Reuters: Οι ΗΠΑ θέλουν να διώξουν την Cosco από το λιμάνι του Πειραιά

Οι Ηνωμένες Πολιτείες σχεδιάζουν να περιορίσουν την κινεζική επιρροή στα παγκόσμια λιμάνια, με το λιμάνι του Πειραιά να βρίσκεται στο επίκεντρο των συζητήσεων.

Σύμφωνα με αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του Reuters, η κυβέρνηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ προωθεί πρωτοβουλίες για την αποδυνάμωση της Cosco, η οποία ελέγχει το μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας, εντάσσοντας την προσπάθεια αυτή σε μια ευρύτερη στρατηγική για την ενίσχυση της αμερικανικής ναυτικής ισχύος.

Όπως αναφέρει το ρεπορτάζ, η κυβέρνηση Τραμπ έχει ξεκινήσει μια αποστολή με στόχο να αποδυναμώσει το παγκόσμιο δίκτυο λιμανιών που ελέγχει η Κίνα και να φέρει περισσότερους στρατηγικούς τερματικούς σταθμούς υπό δυτικό έλεγχο, σύμφωνα με τρεις πηγές που γνωρίζουν το σχέδιο.

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη μεγαλύτερη προσπάθεια επέκτασης της αμερικανικής ναυτικής ισχύος από τη δεκαετία του 1970 και αποσκοπεί στο να απαντήσει στις αυξανόμενες ανησυχίες της Ουάσινγκτον ότι θα βρεθεί σε μειονεκτική θέση έναντι της Κίνας σε περίπτωση σύγκρουσης.

Αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ θεωρούν ότι ο εμπορικός στόλος των ΗΠΑ δεν είναι επαρκώς εξοπλισμένος για να προσφέρει λογιστική υποστήριξη στον στρατό σε καιρό πολέμου και ότι η εξάρτηση της Ουάσινγκτον από ξένα πλοία και λιμάνια είναι υπερβολική, σύμφωνα με τις πηγές.

Μεταξύ των επιλογών που εξετάζει ο Λευκός Οίκος είναι η στήριξη ιδιωτικών αμερικανικών ή δυτικών εταιρειών ώστε να αγοράσουν κινεζικά μερίδια σε λιμάνια, όπως είπαν οι τρεις πηγές.

Δεν ανέφεραν συγκεκριμένες εταιρείες, πέρα από την αναφορά στη σχεδιαζόμενη συμφωνία της BlackRock (BLK.N) για την εξαγορά των περιουσιακών στοιχείων λιμένων της CK Hutchison (0001.HK) σε 23 χώρες, συμπεριλαμβανομένης της περιοχής της Διώρυγας του Παναμά, ως καλό παράδειγμα.

Οι πηγές ζήτησαν ανωνυμία καθώς δεν έχουν εξουσιοδότηση να μιλήσουν δημόσια για το θέμα. Ο Λευκός Οίκος και το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ δεν απάντησαν σε αιτήματα σχολιασμού στο Reuters.

Πέρα από τον Παναμά, Αμερικανοί αξιωματούχοι και βουλευτές ανησυχούν για τις κινεζικές επενδύσεις σε ναυτιλιακές υποδομές στην Ελλάδα και την Ισπανία, στην Καραϊβική και σε λιμάνια της Δυτικής Ακτής των ΗΠΑ, σύμφωνα με τις πηγές.

Εκπρόσωπος της κινεζικής διπλωματικής αποστολής στην Ουάσινγκτον δήλωσε:

«Η Κίνα συνεργάζεται κανονικά με άλλες χώρες στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου. Η Κίνα αντιτίθεται σταθερά σε παράνομες και αδικαιολόγητες μονομερείς κυρώσεις και στη λεγόμενη εξωεδαφική δικαιοδοσία, καθώς και σε ενέργειες που παραβιάζουν και υπονομεύουν τα νόμιμα δικαιώματα και συμφέροντα άλλων χωρών μέσω οικονομικού εξαναγκασμού, ηγεμονισμού και εκφοβισμού».

Αξιωματούχοι στο Πεκίνο δεν απάντησαν σε αιτήματα σχολιασμού.

«Η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί τις κινεζικές επενδύσεις σε παγκόσμια λιμάνια ως τεράστια απειλή για την εθνική της ασφάλεια», δήλωσε ο Stuart Poole-Robb, ιδρυτής της εταιρείας συμβούλων κινδύνου και πληροφοριών KCS Group.

«Ο φόβος είναι ότι η Κίνα θα μπορούσε να αξιοποιήσει τον έλεγχο αυτών των περιουσιακών στοιχείων για κατασκοπεία, στρατιωτικό πλεονέκτημα ή για να διαταράξει τις αλυσίδες εφοδιασμού σε γεωπολιτικές κρίσεις», πρόσθεσε, επικαλούμενος συνομιλίες με Αμερικανούς αξιωματούχους ασφαλείας.

Το ελληνικό λιμάνι στο επίκεντρο

Οι ΗΠΑ σκοπεύουν να εξετάσουν τα κινεζικά συμφέροντα στο λιμάνι του Πειραιά, σύμφωνα με τις τρεις πηγές. Βρίσκεται στην Αθήνα, στην ανατολική Μεσόγειο, και αποτελεί κομβικό σημείο στο εμπορικό δρομολόγιο που συνδέει την Ευρώπη, την Αφρική και την Ασία.

Η COSCO, ένας από τους μεγαλύτερους κινεζικούς ομίλους λιμένων και ναυτιλίας, κατέχει το 67% της ΟΛΠ Α.Ε. Κάποιοι Κινέζοι επενδυτές ανησυχούν ότι η Ουάσινγκτον ενδέχεται να θελήσει να στοχοποιήσει τις δραστηριότητες της COSCO στην Ελλάδα, ανέφερε πηγή κοντά σε Κινέζους επενδυτές που δραστηριοποιούνται στη ναυτιλία.

Η COSCO και η ελληνική κυβέρνηση δεν απάντησαν σε αιτήματα σχολιασμού. Έλληνες αξιωματούχοι είχαν δηλώσει νωρίτερα στο Reuters ότι δεν έχουν ενημερωθεί για τυχόν σχέδια αλλαγής του ελέγχου του Πειραιά.

Το αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας έχει ήδη θέσει στο στόχαστρο την COSCO, προσθέτοντάς την τον Ιανουάριο στη μαύρη λίστα των εταιρειών με δεσμούς με τον κινεζικό στρατό. Αν και η καταχώριση αυτή δεν συνεπάγεται άμεσες απαγορεύσεις για αμερικανικές επιχειρήσεις, λειτουργεί ως ένδειξη ότι μπορεί να εξεταστούν περαιτέρω μέτρα.

Σύμφωνα με ανάλυση της Κινεζικής Κρατικής Συμβουλευτικής Δεξαμενής Σκέψης, «οι Ηνωμένες Πολιτείες σκοπεύουν να πλήξουν τη διεθνή επιρροή της Κίνας, υπερβάλλοντας τη θεωρία της “κινεζικής απειλής” και χρησιμοποιώντας αυτό ως πρόσχημα για να εξαναγκάσουν τους συμμάχους να πάρουν θέση στις αλυσίδες εφοδιασμού».

Μεσογειακές πύλες υπό εξέταση

Τον Μάρτιο, η Ομοσπονδιακή Ναυτιλιακή Επιτροπή των ΗΠΑ ξεκίνησε έρευνα σε επτά ναυτιλιακά «σημεία συμφόρησης», όπως τα χαρακτήρισε, προκειμένου να εντοπίσει κανονισμούς, πολιτικές ή πρακτικές «που δημιουργούν δυσμενείς συνθήκες ναυτιλίας». Ανάμεσα σε αυτά περιλαμβάνεται το Στενό του Γιβραλτάρ, η είσοδος στη Μεσόγειο.

Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ επιδιώκει να ενισχύσει τις εμπορικές σχέσεις με την Κίνα, γεγονός που προκαλεί ανησυχία στην Ουάσινγκτον. Η COSCO έχει παραχωρήσεις για τη διαχείριση τερματικών σταθμών εμπορευματοκιβωτίων στη Βαλένθια και το Μπιλμπάο.

Καραϊβική και άλλα μέτωπα

Οι ΗΠΑ έχουν επίσης εκφράσει ανησυχίες για κινεζικές επενδύσεις στον τερματικό σταθμό του Κίνγκστον στην Τζαμάικα, κομβικό σημείο λόγω της θέσης και του βαθιού λιμανιού του. Η China Merchants διατηρεί συμμετοχή στην εταιρεία που τον διαχειρίζεται, ενώ άλλες κινεζικές επιχειρήσεις έχουν αποκτήσει και άλλες εγκαταστάσεις.

Σε επίσκεψή του στην Τζαμάικα τον Μάρτιο, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο κατηγόρησε την Κίνα για «αρπακτικές πρακτικές», χρησιμοποιώντας επιδοτούμενες εταιρείες για να «ρίχνουν τις τιμές» και να αποκτούν περιουσιακά στοιχεία.

Παράλληλα, η COSCO έχει συμμετοχές με τοπικούς εταίρους σε τερματικούς σταθμούς στα λιμάνια του Λος Άντζελες και του Λονγκ Μπιτς.

Στην Αυστραλία, η αμερικανική Cerberus έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον να αγοράσει τη μίσθωση του λιμανιού Darwin, που ανήκει σε κινεζική εταιρεία, ενώ η κυβέρνηση Αλμπανέζε έχει υποσχεθεί να το επαναφέρει σε αυστραλιανά χέρια.

Επανεκκίνηση της αμερικανικής ναυτιλιακής ισχύος

Από την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ έχει λάβει σειρά μέτρων για την ενίσχυση της αμερικανικής επιρροής στη θάλασσα. Τον Απρίλιο υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα για την αναβίωση της ναυπηγικής βιομηχανίας, ενώ εξετάζεται η δημιουργία νέου ναυτιλιακού μητρώου στις Παρθένες Νήσους των ΗΠΑ.

Οι ΗΠΑ σκοπεύουν επίσης να επιβάλλουν τέλη σε κινεζικής κατασκευής ή σημαίας πλοία που προσεγγίζουν αμερικανικά λιμάνια. Ο Τραμπ έχει αναφερθεί ακόμη και στην πιθανή απόκτηση της Γροιλανδίας λόγω της στρατηγικής της θέσης στον Αρκτικό και σε βασικά ναυτιλιακά περάσματα.

Όλα αυτά συνιστούν, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τα σχέδια, τη μεγαλύτερη προσπάθεια ενίσχυσης της αμερικανικής θέσης στη διεθνή ναυτιλία από την εποχή του Ρίτσαρντ Νίξον.

«Οι ΗΠΑ βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα είναι πιθανό να συνεχίσουν τις προσπάθειες για την αντιμετώπιση της κινεζικής επιρροής στα βασικά λιμάνια, δημιουργώντας συμμαχίες και συνεργασίες ώστε να περιορίσουν τη δύναμη και την οικονομική ανάπτυξη της Κίνας», σημείωσε ο Poole-Robb.