Ρωσία: Πώς ο Πούτιν κατάφερε να κρατήσει «ήσυχους» τους Ρώσους ολιγάρχες κατά τη διάρκεια του πολέμου στην Ουκρανία!- Τους έκανε πλουσιότερους παρά τις κυρώσεις της Δύσης

Παρά την οικονομική πίεση που επιβλήθηκε από τη Δύση μετά την εισβολή στην Ουκρανία, ο αριθμός των δισεκατομμυριούχων στη Ρωσία όχι μόνο δεν μειώθηκε, αλλά έφτασε σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, όπως παρατηρεί δημοσίευμα του BBC.

Ρωσία: Πώς ο Πούτιν κατάφερε να κρατήσει «ήσυχους» τους Ρώσους ολιγάρχες κατά τη διάρκεια του πολέμου στην Ουκρανία!- Τους έκανε πλουσιότερους παρά τις κυρώσεις της Δύσης

Το άρθρο αφήνει να εννοηθεί ότι οι δυτικές κυρώσεις δεν είχαν τον αναμενόμενο αντίκτυπο στην ρωσική οικονομία αντίθετα από ό,τι συνέβη στις ίδιες τις χώρες που τις επέβαλαν. Ένα ακόμη σημείο που φαίνεται να ενοχλεί τους Βρετανούς σχολιαστές είναι η πολιτική αδυναμία των Ρώσων ολιγαρχών.

Σε 25 χρόνια διακυβέρνησης Πούτιν, οι πλουσιότεροι της Ρωσίας έχουν χάσει σχεδόν κάθε πολιτική επιρροή, μετατρέποντας τον πλούτο τους σε «σιωπηλή υποστήριξη» του καθεστώτος, υπό πλήρη έλεγχο του Κρεμλίνου.

Η μεταμόρφωση αυτή θεωρείται από τον Πούτιν επιτυχία. Οι δυτικές κυρώσεις δεν κατάφεραν να μετατρέψουν τους πιο πλούσιους συμπατριώτες του σε αντιπάλους της κυβέρνησης, γεγονός που καθιστά τον έλεγχο της πολιτικής σκηνής σχεδόν απόλυτο.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο πρώην τραπεζίτης δισεκατομμυριούχος Όλεγκ Τίνκοφ. Μία μέρα αφότου χαρακτήρισε τον πόλεμο στην Ουκρανία «τρελό» σε ανάρτησή του στο Instagram, στελέχη της τράπεζάς του δέχθηκαν τηλεφώνημα από το Κρεμλίνο. Το μήνυμα ήταν σαφές: η Tinkoff Bank, τότε η δεύτερη μεγαλύτερη τράπεζα της Ρωσίας, θα περνούσε σε κρατικό έλεγχο εάν ο Τίνκοφ διατηρούσε οποιαδήποτε σχέση με την εταιρεία.

«Ήμουν σαν όμηρος. Δεν μπορούσα να διαπραγματευτώ· η τιμή ήταν ό,τι μου προσέφεραν», δήλωσε στους New York Times. Λίγες ημέρες μετά, εταιρεία συνδεδεμένη με τον Βλαντίμιρ Ποτάνιν, τον πέμπτο πλουσιότερο Ρώσο και βασικό προμηθευτή νικελίου για στρατιωτικούς κινητήρες, αγόρασε την τράπεζα σε μόλις 3% της πραγματικής της αξίας. Ο Τίνκοφ έχασε σχεδόν 9 δισ. δολάρια και αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη Ρωσία.

Ρωσία: Πώς ο Πούτιν κατάφερε να κρατήσει «ήσυχους» τους Ρώσους ολιγάρχες κατά τη διάρκεια του πολέμου στην Ουκρανία!- Τους έκανε πλουσιότερους παρά τις κυρώσεις της Δύσης

Η σημερινή κατάσταση απέχει πολύ από τη δεκαετία του 1990, μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, όταν μια μικρή ομάδα Ρώσων ολιγαρχών απέκτησε τεράστιες κρατικές επιχειρήσεις, συνδυάζοντας πλούτο και πολιτική ισχύ. Ο Μπόρις Μπερεζόφσκι, ο ισχυρότερος από αυτούς, είχε ακόμη υποστηρίξει την άνοδο του Πούτιν στην προεδρία το 2000, αλλά αργότερα εξέφρασε τη μετάνοιά του, αποκαλώντας τον Πούτιν «άπληστο τύραννο».

Μετά την εντολή του Πούτιν για πλήρους κλίμακας επίθεση στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, οι πλουσιότεροι Ρώσοι συγκεντρώθηκαν στο Κρεμλίνο, γνωρίζοντας ότι οι περιουσίες τους θα δεχτούν ισχυρό πλήγμα. Ωστόσο, οι δυνατότητες αντίδρασης ήταν περιορισμένες. Η συνάντηση περιγράφτηκε από δημοσιογράφο ως μια αίθουσα γεμάτη «χλωμούς και άυπνους» ολιγάρχες, που έπρεπε να συμμορφωθούν.

Σύμφωνα με το Forbes, σε διάστημα δύο μηνών το 2022 ο αριθμός των Ρώσων δισεκατομμυριούχων μειώθηκε από 117 σε 83, χάνοντας συνολικά 263 δισ. δολάρια, περίπου το 27% της περιουσίας τους. Παρ’ όλα αυτά, η πολεμική οικονομία δημιούργησε νέες ευκαιρίες. Οι αυξημένες στρατιωτικές δαπάνες τροφοδότησαν ανάπτυξη άνω του 4% το 2023 και το 2024, επωφελώντας ακόμη και όσους δεν συμμετείχαν άμεσα σε αμυντικά συμβόλαια.

Το 2024, περισσότεροι από τους μισούς Ρώσους δισεκατομμυριούχους είτε συμμετείχαν στον στρατιωτικό εφοδιασμό είτε ωφελήθηκαν από την πολεμική οικονομία. Την ίδια χρονιά, η Ρωσία κατέγραψε ιστορικό ρεκόρ 140 δισεκατομμυριούχων στη λίστα του Forbes, με συνολική περιουσία 580 δισ. δολάρια — μόλις τρία δισ. κάτω από το υψηλότερο επίπεδο πριν από την εισβολή.

«Η Δύση έκανε ό,τι μπορούσε για να συσπειρώσει τους Ρώσους δισεκατομμυριούχους γύρω από τη σημαία», σχολιάζει ο Αλεξάντερ Κολιάντρ από το Center for European Policy Analysis. Μόνο το 2024, 11 νέοι δισεκατομμυριούχοι εμφανίστηκαν στη Ρωσία, ενισχύοντας το προφίλ της χώρας ως μηχανισμού συγκέντρωσης πλούτου υπό τον απόλυτο έλεγχο του Κρεμλίνου.