Ραγδαίες πολιτικές εξελίξεις στην Τουρκία μετά την καθαίρεση Οζέλ: «Ας κάνουν αιφνιδιαστικές εκλογές, τους περιμένουμε» – Οι πρώτες δηλώσεις Κιλιτσντάρογλου – «Πραξικόπημα κατά της Τουρκίας και της Δημοκρατίας», φωνάζει από τη φυλακή ο Ιμάμογλου

Ραγδαίες είναι οι πολιτικές εξελίξεις στην Τουρκία μετά την απόφαση του Εφετείου της Άγκυρας να ακυρώσει το συνέδριο του CHP του 2023, με το οποίο είχε αναδειχθεί στην ηγεσία του κόμματος ο Οζγκιούρ Οζέλ.

Η απόφαση, που ελήφθη με το σκεπτικό της «mutlak butlan», δηλαδή της απόλυτης ακυρότητας, οδηγεί στην προσωρινή απομάκρυνση του Οζέλ και της κομματικής του διοίκησης, ενώ επαναφέρει στην ηγεσία τον πρώην πρόεδρο του κόμματος, Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, μέχρι να τελεσιδικήσει η υπόθεση. Σύμφωνα με την Türkiye Gazetesi, το δικαστήριο έκρινε άκυρο το 38ο Τακτικό Συνέδριο του CHP, που είχε πραγματοποιηθεί στις 4-5 Νοεμβρίου 2023, καθώς και τις αποφάσεις που ακολούθησαν μετά από αυτό.

Απομακρύνεται ο Οζέλ – Επιστρέφει ο Κιλιτσντάρογλου

Με βάση την απόφαση, ο Οζγκιούρ Οζέλ, τα μέλη του Κεντρικού Εκτελεστικού Συμβουλίου, του Συμβουλίου του Κόμματος και του Ανώτατου Πειθαρχικού Συμβουλίου τίθενται προσωρινά εκτός καθηκόντων. Παράλληλα, το δικαστήριο αποφάσισε ότι ο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου και τα κομματικά όργανα που υπηρετούσαν πριν από το συνέδριο του Νοεμβρίου 2023 θα επανέλθουν προσωρινά στις θέσεις τους. Οι διάδικοι έχουν δικαίωμα προσφυγής στο Ανώτατο Δικαστήριο εντός δύο εβδομάδων.

Η απόφαση δεν αφορά μόνο την κεντρική ηγεσία του κόμματος. Σύμφωνα με την Türkiye, ακυρώνεται και το συνέδριο της οργάνωσης Κωνσταντινούπολης του CHP, που είχε πραγματοποιηθεί στις 8 Οκτωβρίου 2023, ενώ κρίνονται άκυρες και οι αποφάσεις που ελήφθησαν μετά το επίμαχο συνέδριο.

Οζέλ: «Ας κάνουν αιφνιδιαστικές εκλογές, τους περιμένουμε»

Ο Οζγκιούρ Οζέλ αντέδρασε με σκληρή γλώσσα, χαρακτηρίζοντας την εξέλιξη ως το αποκορύφωμα της αυταρχικής πορείας στην Τουρκία. Σε δηλώσεις του στη DW Türkçe, τις οποίες μετέδωσε η Cumhuriyet, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να παραλύσει το CHP, να αλλάξει τη διοίκησή του και να αποδυναμώσει τον μοναδικό αντίπαλο που μπορεί να την κερδίσει στις κάλπες.

Ο ίδιος απάντησε και στο σενάριο αιφνιδιαστικών εκλογών, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Ας κάνουν αιφνιδιαστικές εκλογές, τους περιμένουμε». Όπως είπε, το CHP θα καταφέρει να ανασυνταχθεί, θα κατεβάσει υποψήφιο και θα κερδίσει τις εκλογές.

Ο Οζέλ επανέλαβε ότι ο υποψήφιος του κόμματος είναι ο φυλακισμένος δήμαρχος Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, σημειώνοντας ότι το CHP τον έχει ήδη στηρίξει με εκατομμύρια υπογραφές. Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο εναλλακτικής υποψηφιότητας αν χρειαστεί, λέγοντας ότι το κόμμα θα παρουσιάσει πρόσωπο ικανό να κερδίσει.

Κιλιτσντάρογλου: «Δεν είναι μέρα να πληγώσουμε ο ένας τον άλλον»

Από την πλευρά του, ο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου έκανε την πρώτη του δήλωση μετά την απόφαση, λέγοντας ότι η εξέλιξη «να είναι ευεργετική για την Τουρκία και το CHP», σύμφωνα με την Türkiye Gazetesi, που επικαλείται το TGRT Haber.

Λίγο αργότερα, σε ανάρτησή του στα social media, ο Κιλιτσντάρογλου επιχείρησε να χαμηλώσει τους τόνους, καλώντας τα στελέχη του CHP να αφήσουν στην άκρη τις πικρίες και να κινηθούν με σοβαρότητα και κοινή λογική. «Δεν είναι μέρα να πληγώσουμε ο ένας τον άλλον», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η διαδικασία πρέπει να γίνει με σεβασμό στην κομματική κουλτούρα και με πνεύμα ενότητας.

Ιμάμογλου: «Πραξικόπημα κατά της Τουρκίας και της Δημοκρατίας»

Η πιο σκληρή αντίδραση ήρθε από τον Εκρέμ Ιμάμογλου, ο οποίος χαρακτήρισε τη δικαστική απόφαση «πολιτικό πραξικόπημα». Ο φυλακισμένος δήμαρχος Κωνσταντινούπολης υποστήριξε ότι η απόφαση δεν στρέφεται μόνο κατά του CHP, αλλά κατά της Τουρκίας, της δημοκρατίας και της Δημοκρατίας.

«Είμαστε αποφασισμένοι να παλέψουμε όλοι μαζί ενάντια στα πολιτικά πραξικοπήματα που διεξάγονται με το χέρι της δικαιοσύνης από τη νοοτροπία του Ερντογάν», ανέφερε ο Ιμάμογλου, καλώντας τον λαό να σταθεί στο πλευρό της Τουρκίας.

Η παρέμβασή του ενισχύει την προσπάθεια της αντιπολίτευσης να παρουσιάσει την υπόθεση όχι ως απλή εσωκομματική διαμάχη, αλλά ως κρίση δημοκρατίας και κράτους δικαίου.

Τι σημαίνει νομικά η απόφαση για «mutlak butlan»

Παρά τον πολιτικό σεισμό που προκάλεσε η απόφαση, Τούρκοι νομικοί επισημαίνουν ότι οι συνέπειές της πρέπει να αξιολογηθούν με προσοχή. Η δικηγόρος Ελβάν Κιλίτς, μιλώντας στη Hürriyet, εξήγησε ότι ο όρος «mutlak butlan» σημαίνει πως μια νομική πράξη θεωρείται ότι δεν απέκτησε ποτέ ισχύ, λόγω σοβαρού και θεμελιώδους ελαττώματος.

Ωστόσο, όπως σημείωσε, δεν οδηγεί κάθε παρατυπία σε απόλυτη ακυρότητα. Για να υπάρξει τέτοιο αποτέλεσμα, πρέπει η παρανομία να αφορά τα βασικά συστατικά στοιχεία της πράξης και να είναι βαριά, συγκεκριμένη και αποδεδειγμένη.

Το κρίσιμο νομικό ερώτημα, σύμφωνα με την ίδια, είναι αν οι παρατυπίες που επικαλείται η προσφυγή καθιστούν το συνέδριο απλώς ακυρώσιμο ή αν είναι τόσο σοβαρές ώστε να θεωρηθεί ότι δεν παρήγαγε ποτέ έννομα αποτελέσματα. Αυτό, όπως τονίζει, μπορεί να κριθεί μόνο από το πλήρες σκεπτικό της δικαστικής απόφασης.

Μπορεί να ασκηθεί προσφυγή;

Η απόφαση μπορεί να προσβληθεί, ανάλογα με τη φύση της και το αν είναι ανοιχτή σε αναίρεση. Όπως εξηγεί η Κιλίτς, το πρώτο που πρέπει να εξεταστεί είναι αν η υπόθεση μπορεί να οδηγηθεί στο Ανώτατο Δικαστήριο, Yargıtay. Ανάλογα με το είδος της απόφασης, το Ανώτατο Δικαστήριο μπορεί να την επικυρώσει, να την ανατρέψει ή να επιστρέψει τον φάκελο για νέα εξέταση σε κατώτερο δικαστήριο. Αυτό σημαίνει ότι η κρίση στο CHP δεν έχει τελειώσει· αντίθετα, μπαίνει σε νέα νομική και πολιτική φάση.