Reuters: Γιατί ο Πούτιν απορρίπτει το τελεσίγραφο Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου

Ο πρόεδρος της Ρωσίας, Βλαντιμίρ Πούτιν, εμφανίζεται αποφασισμένος να αγνοήσει την προθεσμία που του έθεσε ο Αμερικανός ομόλογός του, Ντόναλντ Τραμπ, για παύση των εχθροπραξιών στην Ουκρανία.

Reuters: Γιατί ο Πούτιν απορρίπτει το τελεσίγραφο Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου

Το τελεσίγραφο, που λήγει την Παρασκευή 8 Αυγούστου, συνοδεύεται από την απειλή νέων κυρώσεων και εξοντωτικών δασμών σε όσους συνεχίσουν να αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο – με την Κίνα και την Ινδία να βρίσκονται στην κορυφή της λίστας. Σύμφωνα με πηγές που μίλησαν στο Reuters, ο Ρώσος ηγέτης εξακολουθεί να επιδιώκει την πλήρη κατάληψη τεσσάρων ουκρανικών περιφερειών – Ντόνετσκ, Λουχάνσκ, Ζαπορίζια και Χερσώνα – τις οποίες η Μόσχα έχει μονομερώς προσαρτήσει. Η αντίστασή του πηγάζει από την πεποίθηση ότι η Ρωσία διατηρεί το πλεονέκτημα στο πεδίο της μάχης και ότι, ακόμη κι αν οι ΗΠΑ προχωρήσουν σε νέες κυρώσεις, οι συνέπειες θα εκδηλωθούν σε βάθος χρόνου, όχι άμεσα.

Παρά την κλιμάκωση, πηγές του Κρεμλίνου αναφέρουν πως ο Πούτιν δεν επιθυμεί να κόψει ολοκληρωτικά τις γέφυρες με την Ουάσιγκτον. Αντιλαμβάνεται πως απορρίπτει μια σπάνια ευκαιρία βελτίωσης των σχέσεων με τη Δύση, όμως θεωρεί ότι οι πολεμικοί του στόχοι έχουν απόλυτη προτεραιότητα.

Η στρατηγική του φαίνεται ξεκάθαρη: πρώτα η κατάληψη των τεσσάρων περιοχών και στη συνέχεια η διαπραγμάτευση μιας ειρηνευτικής συμφωνίας που θα κατοχυρώνει τα κέρδη της Ρωσίας. «Εάν καταφέρει να θέσει υπό ρωσικό έλεγχο ολόκληρες αυτές τις περιοχές, θα μπορεί να παρουσιάσει τον πόλεμο ως επιτυχή ολοκλήρωση των στόχων του», εξηγεί ο αναλυτής Τζέιμς Ρότζερς, συγγραφέας του υπό έκδοση βιβλίου The Return of Russia.

Οι συνομιλίες που έχουν πραγματοποιηθεί από τον Μάιο – τρεις γύροι επαφών μεταξύ Ρώσων και Ουκρανών – παρουσιάζονται από τη Μόσχα ως απόδειξη ότι δεν απορρίπτει την ειρήνη. Ωστόσο, οι ίδιες πηγές τις χαρακτηρίζουν περισσότερο ως επικοινωνιακή κίνηση προς τον Τραμπ, με ελάχιστο ουσιαστικό περιεχόμενο πέραν της συζήτησης για ανταλλαγές αιχμαλώτων.

Η επίσκεψη του ειδικού απεσταλμένου του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, στη Ρωσία αυτή την εβδομάδα αφήνει ένα μικρό περιθώριο για πρόοδο. Έρχεται σε μια περίοδο που η ρητορική εκατέρωθεν για τον κίνδυνο πυρηνικής σύγκρουσης έχει ενταθεί. Ο Λευκός Οίκος διαμηνύει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος θέλει «να σταματήσει η αιματοχυσία», αλλά δεν διστάζει να απειλήσει με οικονομική ασφυξία τη Μόσχα αν δεν υπάρξει άμεση κατάπαυση του πυρός.

Reuters: Γιατί ο Πούτιν απορρίπτει το τελεσίγραφο Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου

Ο ίδιος ο Πούτιν, αν και ανήσυχος για την επιδείνωση των σχέσεων με τις ΗΠΑ, δεν θεωρεί ότι η παρούσα συγκυρία είναι κατάλληλη για να σταματήσει τον πόλεμο. Το ρωσικό στρατιωτικό επιτελείο τον διαβεβαιώνει ότι η ουκρανική άμυνα μπορεί να καταρρεύσει μέσα στους επόμενους δύο ή τρεις μήνες, ενώ οι τελευταίοι τρεις μήνες ήταν οι πιο επώδυνοι για το Κίεβο, με απώλεια εκατοντάδων τετραγωνικών χιλιομέτρων.

Παρά ταύτα, τα καθαρά εδαφικά κέρδη της Ρωσίας από την αρχή του περασμένου έτους παραμένουν περιορισμένα, μόλις στο 1% της συνολικής ουκρανικής επικράτειας, σύμφωνα με το Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Μελετών στην Ουάσιγκτον. Δυτικοί και ουκρανικοί στρατιωτικοί κύκλοι παραδέχονται ότι η Ρωσία προχωρά, αλλά με αργό ρυθμό και υψηλό κόστος σε ανθρώπινες απώλειες.

Όσο για την οικονομική πίεση που απειλεί να ασκήσει ο Τραμπ, στο Κρεμλίνο αναγνωρίζουν ότι θα είναι «ενοχλητική» αλλά όχι καταστροφική. Αμφιβάλλουν επίσης κατά πόσο οι ΗΠΑ θα μπορέσουν να πείσουν την Κίνα ή άλλους μεγάλους αγοραστές ρωσικού πετρελαίου να συμμορφωθούν. Ο ίδιος ο Τραμπ, άλλωστε, έχει δηλώσει ότι οι Ρώσοι «είναι εξαιρετικά επινοητικοί στην αποφυγή κυρώσεων».

Τον περασμένο Μάρτιο, η Ουάσιγκτον φέρεται να πρότεινε στον Πούτιν την άρση όλων των αμερικανικών κυρώσεων και την αναγνώριση της Κριμαίας και άλλων κατεχόμενων εδαφών, με αντάλλαγμα πλήρη κατάπαυση του πυρός. Ο Ρώσος ηγέτης απέρριψε την πρόταση, την οποία κάποια στελέχη του χαρακτήρισαν «μοναδική ευκαιρία», εκτιμώντας ότι η λήξη ενός πολέμου είναι πολύ δυσκολότερη από την έναρξή του.

Στο τέλος, η στάση του Πούτιν συνοψίζεται σε μια φράση: μπορεί να θέλει να κρατήσει ανοιχτό το κανάλι επικοινωνίας με τον Τραμπ, αλλά δεν πρόκειται να τερματίσει τον πόλεμο πριν υλοποιήσει στο πεδίο όλα όσα έχει θέσει ως στρατηγικούς στόχους.