Πυρηνικό θρίλερ στη Μέση Ανατολή: “Πράσινο φως” για χτύπημα στο πυρηνικό εργοστάσιο των Ιρανών – Το ρίσκο με τη ραδιενέργεια

Το ενδεχόμενο εντός χτυπήματος στο πυρηνικό εργοστάσιο Φορντό στο Ιράν είναι τις τελευταίες ημέρες αυτό που απασχολεί τη διεθνή κοινότητα, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να σκέφτεται να το… διαπράξει, χρησιμοποιώντας για τον σκοπό αυτό το αποκαλούμενο «υπερόπλο» των ΗΠΑ, τη «διατρητική βόμβα» GBU-57.

Όσο όμως ο Αμερικανός πρόεδρος «ζυγίζει» τις επιλογές του, κορυφαίοι ειδικοί σε ζητήματα πυρηνικής ασφάλειας, στους οποίους απευθύνθηκε το CNN, εκτιμούν ότι μια ενδεχόμενη επίθεση των ΗΠΑ στην υπόγεια πυρηνική εγκατάσταση Φορντό δεν θα είχε τις καταστροφικές συνέπειες που πολλοί φοβούνται.

Όπως εκτιμούν, η διαρροή ραδιενέργειας θα ήταν περιορισμένη και εντοπισμένη στον χώρο του συγκροτήματος, χωρίς σοβαρές περιβαλλοντικές ή υγειονομικές επιπτώσεις για την ευρύτερη περιοχή.

Η Κέλσι Ντέιβενπορτ, διευθύντρια Πολιτικής για τη Μη Διάδοση Όπλων στον Οργανισμό Ελέγχου Εξοπλισμών, σημείωσε ότι, ακόμη κι αν οι βόμβες διαπεράσουν τις υπόγειες εγκαταστάσεις του Φορντό, «θα προκληθεί κάποια περιορισμένη ραδιενέργεια από το εμπλουτισμένο ουράνιο που αποθηκεύεται», διευκρινίζοντας όμως πως «δεν αναμένεται σημαντική ή εκτεταμένη περιβαλλοντική μόλυνση».

Σε αντίθεση με έναν πυρηνικό αντιδραστήρα, όπου μια επίθεση μπορεί να οδηγήσει σε τήξη και διασπορά μεγάλων ποσοτήτων ραδιενέργειας, το Φορντό λειτουργεί με εμπλουτισμένο ουράνιο σε μορφή εξαφθοριούχου αερίου -ένα υλικό που, αν και επικίνδυνο, δεν φέρει τον ίδιο βαθμό κινδύνου.

Η Ντέιβενπορτ εξήγησε πως η κύρια ανησυχία αφορά στη χημική τοξικότητα του εξαφθοριούχου ουρανίου και την πιθανή απελευθέρωση άλφα ραδιενέργειας χαμηλού επιπέδου, η οποία όμως θα περιοριζόταν στο εσωτερικό της εγκατάστασης. «Θα είναι διαχειρίσιμη, εφόσον χρησιμοποιηθεί ο κατάλληλος προστατευτικός εξοπλισμός» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Παρόμοια εκτίμηση έκανε και ο Μπεχνάμ Μπεν Ταλέμπλου, ανώτερος αναλυτής στο Ίδρυμα για την Προάσπιση της Δημοκρατίας, ο οποίος χαρακτήρισε την ενδεχόμενη ζημιά ως κυρίως χημικό κίνδυνο.

Ο Σκοτ Ρόκερ, αντιπρόεδρος του οργανισμού NTI για την Ασφάλεια Πυρηνικών Υλικών, υπογράμμισε πως δεν υπάρχει μεγάλος κίνδυνος διασποράς: «Το εμπλουτισμένο ουράνιο στο Φορντό είναι φρέσκο. Αν υπάρξει διαρροή, θα είναι περιορισμένη στον χώρο και, καθώς η εγκατάσταση είναι υπόγεια, δεν γνωρίζουμε καν πόσο από αυτό θα απελευθερωθεί».

Γιατί το Φορντό δεν είναι Τσερνόμπιλ

Παρά τις ανησυχίες που συνοδεύουν κάθε συζήτηση για στρατιωτικά πλήγματα σε πυρηνικές εγκαταστάσεις, οι ειδικοί τονίζουν ότι η περίπτωση του Φορντό δεν μπορεί να συγκριθεί με καταστροφές τύπου Τσερνόμπιλ. Η πυρηνική τραγωδία του 1986 στην Ουκρανία είχε ως αιτία την έκρηξη σε ενεργό αντιδραστήρα, με αποτέλεσμα τη μαζική διαρροή ραδιενεργών υλικών στην ατμόσφαιρα, προκαλώντας ανυπολόγιστη περιβαλλοντική και υγειονομική καταστροφή σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Στον αντίποδα, το Φορντό δεν είναι πυρηνικός αντιδραστήρας, αλλά εγκατάσταση εμπλουτισμού ουρανίου. Το ουράνιο που φυλάσσεται εκεί είναι φρέσκο, σε μορφή εξαφθοριούχου αερίου, και δεν εμπλέκεται σε διαδικασία σχάσης -τη διαδικασία που προκαλεί αλυσιδωτή αντίδραση και θερμική τήξη σε έναν αντιδραστήρα.

Όπως εξηγεί η Κέλσι Ντέιβενπορτ, ακόμη και αν η εγκατάσταση πληγεί, η ραδιενεργός διαρροή θα είναι περιορισμένη και εντοπισμένη: «Θα προκληθεί κάποια χαμηλού επιπέδου άλφα ραδιενέργεια και χημική τοξικότητα, αλλά δεν υπάρχει σοβαρός κίνδυνος για τον ευρύτερο πληθυσμό».

Συμπληρώνει ότι «ο βομβαρδισμός ενός αντιδραστήρα είναι μια εντελώς διαφορετική υπόθεση», τονίζοντας ότι μόνο σε τέτοιο ενδεχόμενο θα είχαμε μαζική διασπορά ραδιενέργειας και πραγματικά καταστροφικές συνέπειες.