Μόσχα και Κίεβο επιβεβαιώνουν τον τερματισμό της μεταφοράς ρωσικού αερίου στην Ευρώπη

Διακόπτεται από σήμερα η μεταφορά ρωσικού φυσικού αερίου, μέσω αγωγών από την Ουκρανία προς την Κεντρική Ευρώπη.

Ρωσία και Ουκρανία επιβεβαίωσαν με χωριστές ανακοινώσεις ότι οι παραδόσεις ρωσικού αερίου στην Ευρώπη μέσω της Ουκρανίας σταμάτησαν οριστικά σήμερα το πρωί (01/01/2025), μετά την εκπνοή της ισχύος πενταετούς συμβολαίου που είχε υπογραφεί στα τέλη του 2019 μεταξύ των δύο μερών.

«Σταματήσαμε τη διαμετακόμιση του ρωσικού αερίου, πρόκειται για ένα ιστορικής σημασίας γεγονός. Η Ρωσία χάνει αγορές, θα υποστεί οικονομικές απώλειες», ανέφερε ο Υπουργός Ενέργειας της Ουκρανίας, Γκέρμαν Γκαλουστσένκο.

«Από τις 08:00 (ώρα Μόσχας, 07:00 ώρα Ελλάδας), η προμήθεια ρωσικού αερίου για διαμετακόμιση μέσω του εδάφους της Ουκρανίας δεν πραγματοποιείται», ανακοίνωσε η Gazprom, ο ρωσικός «κολοσσός» φυσικού αερίου.

«Λόγω της επανειλημμένης και ρητά εκφρασμένης άρνησης της ουκρανικής πλευράς να ανανεώσει αυτή τη συμφωνία, η Gazprom δεν έχει από την 1η Ιανουαρίου 2025 την τεχνική και νομική δυνατότητα να προμηθεύει αέριο για διαμετακόμιση μέσω του εδάφους της Ουκρανίας», υπογραμμίσθηκε.

Σύμφωνα με τον κ. Γκαλουστσένκο, «η Ουκρανία ενημέρωσε τους διεθνείς εταίρους της» για τη διακοπή, η οποία αναμενόταν εδώ και μήνες.

Τις τελευταίες εβδομάδες, η Ουγγαρία και η Σλοβακία είχαν διαμαρτυρηθεί για το γεγονός ότι η ροή θα σταματούσε την 31η Δεκεμβρίου χωρίς να υπάρχουν πραγματικές, άμεσες και αξιόπιστες εναλλακτικές επιλογές.

Κλείνει τη στρόφιγγα η Gazprom

Η διακοπή της διαμετακόμισης του αερίου μέσω της Ουκρανίας θα έχει «δραστικό αντίκτυπο» στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά όχι στη Ρωσία, επεσήμανε σήμερα ο Πρωθυπουργός της Σλοβακίας, Ρόμπερτ Φίτσο.

Υπενθυμίζεται ότι η αυτό οφείλεται στη λήξη της πενταετούς συμφωνίας διαμετακόμισης μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, σηματοδοτώντας τη σχεδόν πλήρη απώλεια της κάποτε πανίσχυρης επιρροής της Μόσχας στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου. Εκτός αν υπάρξει συμφωνία-έκπληξη της τελευταίας στιγμής.

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν είχε δηλώσει στις 26 Δεκεμβρίου, ότι δεν έμεινε χρόνος εφέτος για την υπογραφή μιας νέας συμφωνίας για την διαμετακόμιση φυσικού αερίου μέσω Ουκρανίας.

Η διακοπή της ροής φυσικού αερίου θα είχε πολύ μεγαλύτερη γεωπολιτική σημασία.

Η Μόσχα έχει χάσει το καθοριστικό μερίδιο της στις προμήθειες των χωρών στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε σχέση με τους αντιπάλους της όπως είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Κατάρ και η Νορβηγία από τότε που εισέβαλε στην Ουκρανία το 2022, γεγονός που ώθησε την ΕΕ να σταματήσει την εξάρτηση της από το ρωσικό φυσικό αέριο.

Η κρατική εταιρεία Gazprom, που υπήρξε κάποτε ο μεγαλύτερος εξαγωγέας φυσικού αερίου παγκοσμίως, μόνο το 2023 υπέστη απώλειες της τάξεως των 7 δισεκατομμυρίων δολαρίων και ήταν οι πρώτες ετήσιες απώλειες που έχει καταγράψει από το 1999.

Για την Ευρώπη, η απώλεια του φθηνού ρωσικού φυσικού αερίου συνέβαλε σε σημαντική οικονομική επιβράδυνση, σε έξαρση του πληθωρισμού και σε επιδείνωση της κρίσης κόστους ζωής.

Παρόλο που η Ευρώπη έσπευσε να βρει εναλλακτικές πηγές ενέργειας, η απώλεια του ρωσικού φυσικού αερίου επιδείνωσε τις μακροπρόθεσμες ανησυχίες σχετικά με τη μείωση της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητάς της και ιδίως για το βιομηχανικό μέλλον της Γερμανίας.

Η Gazprom

Η ρωσική ενεργειακή εταιρεία Gazprom ανακοίνωσε σήμερα ότι οι εξαγωγές αερίου προς την Ευρώπη μέσω της Ουκρανίας σταμάτησαν από τις 08:00 (ώρα Μόσχας, 07:00 ώρα Ελλάδας) καθώς εξέπνευσε η ισχύς της συμφωνίας διαμετακόμισης.

Το κλείσιμο της παλαιότερης οδού του ρωσικού αερίου προς την Ευρώπη βάζει τέλος σε μια δεκαετία τεταμένων σχέσεων μετά την κατάληψης της Κριμαίας από τη Ρωσία το 2014.

Η Ρωσία εξακολουθεί να εξάγει αέριο μέσω του αγωγού TurkStream που βρίσκεται στο βυθό της Μαύρης Θάλασσας.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση διπλασίασε τις προσπάθειές της να μειώσει την εξάρτησή της από τη ρωσική ενέργεια μετά το ξέσπασμα της στρατιωτικής σύγκρουσης στην Ουκρανία το 2022 αναζητώντας εναλλακτικές πηγές.

Η ισχύς της πενταετούς συμφωνίας διαμετακόμισης αερίου ανάμεσα στη Ρωσία και την Ουκρανία εξέπνευσε τις πρώτες ώρες της 1ης Ιανουαρίου 2025 και το Κίεβο έχει επανειλημμένα δηλώσει πως δεν πρόκειται να παρατείνει τη συμφωνία όσο διαρκεί ο πόλεμος.

«Λόγω της επανειλημμένης και σαφώς εκφρασμένης άρνησης της ουκρανικής πλευράς να ανανεώσει αυτές τις συμφωνίες, η Gazprom δεν έχει από την 1η Ιανουαρίου 2025 την τεχνική και νομική δυνατότητα να προμηθεύει αέριο για διαμετακόμιση μέσω του εδάφους της Ουκρανίας», αναφέρει η Gazprom σε δήλωση που δημοσιοποίησε μέσω του Telegram.

«Από τις 8:00 ώρα Μόσχας, η προμήθεια ρωσικού αερίου για μεταφορά μέσω του εδάφους της Ουκρανίας δεν πραγματοποιείται».