Προεδρικές εκλογές στην Κύπρο: Νίκος Χριστοδουλίδης – Ανδρέας Μαυρογιάννης δίνουν σήμερα τη μάχη του Β΄γύρου – Το αυριανό κυβερνητικό σχήμα, οι συμπληγάδες και το μήνυμα Αναστασιάδη

Όποιος εκ των δύο εξασφαλίσει το 50% +1 των ψηφοφόρων, δεν θα χρειαστεί πολύ χρόνο να μάθει τα κατατόπια του Προεδρικού Μεγάρου, καθώς και οι δύο εργάστηκαν χρόνια σε αυτό και το ξέρουν σαν τη τσέπη τους.

Η ανακήρυξη του νέου Προέδρου θα γίνει απόψε το βράδυ (12/2) στο στάδιο «Τάσσος Παπαδόπουλος – Ελευθερία», και η τελετή παράδοσης παραλαβής θα γίνει τη 1η Μαρτίου. Ο νέος Πρόεδρος θα έχει μπροστά του δύο εβδομάδες και κάτι για να σχηματίσει κυβέρνηση, αφού θα διαβουλευτεί με τα κόμματα που τον έχουν στηρίξει. Όσο και αν φαίνεται μια απλή διαδικασία, δεν είναι καθόλου έτσι τα πράγματα. Πρέπει να τηρηθούν ισορροπίες ώστε να εξασφαλιστεί η ομαλότερη λειτουργία του κυβερνητικού σχήματος, με επικεφαλής έναν Πρόεδρο ο οποίος δεν έχει δικό του κόμμα και δεν ανήκει στα κόμματα που τον υποστηρίζουν.

Τόσο ο Νίκος Χριστοδουλίδης όσο και ο Ανδρέας Μαυρογιάννης διεκδίκησαν την εκλογή στη Προεδρία της Κύπρου, ως ανεξάρτητοι, υποστηριζόμενοι από τα κόμματα της αντιπολίτευσης με βασικό στόχο την αλλαγή της πολιτικής της κυβέρνησης Αναστασιάδη… αν και οι δύο ήταν εξ απορρήτων συνεργάτες του Νίκου Αναστασιάδη.

Οι δύο μονομάχοι

Η αναμέτρηση μεταξύ του πρώην υπουργού εξωτερικών Νίκου Χριστοδουλίδη και του πρώην Διαπραγματευτή στο Κυπριακό Ανδρέα Μαυρογιάννη, θα αναδείξει τον επόμενο Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ο οποίος θα διαδεχθεί τον Νίκο Αναστασιάδη.

Και οι δύο υπήρξαν στενοί συνεργάτες του απερχόμενου Προέδρου, αλλά στηρίζονται από τα κόμματα που αντιπολιτεύθηκαν σκληρά τα τελευταία δέκα χρόνια τη κυβέρνηση.

Τον Νίκο Χριστοδουλίδη στηρίζουν τα κεντρώα κόμματα ΔΗΚΟ, ΕΔΕΚ, ΔΗΠΑ κ.α και τον Ανδρέα Μαυρογιάννη το αριστερό ΑΚΕΛ.
Τόσο τα κόμματα που στηρίζουν τον Ν. Χριστοδουλίδη, όσο και το ΑΚΕΛ που στηρίζει τον Α. Μαυρογιάννη, έχουν χαρακτηρίσει τη κυβέρνηση Αναστασιάδη ως τη πλέον διεφθαρμένη από ιδρύσεως της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενώ από διαφορετική οπτική γωνία έχουν επικρίνει τους χειρισμούς της στο Κυπριακό.

Εκ των πραγμάτων, αποτελεί παραδοξότητα ότι τα κόμματα της αντιπολίτευσης, στηρίζουν δύο προσωπικότητες που συνεργάστηκαν στενά με τον Κύπριο Πρόεδρο.

Κανένας εκ των δύο δεν προέρχεται από τα κόμματα που τον υποστηρίζουν. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης υπήρξε στέλεχος του δεξιού ΔΗΣΥ και μέχρι σήμερα δηλώνει «Συναγερμικός» και υπερήφανος για το έργο της κυβέρνησης Αναστασιάδη.

Ο Ανδρέας Μαυρογιάννης, αν και δεν μετείχε σε κανένα κόμμα (ήταν διπλωμάτης καριέρας), προέρχεται από οικογένεια αγωνιστών της ΕΟΚΑ 55-59, (Οι αγωνιστές της ΕΟΚΑ παραδοσιακά είναι ψηφοφόροι του ΔΗΣΥ). Σε κάθε περίπτωση ο Α. Μαυρογιάννης δεν είναι αριστερός, αν και στηρίζεται από το ΑΚΕΛ που είναι από τα λίγα ορθόδοξα κομμουνιστικά κόμματα στην Ευρώπη, που επιβίωσαν μετά τη κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης.

Στα κοινά χαρακτηριστικά και των δύο θα μπορούσε κάποιος να καταγράψει την δέσμευση τους για την ευρωπαϊκή δυτική κατεύθυνση της Κυπριακής Δημοκρατίας και τη πίστη στην ελεύθερη οικονομία της αγοράς.

Στο Κυπριακό τα πράγματα είναι λίγο πιο περίπλοκα καθώς ο Ανδρέας Μαυρογιάννης υποστηρίζει λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας συμφωνώντας πλήρως τόσο με το ΑΚΕΛ που τον υποστηρίζει, αλλά και με τον ΔΗΣΥ που έμεινε εκτός νυμφώνος.

Ο Νίκος Χριστοδουλίδης επίσης υποστηρίζει ομοσπονδιακή λύση, αλλά τα κόμματα που τον στηρίζουν έχουν μεταξύ τους διαφορετικές απόψεις. Η ΕΔΕΚ απορρίπτει πλήρως τη λύση ομοσπονδίας, το ΔΗΚΟ θέλει λύση ομοσπονδίας αλλά ασαφές «με σωστό περιεχόμενο», ενώ η ΔΗΠΑ υποστηρίζει λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας, με πολιτική ισότητα.

Επίσης στα θέματα της διαφθοράς, ο Νίκος Χριστοδουλίδης, δεν συμφωνεί με την κριτική των κομμάτων που τον υποστηρίζουν, καθώς ήταν μέλος της κυβέρνησης η οποία χαρακτηρίζεται «διεφθαρμένη», ενώ ο Ανδρέας Μαυρογιάννης, παραδέχεται την βαθιά διαφθορά, διευκρινίζοντας πως ο ίδιος δεν ήταν μέλος της απερχόμενης κυβέρνησης αλλά διαπραγματευτής για το Κυπριακό και δεν μετείχε στο υπουργικό συμβούλιο.

Μήνυμα Αναστασιάδη

Ο Κύπριος Πρόεδρος πριν καν υποβληθούν οι υποψηφιότητες για τις Προεδρικές εκλογές είχε καταβάλλει προσπάθειες να βρουν κοινή γλώσσα ο Πρόεδρος του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου και ο τότε υπουργός εξωτερικών Νίκος Χριστοδουλίδης. Οι προσπάθειες απέβησαν άκαρπες καθώς και οι δύο ήταν αποφασισμένοι να διεκδικήσουν τον προεδρικό θώκο. Η διαφωνία τους οδήγησε στην παραίτηση του Νίκου Χριστοδουλίδη από το υπουργείο εξωτερικών και την έναρξη διαβουλεύσεων με τα κόμματα της αντιπολίτευσης για να τον υποστηρίξουν. Παράλληλα ο Αβέρωφ Νεοφύτου, αναδείχθηκε ως ο υποψήφιος του ΔΗΣΥ μέσα από εσωκομματικές διαδικασίες… χωρίς αντίπαλο.

Ο Νίκος Αναστασιάδης βρέθηκε σε ιδιαιτέρως δύσκολη θέση, αλλά ως επίτιμος πρόεδρος του ΔΗΣΥ ήταν υποχρεωμένος να στηρίξει δημοσίως τον Αβέρωφ Νεοφύτου. Όλες οι πληροφορίες που προέρχονται από άτομα που συζητούσαν με τον Νίκο Αναστασιάδη, αναφέρουν πως στη πραγματικότητα ο Κύπριος Πρόεδρος ήθελε ως διάδοχο του το Νίκο Χριστοδουλίδη.

Αυτό που δεν μπόρεσε να κάνει στο πρώτο γύρο των εκλογών, το έκανε στο δεύτερο με μια δήλωση παρέμβαση, η οποία πίσω από τις λέξεις έστειλε σαφή μηνύματα.

Το πρώτο μήνυμα ήταν η έμμεση υπόδειξη στους ψηφοφόρους του ΔΗΣΥ να ψηφίσουν Νίκο Χριστοδουλίδη, γιατί ο νέος Πρόεδρος, κατά τον κ. Αναστασιάδη πρέπει να υπηρετεί «την επανένωση της πατρίδας μας μέσω ενός ξεκάθαρου ευρωπαϊκού και δυτικού προσανατολισμού και τη μη διατάραξη των ισχυρών στρατηγικών συμμαχιών που έχουμε επιτύχει με χώρες της περιοχής και τις Η.Π.Α».
Αυτό δεν θα μπορούσε να εξυπηρετηθεί από τον Ανδρέα Μαυρογιάννη ο οποίος στηρίζεται από το αριστερό ΑΚΕΛ, στο οποίο αποδίδεται ευρωσκεπτικισμός και τυφλός αντιαμερικανισμός.

Επίσης Ο Νίκος Αναστασιάδης, μέσα από τη δήλωση του έστειλε μήνυμα αποδοκιμασίας και στις πρακτικές του Αβέρωφ Νεοφύτου, ο οποίος παρασκηνιακά στηρίζει τον Ανδρέα Μαυρογιάννη έχοντας πλέον «βεντέτα» με τον Νίκο Χριστοδουλίδη. Στο πλαίσιο αυτής της βεντέτας ο κ. Νεοφύτου καλεί τους ψηφοφόρους του κόμματος να μην ψηφίσουν τον «αποστάτη», ενώ σύμφωνα με πληροφορίες αποδίδει την ήττα που υπέστη στο πρώτο γύρο, στη κυβέρνηση Αναστασιάδη.

Στη δήλωση του ο Κύπριος Πρόεδρος τονίζει πως «κατά την πολύχρονη παρουσία του Δημοκρατικού Συναγερμού, γνωρίσαμε σημαντικές εκλογικές επιτυχίες αλλά και οδυνηρές ήττες. Ο ιδρυτής και ιστορικός ηγέτης Γλαύκος Κληρίδης, ουδέποτε εξετράπη και ουδέποτε επέτρεψε, είτε δημόσια είτε στα συλλογικά όργανα του κόμματος, να αποδίδονται απαράδεκτα υπονοούμενα εις βάρος απλών μελών πολύ δε περισσότερο ιστορικών στελεχών του κόμματος. Μια ηγετική στάση που μας επέτρεπε με ψυχραιμία να διαχειριζόμαστε το κάθε αποτέλεσμα αναγνωρίζοντας τα πραγματικά αίτια της αποτυχίας και ενωμένοι να προχωρούμε ακόμα πιο ισχυροί». Με αυτή την αναφορά αμφισβητεί ευθέως τις ηγετικές ικανότητες του κ. Νεοφύτου ο οποίος σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές δείχνει να μη μπορεί να διαχειριστεί την ήττα.

Στο πρόσωπο του κ. Νεοφύτου αναφέρεται και η αυστηρή επισήμανση ότι βλέπει από κάποιους «ενορχηστρωμένη προσπάθεια απαξίωσης των μεγάλων επιτευγμάτων της δεκαετούς διακυβέρνησης και ιδιαιτέρως την χωρίς ηθικούς φραγμούς προσπάθεια σπίλωσης του ονόματός του».

Το αυριανό κυβερνητικό σχήμα

Τόσο ο Νίκος Χριστοδουλίδης όσο και ο Ανδρέας Μαυρογιάννης έχουν δεσμευθεί να σχηματίσουν κυβέρνηση ευρείας αποδοχής, κάτι που θα αποτελέσει ένα δύσκολο εγχείρημα και για τους δύο.

Ο Νίκος Χριστοδουλίδης θα πρέπει να ικανοποιήσει απαιτήσεις των κομμάτων που τον υποστήριξαν, αλλά και στελεχών του ΔΗΣΥ τα οποία διαφοροποιήθηκαν από την ηγεσία του κόμματος.

Από την άλλη ο Ανδρέας Μαυρογιάννης, πρέπει να λάβει υπόψη επιθυμίες του ΑΚΕΛ, χωρίς όμως να δημιουργήσει μονοκομματικό σχήμα. Για το λόγο αυτό ανακοίνωσε ότι αν εκλεγεί θα διορίσει υπουργό Οικονομικών τον Χαράλαμπο Προύντζο ο οποίος είναι δικηγόρος και προέρχεται από τον ΔΗΣΥ. Η κίνηση αυτή εκ μέρους του κ. Μαυρογιάννη στόχευε στο να διασκεδαστούν οι φόβοι, για περιπέτειες στην οικονομία με τυχόν ανάθεση του υπουργείου οικονομικών σε στέλεχος της Αριστεράς.

Συμπληγάδες στη Βουλή

Ούτε ο Νίκος Χροστοδουλίδης ούτε ο Ανδρέας Μαυρογιάνης διαθέτουν κοινοβουλευτική πλειοψηφία ώστε να μπορούν να κυβερνήσουν χωρίς προσκόμματα. Το σύστημα στη Κύπρο είναι προεδρικό και ο εκάστοτε Πρόεδρος δεν απαιτείται να διαθέτει κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Εκ των πραγμάτων και οι δύο θα χρειαστούν τις ψήφους και άλλων κομμάτων πέραν αυτών που τους υποστηρίζουν για να μπορούν να περάσουν τα νομοσχέδια που έχουν εντάξει ως δεσμεύσεις στο κυβερνητικό τους πρόγραμμα.

Αυτό δίνει τη δυνατότητα στην αντιπολίτευση να επιβάλλει στη κυβέρνηση προσαρμογές στη πολιτική της ώστε να επιτυγχάνει την πλειοψηφία που απαιτείται.

Δεν αποκλείεται και να αλλάξει η ανθρωπογεωγραφία της Βουλής, σε περίπτωση που ο νέος Πρόεδρος αποφασίσει να διορίσει ως υπουργούς κάποιους βουλευτές. Στο πολιτειακό σύστημα της Κύπρου η εκτελεστική με τη νομοθετική εξουσία είναι πλήρως διαχωρισμένες και δεν μπορούν υπουργοί να κατέχουν βουλευτική έδρα. Σε περίπτωση υπουργοποίησης βουλευτών, θα εισέλθουν νέα πρόσωπα στη Βουλή, κάτι που μπορεί να επιδιώξουν και τα κόμματα για ανανέωση της κοινοβουλευτικής τους ομάδας και ενίσχυση της κυβέρνησης με στελέχη πιστά στις κομματικές γραμμές.

Η δύσκολη εξίσωση

Την εβδομάδα που πέρασε δεν δημοσιοποιήθηκαν δημοκοπήσεις, λόγω απαγόρευσης από τον εκλογικό νόμο. Οι δημοσκοπήσεις που έγιναν από τα επιτελεία των υποψηφίων, δεν δίνουν σαφή εικόνα, αφού δεν μπορεί να προβλεφθεί το ποσοστό της αποχής από ψηφοφόρους του ΔΗΣΥ, αλλά και το πως θα λειτουργήσουν οι ψηφοφόροι που στο πρώτο γύρο επέλεξαν κάποιων εκ των υπολοίπων 12 υποψηφίων.

Σε επίπεδο ονομάτων, οι υποψήφιοι Πρόεδροι, Αχιλλέας Δημητριάδης και Κωνσταντίνος Χριστοφίδης, τάχθηκαν στο πλευρό του Ανδρέα Μαυρογιάννη, αν και αναμένεται να επηρεάσουν λίγο το εκλογικό αποτέλεσμα.

Σημαντικό ρόλο θα παίξουν οι ψηφοφόροι του ΕΛΑΜ, οι οποίοι στο πρώτο γύρο ψήφισαν τον πρόεδρο του κόμματος του Χρήστο Χρήστου, ο οποίος εξασφάλισε 6%. Με το ΕΛΑΜ δεν δέχθηκε να συνομιλήσει κανένας εκ των δύο μονομάχων, καθώς πρόκειται για κόμμα που αποτελεί παράρτημα της Χρυσής Αυγής στη Κύπρο. Το ΕΛΑΜ αποφάσισε να μην εισηγηθεί κανέναν εκ των δύο υποψηφίων ως επιλογή και κατέληξε σε ψήφο κατά συνείδηση. Η συγκεκριμένη απόφαση ευνοεί περισσότερο τον Νίκο Χριστοδουλίδη, ο οποίος βρίσκεται δεξιότερα από τον Ανδρέα Μαυρογιάννη.