όπως ανέφερε, το προτεινόμενο πλαίσιο δεν παρέχει επαρκείς εγγυήσεις για την τήρηση των δεσμεύσεων από την ισραηλινή πλευρά, ενώ εκφράζονται ανησυχίες ότι συνδέει ζητήματα ανοικοδόμησης και ανθρωπιστικής βελτίωσης με πολιτικούς όρους, όπως ο αφοπλισμός.

Παράλληλα, άλλες παλαιστινιακές οργανώσεις, μεταξύ των οποίων και ο Ισλαμικός Τζιχάντ, έχουν εκφράσει έντονη κριτική, υποστηρίζοντας ότι το σχέδιο δίνει προτεραιότητα στον αφοπλισμό εις βάρος της ανοικοδόμησης και της αποχώρησης των ισραηλινών δυνάμεων.

Παλαιστίνη: Έτσι στοχεύει ο Τραμπ να αφοπλίσει τη Χαμάς στη Γάζα!-Αναλυτικά τα πέντε στάδια του αμερικανικού σχεδίου

Το πλαίσιο διακυβέρνησης της Γάζας

Κεντρικό ρόλο στο σχέδιο διαδραματίζει η Εθνική Επιτροπή για τη Διοίκηση της Γάζας (NCAG), ένα όργανο αποτελούμενο από παλαιστίνιους τεχνοκράτες, το οποίο θα αναλάβει τη διακυβέρνηση και την εποπτεία της ασφάλειας.

Η πρόταση προβλέπει ότι η Γάζα θα διοικείται με βάση την αρχή «μία εξουσία, ένα νομικό σύστημα, ένας στρατός», με αποκλειστική αρμοδιότητα κατοχής όπλων να έχουν μόνο εξουσιοδοτημένα πρόσωπα. Όλες οι ένοπλες οργανώσεις θα κληθούν να τερματίσουν τη στρατιωτική τους δράση και να ενταχθούν στη διαδικασία αφοπλισμού.

Η επαλήθευση της διαδικασίας θα πραγματοποιείται από ειδική Επιτροπή Επαλήθευσης Συλλογής Όπλων, η οποία προβλέπεται να συσταθεί με πρωτοβουλία διεθνών παραγόντων που συμμετέχουν στο εγχείρημα. Η ανοικοδόμηση της Γάζας, σύμφωνα με το σχέδιο, θα προχωρά μόνο σε περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί αποστρατιωτικοποιημένες.

Το χρονοδιάγραμμα των πέντε φάσεων

Το σχέδιο περιλαμβάνει ένα αναλυτικό χρονοδιάγραμμα πέντε σταδίων:

1η φάση (ημέρες 1–15):
Η NCAG αναλαμβάνει τον διοικητικό και επιχειρησιακό έλεγχο της Γάζας και ξεκινά η προετοιμασία για τη συγκέντρωση και καταγραφή των όπλων.

2η φάση (ημέρες 16–40):
Το Ισραήλ απομακρύνει τον βαρύ οπλισμό από τις περιοχές που ελέγχει, ενώ ταυτόχρονα αναπτύσσεται διεθνής δύναμη ασφαλείας για τη σταθεροποίηση του εδάφους.

3η φάση (ημέρες 31–90):
Η πιο κρίσιμη φάση, κατά την οποία η Χαμάς παραδίδει τον βαρύ στρατιωτικό εξοπλισμό και επιτρέπεται η καταστροφή σηράγγων, εκρηκτικών και λοιπών στρατιωτικών υποδομών.

4η φάση (ημέρες 91–250):
Οι δυνάμεις της NCAG προχωρούν στη συλλογή και καταγραφή των εναπομεινάντων όπλων, ενώ οι ισραηλινές δυνάμεις αρχίζουν σταδιακή αποχώρηση από τη Γάζα.

5η φάση (τελική επαλήθευση):
Ολοκληρώνεται η διαδικασία αφοπλισμού και οι ισραηλινές δυνάμεις αποχωρούν πλήρως, διατηρώντας μόνο περιορισμένη παρουσία σε ζώνη ασφαλείας. Παράλληλα, δρομολογείται η ευρύτερη ανοικοδόμηση της περιοχής.

Παρά τη λεπτομερή δομή του, το σχέδιο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές πολιτικές και πρακτικές προκλήσεις, κυρίως λόγω της έλλειψης εμπιστοσύνης μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών και της απουσίας συμφωνίας σε κρίσιμα ζητήματα, όπως το μέλλον της παλαιστινιακής κρατικής υπόστασης.

Η επιτυχία ή μη της πρωτοβουλίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την αποδοχή της από τη Χαμάς και άλλες παλαιστινιακές οργανώσεις, καθώς και από τη δυνατότητα των διεθνών παραγόντων να εγγυηθούν την εφαρμογή της σε ένα ιδιαίτερα ρευστό γεωπολιτικό περιβάλλον.