Politico:«Έρχεται η ώρα που θα εγκαταλείψουμε τον Τραμπ»- Οι Ευρωπαίοι έχουν στραμμένο το βλέμμα στη Γροιλανδία και προετοιμάζονται αθόρυβα για το τέλος του ΝΑΤΟ!

Καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ επαναφέρει στο προσκήνιο την απειλή κατάληψης της Γροιλανδίας, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και διπλωμάτες αρχίζουν να εξετάζουν ένα σενάριο που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν αδιανόητο.

Politico:«Έρχεται η ώρα που θα εγκαταλείψουμε τον Τραμπ»- Οι Ευρωπαίοι έχουν στραμμένο το βλέμμα στη Γροιλανδία και προετοιμάζονται αθόρυβα για το τέλος του ΝΑΤΟ!

Σύμφωνα με το Politico, το ερώτημα που τίθεται ολοένα και συχνότερα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες είναι απλό αλλά εκρηκτικό: πώς θα μπορούσε να απαντήσει η Ευρώπη σε μια τέτοια πρόκληση; Παρότι μια άμεση στρατιωτική σύγκρουση παραμένει εξαιρετικά απίθανη, ακόμη και υπό αυτές τις συνθήκες, η υπόθεση της Γροιλανδίας αναδεικνύει ένα βαθύτερο και υπαρξιακό πρόβλημα για τη Δύση: το μέλλον του ΝΑΤΟ και τη συνοχή της διατλαντικής συμμαχίας.

Αν ο Τραμπ επέμενε στην υλοποίηση μιας τέτοιας κίνησης, θα επρόκειτο ουσιαστικά για επίθεση της ισχυρότερης χώρας του ΝΑΤΟ εναντίον άλλου κράτους-μέλους της Συμμαχίας – της Δανίας. Ένα τέτοιο προηγούμενο θα συνιστούσε θεσμικό σεισμό χωρίς ιστορικό ανάλογο.

Η ευαισθησία του ζητήματος είναι τέτοια ώστε αποφεύγεται συστηματικά κάθε επίσημη συζήτηση στα τραπέζια των συνόδων κορυφής της ΕΕ ή του ΝΑΤΟ. Ωστόσο, πέντε Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και διπλωμάτες επιβεβαιώνουν στο Politico ότι το ερώτημα της «αντεπίθεσης» προς τον Τραμπ αποτελεί αντικείμενο ιδιωτικών συνομιλιών σε ολόκληρη την ήπειρο.

Πέρα από τη στρατιωτική διάσταση, η Ευρώπη διαθέτει και άλλα μέσα επιρροής. Οι Ηνωμένες Πολιτείες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την ευρωπαϊκή αγορά, ενώ οι κυβερνήσεις της ΕΕ δαπανούν δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως για την αγορά αμερικανικών οπλικών συστημάτων. Αυτές οι οικονομικές και εμπορικές σχέσεις θα μπορούσαν, θεωρητικά, να μετατραπούν σε μοχλούς πίεσης – ακόμη και με το ακραίο σενάριο αναστολής αμυντικών προμηθειών από τις ΗΠΑ.

Το φάσμα του τέλους του ΝΑΤΟ

Ορισμένοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι προειδοποιούν ότι μια τόσο απροκάλυπτη πρόκληση θα μπορούσε να οδηγήσει σε ταχεία και πλήρη ρήξη των διατλαντικών σχέσεων. Άλλοι υποστηρίζουν ότι, υπό την ηγεσία Τραμπ, η συμμαχία καθίσταται ολοένα και πιο τοξική και ότι η Ευρώπη οφείλει να εξετάσει σοβαρά την επόμενη ημέρα.

Η πιο σαφής – αν και έμμεση – προειδοποίηση ήρθε από τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν. Με δηλώσεις του προς τους υπουργούς του, υπογράμμισε ότι η Γαλλία δεν υποτιμά τις αναφορές στη Γροιλανδία και προειδοποίησε πως οποιαδήποτε προσβολή της κυριαρχίας ευρωπαϊκού και συμμαχικού κράτους θα είχε «πρωτοφανείς συνέπειες». Διαβεβαίωσε, μάλιστα, ότι το Παρίσι θα σταθεί σε πλήρη αλληλεγγύη με τη Δανία.

Αν και Γάλλος κυβερνητικός αξιωματούχος δεν επιβεβαίωσε άμεση επικοινωνία ή σχεδιαζόμενη επαφή Μακρόν–Τραμπ, τόνισε ότι πρόκειται για ζήτημα εξαιρετικής λεπτότητας, στο οποίο κάθε λέξη μετρά.

Politico:«Έρχεται η ώρα που θα εγκαταλείψουμε τον Τραμπ»- Οι Ευρωπαίοι έχουν στραμμένο το βλέμμα στη Γροιλανδία και προετοιμάζονται αθόρυβα για το τέλος του ΝΑΤΟ!

Οι επιλογές της Ευρώπης: από τον κατευνασμό στη σύγκρουση

Οι δηλώσεις Μακρόν συνέπεσαν με την έναρξη συνομιλιών στην Ουάσινγκτον μεταξύ της κυβέρνησης Τραμπ και των υπουργών Εξωτερικών της Δανίας και της Γροιλανδίας, σε μια προσπάθεια αναζήτησης συμβιβασμού για το μέλλον του νησιού των 57.000 κατοίκων.

Παρά τον συγκρατημένο τόνο αισιοδοξίας μετά τις επαφές με τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο Δανός ΥΠΕΞ Λαρς Λέκε Ράσμουσεν παραδέχθηκε ότι παραμένει αγεφύρωτη η βασική διαφωνία: «Ο πρόεδρος επιθυμεί την κατάκτηση της Γροιλανδίας», δήλωσε, καθιστώντας σαφές ότι συμφωνία δεν διαφαίνεται στον ορίζοντα.

Σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες, οι επιλογές που εξετάζονται κυμαίνονται από ήπιες πιέσεις προς Ρεπουμπλικανούς νομοθέτες, συμβολικές στρατιωτικές παρουσίες στη Γροιλανδία και εκστρατείες δημόσιας διπλωματίας στις ΗΠΑ, έως πολύ πιο σκληρά μέτρα.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ακόμη και η διακοπή της υποστήριξης σε αμερικανικούς στρατιωτικούς σχεδιασμούς ή, σε ακραίο επίπεδο, η επαναδιεκδίκηση ελέγχου αμερικανικών βάσεων στην Ευρώπη. Όπως παραδέχεται διπλωμάτης, γίνονται συζητήσεις για το πώς η Ευρώπη θα μπορούσε να υπενθυμίσει στις ΗΠΑ ότι η συνεργασία δεν είναι μονόδρομος – αν και κανείς δεν επιθυμεί να το διατυπώσει δημόσια.

Ο φόβος της ρήξης και η Ουκρανία

Ο βασικός ανασταλτικός παράγοντας για μια σκληρή ευρωπαϊκή στάση είναι η Ουκρανία. Πολλοί Ευρωπαίοι θεωρούν απολύτως κρίσιμη τη στήριξη του Τραμπ για τη διασφάλιση αξιόπιστων εγγυήσεων ασφαλείας απέναντι στη Ρωσία σε οποιαδήποτε μελλοντική ειρηνευτική συμφωνία.

Ταυτόχρονα, αρκετοί σύμμαχοι δυσκολεύονται να πιστέψουν ότι οι ΗΠΑ θα προχωρούσαν πράγματι σε βίαιη κατάληψη της Γροιλανδίας. Ωστόσο, όπως σημειώνουν διπλωμάτες, η προετοιμασία για το χειρότερο σενάριο θεωρείται πλέον αναγκαία.

Στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ, κάθε συζήτηση περί «τιμωρίας» των ΗΠΑ παραμένει σχεδόν ταμπού. Πολλοί προειδοποιούν ότι η χρήση των αμερικανικών βάσεων ως διαπραγματευτικού όπλου θα είχε σοβαρό κόστος και για τις δύο πλευρές: λιγότερες εγγυήσεις ασφάλειας για την Ευρώπη και απώλεια κρίσιμων επιχειρησιακών υποδομών για τις ΗΠΑ.

Οι αμερικανικές βάσεις: το ισχυρό χαρτί της Ευρώπης

Το 2024, οι Ηνωμένες Πολιτείες διατηρούσαν 31 μόνιμες βάσεις και 19 επιπλέον στρατιωτικές εγκαταστάσεις στην Ευρώπη, με περισσότερους από 67.500 εν ενεργεία στρατιωτικούς. Η Γερμανία, η Ιταλία και το Ηνωμένο Βασίλειο φιλοξενούν το μεγαλύτερο μέρος αυτής της παρουσίας, συμπεριλαμβανομένης της κομβικής βάσης του Ράμσταϊν.

Σύμφωνα με τον πρώην διοικητή των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, Μπεν Χότζες, οι βάσεις αυτές είναι ζωτικής σημασίας για την παγκόσμια στρατηγική των ΗΠΑ, ενώ η απώλειά τους θα είχε καταστροφικές συνέπειες. Παράλληλα, μια ρήξη θα περιόριζε δραστικά τις δυνατότητες ανταλλαγής πληροφοριών και θα έθετε σε κίνδυνο τεράστια αμυντικά συμβόλαια.

Νομικά, όπως επισημαίνουν ειδικοί, η παρουσία των αμερικανικών δυνάμεων αποτελεί ζήτημα εθνικού δικαίου των χωρών υποδοχής, γεγονός που δίνει στην Ευρώπη θεωρητικά περιθώρια κινήσεων.

«Η Ευρώπη μπορεί να σώσει το ΝΑΤΟ μόνο αν πάψει να λειτουργεί ως δεδομένος και παθητικός εταίρος», τονίζει ο Χότζες. Όπως συνοψίζει Ευρωπαίος αξιωματούχος, η διατλαντική σχέση βρίσκεται ήδη σε φάση μετάβασης – και, όποια κι αν είναι η έκβαση, «δεν επιστρέφει στο παρελθόν».