Σαντορίνη: Οι επιστήμονες «βλέπουν» την επόμενη μεγάλη ηφαιστειακή έκρηξη – Θα διαρκέσει σχεδόν 4 χρόνια

Η Σαντορίνη, με το επιβλητικό της ηφαίστειο που δεσπόζει στο Αιγαίο, παραμένει αντικείμενο επιστημονικής παρακολούθησης και μελέτης, καθώς η πρόσφατη έντονη σεισμική δραστηριότητα στις Κυκλάδες υπενθύμισε με δραματικό τρόπο πως το υπέδαφος της περιοχής παραμένει ζωντανό.

Σαντορίνη: Οι επιστήμονες «βλέπουν» την επόμενη μεγάλη ηφαιστειακή έκρηξη – Θα διαρκέσει σχεδόν 4 χρόνια

Τους πρώτους μήνες του 2025, εκατοντάδες σεισμικές δονήσεις σημειώνονταν καθημερινά στο νησιωτικό σύμπλεγμα, προκαλώντας εύλογη ανησυχία σε κατοίκους και επιστήμονες. Παρά τις ανησυχίες για πιθανή ενεργοποίηση του ηφαιστείου, οι επιστήμονες τότε διευκρίνισαν ότι δεν υπήρχε άμεση σύνδεση ανάμεσα στις δονήσεις και την ηφαιστειακή δραστηριότητα.

Όμως η Σαντορίνη δεν έχει πει την τελευταία της λέξη.

«Στη γεωλογία υπάρχει μια βασική αρχή: ό,τι έχει συμβεί στο παρελθόν, θα συμβεί και στο μέλλον», δήλωσε ο καθηγητής Γεωλογίας Κώστας Παπαζάχος, μιλώντας σε επιστημονική ημερίδα του ΑΠΘ. Όπως εξηγεί, μπορεί να μη βρισκόμαστε κοντά σε μια νέα καταστροφική έκρηξη, ωστόσο η επιστήμη γνωρίζει πως κάποια στιγμή αυτή θα έρθει.

Σύμφωνα με τα γεωλογικά δεδομένα, το ηφαίστειο της Σαντορίνης παρουσιάζει μεγάλες εκρήξεις κάθε περίπου 20.000 χρόνια. Η τελευταία συνέβη κατά τη Μινωική Εποχή, γύρω στο 1570 π.Χ., αφήνοντας ανεξίτηλο το σημάδι της τόσο στο νησί όσο και στον αρχαίο πολιτισμό της περιοχής.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή –και ανησυχητική– είναι η εκτίμηση για τη διάρκεια της επόμενης μεγάλης έκρηξης. Όπως σημειώνει ο καθηγητής Παπαζάχος, η καταγραφή των παλαιότερων εκρήξεων δείχνει ότι η επόμενη θα κρατήσει περίπου 1.260 ημέρες, δηλαδή σχεδόν τέσσερα ολόκληρα χρόνια.

«Δεν θα συμβεί ξαφνικά. Το ηφαίστειο θα μας προειδοποιήσει. Τα έγκατα της Γης στέλνουν πάντα σημάδια, τα οποία η επιστήμη μπορεί να ανιχνεύσει», προσθέτει, αναφερόμενος στα εργαλεία που διαθέτουν οι γεωεπιστήμονες για την έγκαιρη παρακολούθηση τέτοιων φαινομένων.

Σαντορίνη: Οι επιστήμονες «βλέπουν» την επόμενη μεγάλη ηφαιστειακή έκρηξη – Θα διαρκέσει σχεδόν 4 χρόνια

Ιδιαίτερη σημασία δίνεται από τους ερευνητές στην Καλδέρα της Σαντορίνης –το ηφαιστειακό κοίλωμα που κυριαρχεί στο τοπίο του νησιού. «Υπάρχει μια γεωλογική ρωγμή, μια ‘τρύπα’, που λειτουργεί ως διέξοδος για το μάγμα», εξηγεί ο κ. Παπαζάχος, κάνοντας σαφές ότι το ηφαίστειο της Σαντορίνης παραμένει ενεργό, έστω και αν δεν είναι αυτή τη στιγμή απειλητικό.

Η ιστορική έκρηξη του 1570 π.Χ., που σύμφωνα με τον καθηγητή βρισκόταν στην κλίμακα ισχύος 6 με 7 (σε μέγιστη κλίμακα 8), εκτόξευσε τεράστιες ποσότητες υλικού σε ύψος άνω των 60 χιλιομέτρων, φτάνοντας μέχρι τις ακτές της Μικράς Ασίας, ενώ συνοδεύτηκε από ισχυρούς σεισμούς.

Παρότι η επόμενη μεγάλη έκρηξη δεν είναι ζήτημα των επόμενων δεκαετιών, οι επιστήμονες τονίζουν την ανάγκη για συνεχή παρακολούθηση και εκπαίδευση. Η Σαντορίνη, όπως και κάθε ενεργή ηφαιστειακή περιοχή, δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται μόνο ως τουριστικός προορισμός, αλλά και ως ένα γεωδυναμικό πεδίο με ιδιαίτερη σημασία για την ασφάλεια και τη γνώση.