Ποιος είναι ο Αντρίι Γιερμάκ, ο πανίσχυρος πρώην Προσωπάρχης της Ουκρανικής Προεδρίας και κολλητός του Ζελένσκι;

Το Εθνικό Γραφείο Καταπολέμησης της Διαφθοράς της Ουκρανίας (NABU) και η Ειδική Εισαγγελία Καταπολέμησης της Διαφθοράς (SAPO) έκαναν έφοδο και πραγματοποίησαν έρευνες τις πρώτες πρωινές ώρες της Παρασκευής, στο σπίτι του Αντρίι Γιερμάκ,του πανίσχυρου επικεφαλής του γραφείου του Ουκρανού προέδρου, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, στο πλαίσιο μιας μεγάλης έρευνας για διαφθορά που αφορά την κρατική εταιρεία πυρηνικής ενέργειας.

Λίγο αργότερα, ο πρόεδρος της Ουκρανίας ανακοίνωσε ότι ο Αντρίι Γερμάκ παραιτήθηκε.

Οι Aρχές καταπολέμησης της διαφθοράς της Ουκρανίας επιβεβαίωσαν ότι η έφοδος αποτελεί μέρος μιας έρευνας, αλλά δεν διευκρίνισαν εάν ο Γιερμάκ είναι ύποπτος. Ο επικεφαλής του γραφείου του Ζελένσκι επιβεβαίωσε ότι «το NABU και το SAPO πράγματι διεξήγαγαν διαδικαστικές ενέργειες στο σπίτι του».

«Οι ανακριτές δεν αντιμετωπίζουν κανένα εμπόδιο. Τους έχει δοθεί πλήρης πρόσβαση στο διαμέρισμα και οι δικηγόροι μου βρίσκονται επί τόπου, σε επαφή με τους αξιωματούχους των αρχών επιβολής του νόμου», δήλωσε ο Γιερμάκ. «Από την πλευρά μου, συνεργάζομαι πλήρως».

Ποιος είναι ο Αντρίι Γιερμάκ;

Ο Αντρίι Γιερμάκ και ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι γνωρίζονται εδώ και καιρό, πολύ πριν ο Ζελένσκι γίνει πρόεδρος της Ουκρανίας.

Δικηγόρος και παραγωγός ταινιών, ο Γερμάκ συνεργαζόταν με το στούντιο «Κβαρτάλ 95» του Ζελένσκι, παρέχοντας νομικές υπηρεσίες, ενώ ίδρυσε και την «Garnet Media Group», η οποία παρήγαγε ουκρανικές ταινίες και τηλεοπτικές εκπομπές, σύμφωνα με το Euronews.

Όταν ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι έγινε πρόεδρος της Ουκρανίας το 2019, ο Γιερμάκ διορίστηκε σύμβουλος του για θέματα εξωτερικής πολιτικής και του ανατέθηκε να διαπραγματευτεί ανταλλαγές κρατουμένων με τη Ρωσία από την πρώτη εισβολή της Μόσχας το 2014. Επίσης, ηγήθηκε της ουκρανικής αντιπροσωπείας κατά τις πρόσφατες συνομιλίες στη Γενεύη με την Ουάσινγκτον.

Τον Φεβρουάριο του 2020, ο Ζελένσκι διόρισε τον Γερμάκ επικεφαλής του γραφείου του, με κύρια αρμοδιότητα τον πόλεμο της Ρωσίας στην ανατολική Ουκρανία. Έκτοτε, ο Γερμάκ έχει ενισχύσει τη θέση του τόσο εντός της Ουκρανίας όσο και εκτός αυτής.

Ο 54χρονος υπήρξε ο στενότερος σύμβουλος του Ζελένσκι καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου και θεωρείται συχνά ο δεύτερος πιο ισχυρός άνδρας της Ουκρανίας, αλλά έχει δεχτεί αυξανόμενη πίεση λόγω του σκανδάλου διαφθοράς, παρόλο που δεν έχει κατηγορηθεί για καμία παράνομη πράξη.

Εμπλέκεται πράγματι ο Γιερμάκ στο σκάνδαλο διαφθοράς;

Μια εκτεταμένη έρευνα για διαφθορά σχετικά με καταγγελίες για δωροδοκία που αφορούν την κρατική εταιρεία πυρηνικής ενέργειας Energoatom μαστίζει την Ουκρανία τις τελευταίες εβδομάδες.

Το Γραφείο Καταπολέμησης της Διαφθοράς δημοσίευσε ηχογραφήσεις που υποδηλώνουν ότι ορισμένοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι «ξέπλεναν» χρήματα και λάμβαναν μίζες από κρατικές συμβάσεις, σε ένα ποσό που ξεπερνά τα 100 εκατομμύρια δολάρια.

Φερόμενος αρχηγός και εγκέφαλος ήταν ο Τιμούρ Μίντιτς, πρώην επιχειρηματικός εταίρος του Ζελένσκι. Ο Μίντιτς είχε αποκαλέσει τον Γιερμάκ «φίλο του» στο παρελθόν. Δεν είναι σαφές εάν οι δύο ήταν στενοί φίλοι από την αρχή του πολέμου ή εάν η σχέση τους χρονολογείται πριν από το 2019, όταν ο Γιέρμακ δεν ασχολούνταν ακόμη με την πολιτική.

Το Εθνικό Γραφείο Καταπολέμησης της Διαφθοράς και το Ειδικό Γραφείο Καταπολέμησης της Διαφθοράς δήλωσαν ότι η έρευνα, η οποία διήρκεσε 15 μήνες και περιελάμβανε 1.000 ώρες ηχογραφήσεων, αποκάλυψε τη συμμετοχή αρκετών μελών της ουκρανικής κυβέρνησης.

Οι Αρχές δεν έχουν ακόμη δημοσιοποιήσει όλες τις ηχογραφήσεις, αφήνοντας την Ουκρανία να μαντεύει ποιοι άλλοι θα μπορούσαν να εμπλέκονται, δεδομένου ότι αρκετοί Ουκρανοί αξιωματούχοι θεωρούνται ότι έχουν στενούς δεσμούς με τον Γιερμάκ.

Η Γιούλια Σβιριέντενκο, η οποία διορίστηκε πρωθυπουργός το καλοκαίρι του 2025, ήταν αναπληρώτρια του Γιερμάκ από το 2020 έως το 2021 και αργότερα εντάχθηκε στην κυβέρνηση.

Ο Γενικός Εισαγγελέας Ρουσλάν Κραβτσένκο, που διορίστηκε τον Ιούνιο, θεωρείται επίσης «προστατευόμενος» του Γιερμάκ από ακτιβιστές κατά της διαφθοράς και φιλοκυβερνητικούς βουλευτές.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας Αντρίι Σιμπίχα ήταν επίσης αναπληρωτής του Γιερμάκ πριν αντικαταστήσει τον Ντμίτρο Κουλέμπα, μετά από πληροφορίες ότι ο Κουλέμπα συγκρούστηκε με τον Γερμάκ, όπως αναφέρει το Euronews.

Έκτοτε, ο ανώτατος διπλωματικός ρόλος της Ουκρανίας ασκείται de facto από τον Γιερμάκ, ο οποίος έχει ηγηθεί των πιο σημαντικών διαπραγματεύσεων και έχει συνοδεύσει τον Ζελένσκι στις πιο κρίσιμες συναντήσεις, ενώ ο Σιμπίχα συχνά δεν ήταν παρών.

Έχοντας αυτό το επίπεδο επιρροής και εξουσίας, πολλοί Ουκρανοί αναρωτιούνται αν ο Αντρέι Γερμάκ γνώριζε για το σκάνδαλο διαφθοράς εντός του κυβερνητικού κύκλου.

Συγκεκριμένα, ακόμη και πριν από την τελευταία έρευνα — τη μεγαλύτερη από τότε που ο Ζελένσκι έγινε πρόεδρος και από την αρχή του πολέμου στις αρχές του 2022 — τρεις από τους σημερινούς αναπληρωτές του Γιερμάκ, ο Ολέγκ Τατάροφ, ο Αντρίι Σμιρνόφ και ο Ροστίσλαβ Σούρμα, έχουν ήδη ερευνηθεί από το Εθνικό Γραφείο Καταπολέμησης της Διαφθοράς, με ορισμένοι από αυτούς να έχουν τελικά κατηγορηθεί.

Η πλειοψηφία των συνεργατών του Ζελένσκι τόσο εντός όσο και εκτός της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένης της κοινωνίας των πολιτών της χώρας, έχουν ζητήσει από τον πρόεδρο να αποπέμψει τον Γιερμάκ.