Πόλεμος στην Ουκρανία: Η Ευρωπαϊκή Ένωση πιέζει την Ελλάδα να δώσει πυραύλους Patriot στον Ζελένσκι ενώ ο Ερντογάν «ξεσαλώνει» στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο- Αυξάνονται οι πιέσεις στις χώρες που διαθέτουν αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων

 Η Ελλάδα όπως και οι υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες που διαθέτουν σημαντικά αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων βρίσκονται αντιμέτωπες με τις αυξανόμενες πιέσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, προκειμένου να διαθέσουν μέρος αυτών στην Ουκρανία.

Πόλεμος στην Ουκρανία: Η Ευρωπαϊκή Ένωση πιέζει την Ελλάδα να δώσει πυραύλους Patriot στον Ζελένσκι ενώ ο Ερντογάν «ξεσαλώνει» στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο- Αυξάνονται οι πιέσεις στις χώρες που διαθέτουν αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων

Η ανάγκη του Κιέβου για ενίσχυση της αντιαεροπορικής του άμυνας γίνεται ολοένα πιο επιτακτική, καθώς οι ρωσικές επιθέσεις από αέρος εντείνονται, όπως ανέφεραν στο Euronews αξιωματούχοι της ΕΕ.

Στο επίκεντρο αυτών των πιέσεων αναμένεται να βρεθούν, ειδικότερα, η Ισπανία και η Ελλάδα. Οι δύο χώρες αναμένεται να δεχθούν παροτρύνσεις κατά τη συνάντηση για θέματα άμυνας που θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη στην κομητεία Γουίκλοου της Ιρλανδίας, ώστε να εξετάσουν το ενδεχόμενο να αποδεσμεύσουν μέρος των αποθεμάτων τους προς όφελος της Ουκρανίας.

Το αίτημα του Κιέβου αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα καθώς ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι προειδοποίησε στα τέλη Αυγούστου ότι οι παραδόσεις πυραύλων αναχαίτισης για τα συστήματα Patriot έχουν μειωθεί, την ώρα που η Ρωσία κλιμακώνει τις πυραυλικές επιθέσεις της σε ουκρανικό έδαφος.

Ο Ζελένσκι εκτίμησε ότι η Ουκρανία χρειάζεται περίπου 300 πυραύλους αναχαίτισης, προκειμένου να μπορέσει να αντιμετωπίσει έναν ήδη προδιαγεγραμμένα δύσκολο χειμώνα. Η χώρα καλείται να προετοιμαστεί για ακόμη μία περίοδο σφοδρών επιθέσεων, ενώ συμπληρώνεται ένας ακόμη χρόνος από την έναρξη της πλήρους κλίμακας ρωσικής εισβολής.

Την ίδια στιγμή, ο πόλεμος με το Ιράν υποχρέωσε τις Ηνωμένες Πολιτείες να αντλήσουν σε μεγάλο βαθμό από τα δικά τους αποθέματα πυραύλων Patriot. Η εξέλιξη αυτή περιόρισε ακόμη περισσότερο τον αριθμό των διαθέσιμων πυραύλων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αναπλήρωση των αποθεμάτων συμμάχων της Ουάσινγκτον, μεταξύ των οποίων και η Ουκρανία, σε μια συγκυρία κατά την οποία το Κίεβο ζητά ακριβώς το αντίθετο: περισσότερα διαθέσιμα μέσα αναχαίτισης.

Η Μαδρίτη έχει ήδη κάνει ένα περιορισμένο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ δήλωσε νωρίτερα μέσα στη χρονιά ότι η χώρα του έχει δεσμευθεί να δωρίσει πέντε πυραύλους Patriot στην Ουκρανία, παρά τις σοβαρές ελλείψεις που καταγράφονται διεθνώς.

Από την ελληνική πλευρά, ωστόσο, η στάση παραμένει πιο επιφυλακτική. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει δηλώσει ότι η Αθήνα έχει «αντισταθεί» στο παρελθόν στις πιέσεις για μεταφορά στην Ουκρανία οποιασδήποτε από τις έξι πυροβολαρχίες Patriot που διαθέτει, υπογραμμίζοντας ότι τα συγκεκριμένα συστήματα θεωρούνται κρίσιμα για την προστασία του εθνικού εναέριου χώρου.

Ευρωπαίος διπλωμάτης, ο οποίος μίλησε στο Euronews υπό καθεστώς ανωνυμίας λόγω της ευαισθησίας του ζητήματος, σημείωσε ότι η επιμονή της Μαδρίτης και της Αθήνας να διατηρήσουν τα αποθέματα πυραύλων Patriot δεν αποτελεί καινούργιο θέμα για τις Βρυξέλλες. Ωστόσο, η συζήτηση αποκτά νέα ένταση, καθώς ο Ζελένσκι επαναφέρει με ολοένα μεγαλύτερη επιμονή το αίτημα για πρόσθετους πυραύλους αναχαίτισης. Το Patriot, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο διπλωμάτης, έχει γίνει «τη συζήτηση του καλοκαιριού».

Στην προσπάθεια να διευρυνθεί ο κύκλος των χωρών που θα μπορούσαν να συνεισφέρουν, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ), το διπλωματικό σώμα της ΕΕ, έχει ήδη ανοίξει δίαυλο επικοινωνίας με την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα. Στόχος είναι να διερευνηθεί κατά πόσο οι δύο ασιατικές χώρες θα μπορούσαν να διαθέσουν μέρος των δικών τους αποθεμάτων προς την Ουκρανία.

Πόλεμος στην Ουκρανία: Η Ευρωπαϊκή Ένωση πιέζει την Ελλάδα να δώσει πυραύλους Patriot στον Ζελένσκι ενώ ο Ερντογάν «ξεσαλώνει» στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο- Αυξάνονται οι πιέσεις στις χώρες που διαθέτουν αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων

Το εγχείρημα, ωστόσο, κάθε άλλο παρά εύκολο θεωρείται. Ευρωπαίοι διπλωμάτες εκτιμούν ότι οι ενδεχόμενες εντάσεις με την Κίνα είναι πιθανό να περιορίσουν την προθυμία τόσο του Τόκιο όσο και της Σεούλ να αποδεσμεύσουν σημαντικές ποσότητες από τα στρατηγικά τους αποθέματα.

Ανάλογους προβληματισμούς προκαλεί και η ελληνική περίπτωση. Η Αθήνα ενδέχεται να εμφανιστεί απρόθυμη να αποδυναμώσει τα δικά της αποθέματα αεράμυνας, ιδίως σε μια περίοδο κατά την οποία οι εντάσεις με την Τουρκία έχουν αυξηθεί τους τελευταίους μήνες.

Τρεις διπλωμάτες της ΕΕ συμφώνησαν ότι η έλλειψη πυραύλων Patriot στην Ουκρανία αποτελεί «μεγάλο ζήτημα», ανοίγοντας παράλληλα ένα ευρύτερο και δυσκολότερο ερώτημα: με ποιον τρόπο θα μπορούσε να καλυφθεί το κενό που δημιουργείται στην ουκρανική αντιαεροπορική άμυνα.

«Πώς ακριβώς θα μοιάζει αυτό, δεν είμαι σίγουρος», δήλωσε ένας από τους διπλωμάτες, επισημαίνοντας παράλληλα ότι η συνάντηση της Τρίτης έχει άτυπο χαρακτήρα και, ως εκ τούτου, δεν αναμένεται να οδηγήσει σε επίσημα συμπεράσματα ή δεσμευτικές αποφάσεις.

Πέρα όμως από την ανάγκη ενίσχυσης της Ουκρανίας, στο τραπέζι των συνομιλιών αναμένεται να βρεθεί και ένα ευρύτερο ζήτημα: πόσο αποτελεσματικά είναι τα ίδια τα ευρωπαϊκά συστήματα άμυνας απέναντι σε ένα ολοένα πιο σύνθετο περιβάλλον απειλών. Η συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά τη σειρά υβριδικών ενεργειών που έχουν καταγραφεί το τελευταίο διάστημα στην ευρωπαϊκή γειτονιά.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Μολδαβίας, υποψήφιας προς ένταξη στην ΕΕ χώρας, η οποία βρέθηκε πρόσφατα αντιμέτωπη με σειρά παραβιάσεων του εναέριου χώρου της από μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Μόλις στις 27 Αυγούστου, πέντε μη επανδρωμένα αεροχήματα εισήλθαν στον εναέριο χώρο της χώρας, προκαλώντας την έντονη αντίδραση της προέδρου Μάια Σάντου.

Η συνάντηση των Ευρωπαίων αξιωματούχων πραγματοποιείται, παράλληλα, στη σκιά δημοσιευμάτων σύμφωνα με τα οποία ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, πραγματοποίησε μυστικό ταξίδι στη Μόσχα.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η επίσκεψη επικεντρώθηκε στην προειδοποίηση προς το Κρεμλίνο να μην προχωρήσει σε οποιαδήποτε μορφή επιθετικότητας εναντίον των χωρών της Βαλτικής. Παρ’ όλα αυτά, οι ηγέτες της περιοχής έσπευσαν να καταστήσουν σαφές ότι οι εκτιμήσεις τους για τον κίνδυνο μιας ενδεχόμενης ρωσικής επίθεσης στη Λετονία, την Εσθονία και τη Λιθουανία δεν έχουν μεταβληθεί.

Ο πρώην πρόεδρος της Εσθονίας, Τούμας Χέντρικ Ίλβες, μάλιστα, εξέφρασε στο Euronews την αμφιβολία του για το κατά πόσο ο Ράτκλιφ στάλθηκε πράγματι στη Μόσχα με αποκλειστικό στόχο να προειδοποιήσει τη Ρωσία απέναντι σε οποιαδήποτε κλιμάκωση. Κατά την εκτίμησή του, η Ουάσινγκτον εξακολουθεί να έχει ως βασική πηγή ανησυχίας το Ιράν.

Την ίδια ώρα, ένα ακόμη στοιχείο που αποκαλύπτει τη δυσκολία εξεύρεσης άμεσης λύσης έρχεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αξιωματούχος της Κομισιόν αποκάλυψε στο Euronews ότι η Ουκρανία εξετάζει το ενδεχόμενο να αξιοποιήσει την επόμενη δόση του δανείου στήριξης ύψους 90 δισ. ευρώ για την αγορά αντιβαλλιστικών συστημάτων.

Στο τραπέζι βρίσκονται δύο βασικές επιλογές: τα αμερικανικά Patriot ή το γαλλοϊταλικό σύστημα SAMP/T NG, το οποίο αποτελεί μία από τις ευρωπαϊκές εναλλακτικές λύσεις για την ενίσχυση της ουκρανικής αντιβαλλιστικής άμυνας.

Παράλληλα, η Κομισιόν επιχειρεί να δημιουργήσει και άλλους διαύλους για την κάλυψη των επειγουσών αναγκών της Ουκρανίας. Στο πλαίσιο αυτό, ενέκρινε πρόσφατα πρόγραμμα αμυντικών προμηθειών ύψους 6,1 δισ. ευρώ, με στόχο την ενίσχυση της χώρας με συστήματα αεράμυνας και αντιπυραυλικής άμυνας, πυραύλους, πυρομαχικά και ραντάρ.

Έτσι, η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα: από τη μία πλευρά, η ανάγκη να ενισχυθεί επειγόντως η ουκρανική άμυνα απέναντι στις ολοένα πιο σφοδρές ρωσικές επιθέσεις και, από την άλλη, η ανάγκη των ίδιων των ευρωπαϊκών χωρών να διατηρήσουν επαρκή αποθέματα για την προστασία του δικού τους εναέριου χώρου. Το ερώτημα πλέον δεν αφορά μόνο το πόσους πυραύλους μπορεί να διαθέσει η Ευρώπη στην Ουκρανία, αλλά και πόσο μεγάλο κενό είναι διατεθειμένη να αφήσει πίσω της.