Πεντοζάλι, ο παραδοσιακός χορός της Κρήτης που αψηφά τη βαρύτητα

Πεντοζάλι, ο παραδοσιακός χορός της Κρήτης που αψηφά τη βαρύτητα (Βίντεο)
Ονομάστηκε πεντοζάλι, γιατί συμβολίζει το πέμπτο ζάλο (δηλαδή βήμα), όπως ειπώθηκε η θεωρούμενη πέμπτη κατά σειρά ελπίδα των Κρητικών για απελευθέρωση της Κρήτης από τους Τούρκους.

Ανήκει στην κατηγορία των πηδηχτών χορών και είναι ενθουσιώδης, πυρρίχιος δηλαδή πολεμικός χορός, ο οποίος αντιπροσωπεύει την κρητική λεβεντιά. Χορεύεται με τα χέρια πιασμένα στους ώμους, τεντωμένα σε ανοιχτό κύκλο.

Σύμφωνα με την παράδοση, ο χορός έλαβε τη σημερινή μουσικοχορευτική μορφή και ονομασία του την περίοδο της Επανάστασης του Δασκαλογιάννη στα 1770-71 και αποκτώντας συμβολισμούς στην ονομασία, το βηματισμό και τη μουσική του.

Λέγεται ότι ο Δασκαλογιάννης διεμήνυσε στον οργανοπαίχτη Κιώρο από την Ανώπολη Σφακιών να του συνθέσει ένα πολεμικό χορό με δώδεκα γυρίσματα (όσοι ήταν και οι αρχηγοί που έπαιρναν μέρος στο ξεσηκωμό).

Ο χορός χορεύτηκε όπως και σήμερα με τους στρατιώτες πιασμένους από τους ώμους συμβολίζοντας την αλληλοϋποστήριξη την συνεργασία και την εμπιστοσύνη των πολεμιστών.

Ο χορός απαιτεί συγχρονισμένες ομαδικές φιγούρες όλων των αντρών, τις λεγόμενες «πατιές» (πολλαπλά χτυπήματα των ποδιών στο έδαφος) ενώ τα βήματα του είναι τελετουργικά και μετρημένα.