Σε κρίσιμο σημείο η Παγκόσμια Οικονομία: Το Ιράν κρατά “κλειδωμένα” τα Στενά του Ορμούζ – Πετρέλαιο, εμπόριο και αγορές στο χείλος του γκρεμού

Νέα μεγάλη απειλή για την παγκόσμια οικονομία δημιουργεί η παρατεταμένη κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, καθώς η Τεχεράνη δηλώνει ότι η θαλάσσια οδός δεν πρόκειται να επανέλθει σε κανονική λειτουργία χωρίς να ικανοποιηθούν οι όροι που θέτει προς την Ουάσινγκτον.

Ο νέος επικεφαλής του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν, Μοχσέν Ρεζαΐ, υποστήριξε ότι η επαναλειτουργία του στρατηγικού περάσματος συνδέεται άμεσα με την επίτευξη συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου. Μεταξύ των απαιτήσεων που έχουν δημοσιοποιηθεί περιλαμβάνονται η διακοπή των πολεμικών επιχειρήσεων, η αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από την περιοχή, η άρση κυρώσεων και η αποδέσμευση ιρανικών περιουσιακών στοιχείων.

Η εξέλιξη προκαλεί έντονη ανησυχία στις διεθνείς αγορές, καθώς ο Ορμούζ αποτελεί μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη. Η δραστική μείωση της ναυσιπλοΐας σημαίνει ότι τεράστιες ποσότητες πετρελαίου και άλλων ενεργειακών προϊόντων δυσκολεύονται να φτάσουν στις διεθνείς αγορές.

Τα τελευταία στοιχεία δείχνουν το μέγεθος της αναστάτωσης: τη Δευτέρα καταγράφηκαν μόλις έξι διελεύσεις πλοίων από τα Στενά, έναντι περίπου 125-140 πλοίων την ημέρα πριν από τον πόλεμο.

ΝΕΑ ΑΝΟΔΟΣ ΣΤΙΣ ΤΙΜΕΣ ΤΟΥ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ

Οι φόβοι για παρατεταμένη διαταραχή στις προμήθειες έχουν ήδη περάσει στις αγορές ενέργειας. Την Τετάρτη 12 Αυγούστου, το Brent κινήθηκε ανοδικά κατά περίπου 0,8%, στα 89,63 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI αυξήθηκε επίσης περίπου 0,85%, στα 83,91 δολάρια.

Η άνοδος ήρθε μετά από ακόμη ισχυρότερη κίνηση τις προηγούμενες ημέρες, καθώς οι ελπίδες για γρήγορη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν άρχισαν να υποχωρούν. Παράλληλα, καταγράφηκαν επιθέσεις σε πλοία τόσο στην περιοχή του Ορμούζ όσο και στην Ερυθρά Θάλασσα, αυξάνοντας ακόμη περισσότερο το κόστος και το ρίσκο των θαλάσσιων μεταφορών.

ΤΟ ΝΤΟΜΙΝΟ ΠΟΥ ΦΟΒΟΥΝΤΑΙ ΟΙ ΑΓΟΡΕΣ

Μια παρατεταμένη διακοπή της ναυσιπλοΐας δεν θα επηρεάσει μόνο την τιμή της βενζίνης και του πετρελαίου. Το αυξημένο ενεργειακό κόστος μπορεί να μεταφερθεί στις μεταφορές, στη βιομηχανία, στην παραγωγή προϊόντων και τελικά στις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές.

Η αβεβαιότητα γύρω από την ενεργειακή τροφοδοσία μπορεί επίσης να επηρεάσει τις επενδύσεις και τις οικονομικές αποφάσεις επιχειρήσεων και κυβερνήσεων, την ώρα που οι αγορές προσπαθούν να υπολογίσουν πόσο θα διαρκέσει η κρίση.

Παράλληλα, η αμερικανική Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας έχει εκτιμήσει ότι διαταραχές στην προμήθεια πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή θα μπορούσαν να συνεχιστούν και σε βάθος χρόνου.

ΤΟ ΟΡΜΟΥΖ ΜΕΤΑΤΡΕΠΕΤΑΙ ΣΕ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΤΙΚΟ ΟΠΛΟ

Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι αν θα υπάρξει συμφωνία που θα επιτρέψει την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας ή αν η κρίση θα συνεχιστεί.

Η Τεχεράνη χρησιμοποιεί το άνοιγμα των Στενών ως βασικό διαπραγματευτικό μοχλό, ενώ η Ουάσινγκτον πιέζει για μια συμφωνία που θα τερματίσει τη σύγκρουση. Την ίδια στιγμή, οι αγορές παραμένουν ιδιαίτερα ευάλωτες σε κάθε νέα επίθεση ή ανακοίνωση που αφορά την ασφάλεια της θαλάσσιας οδού.

Έτσι, η κρίση στον Περσικό Κόλπο έχει πλέον ξεπεράσει τα όρια μιας περιφερειακής σύγκρουσης. Το Ορμούζ έχει μετατραπεί σε κρίσιμο παράγοντα για τις τιμές ενέργειας, το διεθνές εμπόριο και την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας.

Και όσο τα πλοία παραμένουν μακριά από τη συγκεκριμένη θαλάσσια αρτηρία, τόσο μεγαλώνει ο φόβος ότι η ενεργειακή κρίση μπορεί να εξελιχθεί σε ευρύτερο οικονομικό σοκ.