Reuters: Σε Ανατολή και Δύση ψάχνει μαχητικά ο Ερντογάν κι αγοράζει «όσο-όσο» για να καλύψει το χάσμα με την Ελλάδα στον αέρα

Εντείνονται οι κινήσεις του Ερντογάν για Eurofighter, F-16 και F-35. Αγώνας δρόμου για να μη μείνει πίσω η Τουρκία έναντι Ελλάδας και Ισραήλ.

Reuters: Σε Ανατολή και Δύση ψάχνει μαχητικά ο Ερντογάν κι αγοράζει «όσο-όσο» για να καλύψει το χάσμα με την Ελλάδα στον αέρα

Η Τουρκία, ανήσυχη για τη μεταβαλλόμενη ισορροπία δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο, επιταχύνει τις διπλωματικές και στρατιωτικές της πρωτοβουλίες, με στόχο την ενίσχυση της Πολεμικής της Αεροπορίας. Όπως αποκαλύπτει το Reuters, η Άγκυρα έχει απευθυνθεί τόσο σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες όσο και στην Ουάσιγκτον, επιδιώκοντας την ταχεία απόκτηση σύγχρονων μαχητικών αεροσκαφών που θα καλύψουν το τεχνολογικό κενό έναντι των αντιπάλων της στην περιοχή.

Από το Eurofighter έως το F-35

Η τουρκική κυβέρνηση έχει επαναφέρει στο τραπέζι το φιλόδοξο σχέδιο για την αγορά 40 Eurofighter Typhoon, ενώ παράλληλα προωθεί διαπραγματεύσεις για την ανανέωση του στόλου F-16 και για ενδεχόμενη επανένταξη στο πρόγραμμα των F-35 — παρά τις αμερικανικές κυρώσεις που εξακολουθούν να ισχύουν λόγω της προμήθειας του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400.

Η Άγκυρα επιχειρεί να εκμεταλλευτεί το βελτιωμένο κλίμα στις σχέσεις της με τη Δύση, παρουσιάζοντας την πρωτοβουλία αυτή ως ένδειξη επαναπροσέγγισης. Την ίδια στιγμή, Τούρκοι αξιωματούχοι δεν κρύβουν την ανησυχία τους για την αυξανόμενη στρατιωτική ισχύ της Ελλάδας και του Ισραήλ — δύο χωρών που ήδη διαθέτουν ή αναμένουν την παράδοση των πανίσχυρων αμερικανικών F-35.

Ειδικά για τα Eurofighter, οι διαπραγματεύσεις με τη Βρετανία, τη Γερμανία, την Ιταλία και την Ισπανία φαίνεται να βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο. Το σχέδιο προβλέπει αρχικά την απόκτηση 12 μεταχειρισμένων αεροσκαφών από το Κατάρ και το Ομάν, τα οποία θα αποτελέσουν «γέφυρα» έως την παράδοση 28 νέων μαχητικών στα επόμενα χρόνια.

Ο Ερντογάν «τρέχει» να προλάβει

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έχει εντάξει το θέμα των αεροπορικών εξοπλισμών ψηλά στην ατζέντα των διεθνών του επαφών. Αναμένεται να θέσει το ζήτημα προσωπικά στους ηγέτες του Κατάρ και του Ομάν, ενώ τις επόμενες εβδομάδες προγραμματίζονται συναντήσεις με τον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ και τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, με στόχο την οριστικοποίηση των συμφωνιών.

Το Λονδίνο έχει ήδη επιβεβαιώσει την ύπαρξη μνημονίου κατανόησης για την προμήθεια έως 40 αεροσκαφών, αξίας αρκετών δισεκατομμυρίων λιρών, ενώ το Βερολίνο έχει δηλώσει πως στηρίζει τη συμφωνία και αναμένει την ολοκλήρωσή της εντός του έτους.

Reuters: Σε Ανατολή και Δύση ψάχνει μαχητικά ο Ερντογάν κι αγοράζει «όσο-όσο» για να καλύψει το χάσμα με την Ελλάδα στον αέρα

Το εμπόδιο των αμερικανικών κυρώσεων

Παρά την έντονη κινητικότητα, το μεγάλο «αγκάθι» για την Τουρκία παραμένει η παραμονή της εκτός του προγράμματος F-35. Από το 2020, η Ουάσιγκτον έχει αποκλείσει την Άγκυρα εξαιτίας της αγοράς των S-400, με αποτέλεσμα η τουρκική αεροπορία να μην έχει πρόσβαση στο πιο προηγμένο δυτικό μαχητικό.

Η πρόσφατη συνάντηση του Ερντογάν με τον Ντόναλντ Τραμπ δεν έφερε ουσιαστική πρόοδο, ωστόσο η τουρκική ηγεσία εξακολουθεί να ελπίζει ότι μέσω πολιτικών επαφών και «δημιουργικών λύσεων» θα επιτευχθεί μερική άρση των κυρώσεων (waiver). Τούρκοι αξιωματούχοι αναγνωρίζουν ότι η κατοχή των S-400 αποτελεί το βασικό εμπόδιο, αλλά επιμένουν πως υπάρχει αμοιβαία βούληση για επίλυση. Όπως δήλωσε ο αντιπρόεδρος εξωτερικών υποθέσεων του κυβερνώντος κόμματος ΑΚΡ, Χαρούν Αρμαγάν, «η επίλυση του θέματος των κυρώσεων CAATSA είναι αναπόφευκτη· το ερώτημα είναι αν η πρωτοβουλία θα προέλθει από τον Λευκό Οίκο ή το Κογκρέσο».

Εγχώρια παραγωγή, αλλά με περιορισμούς

Παράλληλα, η Άγκυρα επιχειρεί να προβάλει την πρόοδο των εγχώριων αμυντικών της προγραμμάτων, με αιχμή το stealth μαχητικό KAAN, που φιλοδοξεί να αποτελέσει τον κορμό της τουρκικής αεροπορίας μετά το 2030. Ωστόσο, στρατιωτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι το πρόγραμμα απέχει ακόμη αρκετά χρόνια από επιχειρησιακή ωριμότητα και δεν μπορεί να καλύψει τις τρέχουσες ανάγκες αντικατάστασης των παλαιών F-16.

Η ανάπτυξη του KAAN εντάσσεται σε ένα ευρύτερο σχέδιο στρατηγικής αυτονομίας, που περιλαμβάνει και το νέο σύστημα αεράμυνας “Steel Dome”, μια τουρκική εκδοχή της ισραηλινής «Σιδηράς Θόλου». Παρά τις φιλοδοξίες, ο πρώην στρατηγός και βουλευτής της αντιπολίτευσης Γιανκί Μπαγτζιόγλου τονίζει πως «το σύστημα αεράμυνας της χώρας παραμένει ανεπαρκές», αποδίδοντας τις καθυστερήσεις σε «ανεπάρκεια συντονισμού και κακοδιαχείριση προγραμμάτων».

Εντεινόμενη πίεση από Ελλάδα και Ισραήλ

Η Άγκυρα αισθάνεται πλέον την πίεση να επιταχύνει. Η Ελλάδα αναμένεται να παραλάβει τα πρώτα F-35 εντός τριετίας, γεγονός που θα μεταβάλει ριζικά την ισορροπία δυνάμεων στο Αιγαίο. Παράλληλα, το Ισραήλ, με στόλο εκατοντάδων αμερικανικών μαχητικών, διεξάγει επιχειρήσεις σε μέτωπα όπως το Ιράν, η Συρία και ο Λίβανος, ενισχύοντας το στρατιωτικό του αποτύπωμα στην περιοχή.

Απέναντι σε αυτές τις εξελίξεις, η Άγκυρα ακολουθεί μια διπλή στρατηγική: από τη μία, επιδιώκει την άμεση ενίσχυση με μεταχειρισμένα αεροσκάφη για να καλύψει τις υφιστάμενες ανάγκες· από την άλλη, «ποντάρει» σε μακροπρόθεσμες συμφωνίες με δυτικούς εταίρους, ελπίζοντας να διατηρήσει τη θέση της ανάμεσα στις ισχυρές αεροπορικές δυνάμεις της περιοχής.