Πόλεμος στην Ουκρανία: Το NATO «καλεί» την Αθήνα για υποστήριξη επιχειρήσεων στο Αιγαίο κατά της Ρωσίας – Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;

Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, πέρα από τη συνολικότερη πολιτική εναρμόνιση ανάμεσα στους εταίρους του ΝΑΤΟ, έχει οδηγήσει και σε άνευ προηγουμένου ενίσχυση του τακτικού ρόλου των κατά τόπους διοικήσεων της Συμμαχίας. Αυτό σημαίνει ότι πλέον οι στρατιωτικοί του ΝΑΤΟ διαθέτουν μεγαλύτερη αυτονομία κινήσεων και αποφάσεων.

Ανάμεσα σε αυτές τις αποφάσεις περιλαμβάνονται: Πρώτον, η ενεργοποίηση της Δύναμης Ταχείας Αντίδρασης (NRF), δεύτερον η μείωση της ετοιμότητας από 90 σε 30 ημέρες και, τρίτον, η μείωση του χρόνου προετοιμασίας για ανάπτυξη δυνάμεων, εφόσον απαιτηθεί, σε μόλις πέντε ημέρες.

Σε πρακτικό επίπεδο, ήδη ο ανώτατος συμμαχικός διοικητής Ευρώπης (SACEUR) Τοντ Γουόλτερς ζητεί την επί τόπου αναπλήρωση δυνάμεων όπου θεωρεί ότι υπάρχουν κενά. Σε τακτικό επίπεδο ο Βρετανός ναυτικός διοικητής του ΝΑΤΟ (MARCOM) με έδρα το Νόρθγουντ στο Ηνωμένο Βασίλειο ζητεί από το Πολεμικό Ναυτικό διαθέσιμες μονάδες για ενίσχυση επιχειρήσεων, ασκήσεων ή αποστολών στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο. Ακριβώς την ίδια πρακτική ακολουθεί ο Αμερικανός αεροπορικός διοικητής του ΝΑΤΟ (AIRCOM) με έδρα το Ράμσταϊν στη Γερμανία, ζητώντας την απογείωση αεροσκαφών για την υποστήριξη αποστολών. Ανάλογη δυνατότητα σε τακτικό επίπεδο έχει, βεβαίως, και ο Αμερικανός διοικητής Χερσαίων Δυνάμεων (LANDCOM) με έδρα τη Σμύρνη.

Απόφαση μείωσης του χρόνου προετοιμασίας για ανάπτυξη δυνάμεων, εφόσον απαιτηθεί, σε μόλις πέντε ημέρες.

Η μεταφορά του ελέγχου των δυνάμεων του ΝΑΤΟ σε τακτικό επίπεδο αντικατοπτρίζει φυσικά την ανάγκη να ανταποκριθούν οι ένοπλες δυνάμεις των κρατών-μελών στον βαθμό επιφυλακής στις οποίες έχει τεθεί η Συμμαχία. Οι συνεννοήσεις στην Ελλάδα γίνονται με βασικό άξονα το ΓΕΕΘΑ, το οποίο συντονίζει τις επιχειρήσεις που πραγματοποιούνται. Μια κατεξοχήν επίδειξη διακλαδικότητας ήταν η παράλληλη εξέλιξη τις προηγούμενες ημέρες των ασκήσεων «Ηνίοχος 22», «Λαίλαψ 22» και «Ωρίων 22», που συνδύαζαν την εκπαίδευση πολλαπλών στοιχείων από διαφορετικές χώρες σε επίπεδο αεροπορίας, ναυτικού και ειδικών επιχειρήσεων.

Σε τακτικό επίπεδο τα περισσότερα αιτήματα καταφθάνουν από το Νόρθγουντ, και συγκεκριμένα από τον διοικητή MARCOM αντιναύαρχο του Βασιλικού Ναυτικού Κιθ Μπλουντ, ο οποίος έχει τεράστια εμπειρία από την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και του Αιγαίου. Ηδη φρεγάτες του Π.Ν. και αεροσκάφη της Π.Α. συμμετέχουν στην παρακολούθηση του διαδρόμου ναυσιπλοΐας, ο οποίος ξεκινάει από τα ανοιχτά της Κρήτης και φθάνει έως το βόρειο Αιγαίο. Ρωσικά πλοία –πολεμικά και εμπορικά– εξακολουθούν να κινούνται στην περιοχή ανάμεσα στα Στενά και τις ρωσικές βάσεις στη Συρία και μέρος της αποστολής των ναυτικών δυνάμεων του ΝΑΤΟ είναι η διαρκής παρακολούθησή τους, σε επιχειρήσεις που συχνά παραπέμπουν σε αναλογίες με τον Ψυχρό Πόλεμο.