Πόλεμος στο Ιράν: «Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ο στρατηγός του χάους, λέει ψέματα όπως αναπνέει!» Φουντώνει η κριτική στις ΗΠΑ εναντίον του Αμερικανού Προέδρου!- Τρομάζει η κοινή γνώμη στην ιδέα ότι οι Αμερικανοί δεν είχαν καμία απολύτως στρατηγική για αυτόν τον πόλεμο που ρημάζει τη Μέση Ανατολή!

Ακόμη και υψηλόβαθμοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι των Ηνωμένων Πολιτειών εκφράζουν ανησυχία, καθώς δεν διακρίνουν καμία σαφή στρατηγική για την αντιμετώπιση του Ιράν.

Πόλεμος στο Ιράν: «Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ο στρατηγός του χάους, λέει ψέματα όπως αναπνέει!» Φουντώνει η κριτική στις ΗΠΑ εναντίον του Αμερικανού Προέδρου!- Τρομάζει η κοινή γνώμη στην ιδέα ότι οι Αμερικανοί δεν είχαν καμία απολύτως στρατηγική για αυτόν τον πόλεμο που ρημάζει τη Μέση Ανατολή!

Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στο Ντόραλ της Φλόριντα, ένας δημοσιογράφος ρώτησε τον Ντόναλντ Τραμπ: «Κύριε Πρόεδρε, είπατε ότι ο πόλεμος είναι “πολύ ολοκληρωτικός”, ενώ ο υπουργός Άμυνας λέει ότι “αυτό είναι μόνο η αρχή”. Τελικά, ποιο ισχύει;». Ο Τραμπ κοίταξε δεξιά και αριστερά, κατόπιν χαμήλωσε το βλέμμα και απάντησε: «Λοιπόν, θα μπορούσατε να πείτε και τα δύο».

Η ασάφεια αυτής της απάντησης, όπως σχολιάζει ο David Smith στον Guardian, δεν αρμόζει σε έναν ηγέτη εν καιρώ πολέμου που θα έπρεπε να διαθέτει σαφή σχέδιο και ρητορική που εμπνέει. Αντιθέτως, αντανακλά απόλυτα τον προσωπικό χαρακτήρα του 47ου προέδρου των ΗΠΑ.

Η ασταθής διαχείριση των προεκλογικών εκστρατειών, των σχέσεων με το Κογκρέσο και των διεθνών εμπορικών διαπραγματεύσεων έχει πλέον επεκταθεί και στη στρατιωτική σφαίρα.

Αρχηγός του χάους

Καθώς η σύγκρουση με το Ιράν εισέρχεται στην τρίτη εβδομάδα, επηρεάζοντας ολόκληρη τη Μέση Ανατολή και προκαλώντας οικονομικούς κλυδωνισμούς διεθνώς, ο Τραμπ έχει αναδειχθεί ως ο «αρχηγός του χάους».

Απέφυγε την παραδοσιακή επίσημη ομιλία από το Οβάλ Γραφείο, δεν επισκέφτηκε τη στρατιωτική ακαδημία του Γουέστ Πόιντ, ούτε πραγματοποίησε τηλεοπτική επίσκεψη σε αεροπλανοφόρο για να ενώσει τον λαό γύρω από την κρίση. Ακόμη και όταν παρευρέθηκε σε τελετή μεταφοράς λειψάνων πεσόντων, επέλεξε να φορέσει ένα λευκό καπέλο του μπέιζμπολ με την επιγραφή «USA».

Αντί για συγκροτημένο σχέδιο, ο πρόεδρος προτιμά μια δίνη δηλώσεων στα social media, αυθόρμητων σχολίων και μεταβαλλόμενων στόχων. Μολονότι αυτή η τακτική μπορεί να μπερδέψει τον αντίπαλο και να επιτρέψει στον Τραμπ να κηρύξει νίκη όποτε ο ίδιος επιθυμεί, ταυτόχρονα αποσταθεροποιεί και την ίδια την αμερικανική πλευρά.

Ο ιστορικός Τζόναθαν Άλτερ, ειδικός στους Αμερικανούς προέδρους, σημειώνει: «Είναι ο ίδιος ο ορισμός του παράγοντα χάους. Δεν βλέπει πέρα από τον επόμενο κύκλο ειδήσεων, και η εξωτερική πολιτική του αλλάζει συνεχώς κατεύθυνση».

Όπως προσθέτει: «Λέει ψέματα όπως αναπνέει. Ό,τι διακηρύσσει σήμερα, δύο μέρες μετά μπορεί να το αρνηθεί. Η ουσία των λεγομένων του είναι συχνά ανύπαρκτη, αλλά η υποστήριξή τους από τον στρατιωτικό οπλισμό τους προσδίδει τεράστια σημασία».

Πόλεμος στο Ιράν: «Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ο στρατηγός του χάους, λέει ψέματα όπως αναπνέει!» Φουντώνει η κριτική στις ΗΠΑ εναντίον του Αμερικανού Προέδρου!- Τρομάζει η κοινή γνώμη στην ιδέα ότι οι Αμερικανοί δεν είχαν καμία απολύτως στρατηγική για αυτόν τον πόλεμο που ρημάζει τη Μέση Ανατολή!

Η δυσκολία της αιτιολόγησης

Μετά τη διαταγή βομβαρδισμού στο Ιράν, ο Τραμπ προσπαθεί να πείσει το αμερικανικό κοινό για την αναγκαιότητα της προληπτικής δράσης, ενώ ισχυρίζεται ότι επιθυμεί να αποφύγει τους «ατέρμονους πολέμους» του παρελθόντος.

Οι αιτιολογίες που επικαλείται ποικίλλουν: αρχικά ανέφερε ότι είχε «την αίσθηση» ότι το Ιράν ετοίμαζε επίθεση στις ΗΠΑ. Αργότερα, η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λίβιτ, τροποποίησε τη θέση, υποστηρίζοντας ότι η «αίσθηση» αυτή βασίζεται σε στοιχεία. Ωστόσο, το Πεντάγωνο ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχουν πληροφορίες που να τεκμηριώνουν σχεδιασμένη επίθεση του Ιράν.

Το χρονοδιάγραμμα και οι στόχοι του πολέμου μεταβάλλονται συνεχώς. Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ δηλώνει ότι εξαρτάται από τον πρόεδρο «αν βρισκόμαστε στην αρχή, στη μέση ή στο τέλος», ενώ ο Τραμπ εμφανίζεται ασυνεπής και στις ίδιες του τις δηλώσεις.

Σε προεκλογική συγκέντρωση, χαρακτηρίζει τον πόλεμο «βραχυπρόθεσμη εξόρμηση» που σύντομα θα τελειώσει, ενώ λίγα λεπτά αργότερα δηλώνει ότι «δεν έχουμε κερδίσει αρκετά». Την ίδια στιγμή, το Πεντάγωνο επισημαίνει ότι η αποστολή μόλις ξεκίνησε.

Η βετεράνος Τζανέσα Γκόλντμπεκ παρατηρεί: «Αυτή η αντίφαση στέλνει επικίνδυνα μηνύματα στους αντιπάλους. Δείχνει ότι η στρατηγική δεν είναι υπό έλεγχο και ότι ο πρόεδρος προσπαθεί να βρει στρατηγική εξόδου χωρίς να αντιλαμβάνεται την πραγματικότητα στην οποία έχει εμπλέξει τις ΗΠΑ».

Οι πρόεδροι των ΗΠΑ κατά το παρελθόν συνδύαζαν στρατηγική οξυδέρκεια, ψυχραιμία και σεβασμό προς τον εχθρό. Ο Τραμπ σπάει αυτούς τους κανόνες: δημοσιεύει βίντεο που αναμιγνύουν πραγματικές εκρήξεις με ταινίες δράσης, βιντεοπαιχνίδια και διάσημους αθλητές, ενώ κατά τη διάρκεια εκδηλώσεων κινείται από την αναφορά στους θανάτους στρατιωτών στο καύχημα για ανέσεις και έργα πολυτελείας.

Η ανάληψη ευθύνης για ατυχήματα, όπως η επίθεση σε σχολείο θηλέων στο νότιο Ιράν, αποφεύγεται συστηματικά, ενώ δημοσιοποιούνται ανακρίβειες σχετικά με οπλικά συστήματα.

Απουσία εθνικής ενότητας

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η στρατιωτική δράση δεν έχει ενισχύσει τη δημοτικότητα του Τραμπ ούτε τη συναίνεση γύρω από την ηγεσία του. Το αμερικανικό κοινό παραμένει διχασμένο, με πολλούς να θεωρούν ότι η επίθεση στο Ιράν μειώνει την ασφάλεια των ΗΠΑ.

Αυτό δημιουργεί πολιτική ευπάθεια, ειδικά αν χρειαστεί πρόσθετη χρηματοδότηση από το Κογκρέσο. Σε αντίθεση με τον Τζορτζ Μπους, που εξασφάλισε διμερές ψήφισμα για τον πόλεμο στο Ιράκ το 2003, ο Τραμπ λειτουργεί ως «one-man show»: συνεχής επικοινωνία, αλλά έλλειψη σαφούς στόχου σε κρίσιμα ζητήματα.

Η αμφισημία αυτή του δίνει όμως και ένα πλεονέκτημα: μπορεί να κηρύξει νίκη όποτε επιλέξει, χωρίς να δεσμεύεται σε συγκεκριμένα κριτήρια επιτυχίας.

Σύγκρουση με συμμάχους

Η αστάθεια ανησυχεί και τους συμμάχους. Ο Κίρ Στάρμερ και ο Πέδρο Σάντσεζ βρέθηκαν στο στόχαστρο του προέδρου, ο οποίος απείλησε ακόμη και εμπορικές κυρώσεις.

Η στρατηγική μοιάζει να ακολουθεί τη «θεωρία του τρελού» του Νίξον, διατηρώντας τους αντιπάλους σε αβεβαιότητα. Ωστόσο, η έλλειψη ξεκάθαρης αφήγησης υπονομεύει την αξιοπιστία των ΗΠΑ και αποτυγχάνει να πείσει το κοινό για το δίκαιο της στρατιωτικής δράσης.

Χάος και αβεβαιότητα

Παρά την πρόοδο του στρατού στον περιορισμό της ιρανικής στρατιωτικής ικανότητας, το στενό του Ορμούζ παραμένει ουσιαστικά ανοιχτό. Ο Τραμπ, όταν ρωτήθηκε για το τέλος του πολέμου, απάντησε: «Όταν το νιώσω».

Η βετεράνος Γκόλντμπεκ συνοψίζει: «Ο πρόεδρος ξεκίνησε έναν πόλεμο χωρίς να καθορίσει την αποστολή, οι στόχοι αλλάζουν συνεχώς, η κλιμάκωση δεν έχει τέλος και το ίδιο το Πεντάγωνο τον αντικρούει σε πραγματικό χρόνο. Πρόκειται για καθαρό χάος».