Σκάνδαλο μεγατόνων στην Ολλανδία: Χιλιάδες παιδιά με δεκάδες ετεροθαλή αδέλφια – Τι συνέβη

Ένα σκάνδαλο μεγατόνων που αποκαλύφθηκε στην Ολλανδία φέρνει στο φως πολυετείς παραβιάσεις των κανόνων γονιμότητας. Νέο εθνικό μητρώο δείχνει ότι τουλάχιστον 85 δότες σπέρματος απέκτησαν 25 ή περισσότερα παιδιά, δημιουργώντας ανησυχίες για πιθανή αιμομιξία και καλώντας τις αρχές σε απολογία.

Σοκ προκαλούν τα ευρήματα από το νέο σύστημα καταγραφής δοτών σπέρματος στην Ολλανδία, καθώς αποκαλύπτεται ότι δεκάδες κλινικές παραβίαζαν συστηματικά τους κανόνες, με αποτέλεσμα χιλιάδες παιδιά να έχουν δεκάδες ετεροθαλή αδέλφια.

Ο εθνικός οργανισμός γυναικολογίας και μαιευτικής (NVOG) ανακοίνωσε ότι τουλάχιστον 85 άνδρες έχουν γίνει βιολογικοί πατέρες 25 ή και περισσότερων παιδιών, αριθμός που παραβιάζει ξεκάθαρα το επιτρεπόμενο όριο. Οι παραβάσεις περιλαμβάνουν τη χρήση του ίδιου δείγματος σπέρματος σε πολλές διαφορετικές κλινικές, χωρίς κατάλληλη τεκμηρίωση ή συγκατάθεση των δοτών.

Η γυναικολόγος Μαρίκε Σούνενμπεργκ, μιλώντας στο Nieuwsuur, έκανε λόγο για πλήρη αποτυχία του συστήματος. «Ο αριθμός αυτών των λεγόμενων “μαζικών δοτών” θα έπρεπε να είναι μηδέν. Ζητούμε συγγνώμη. Δεν τηρήσαμε τους κανόνες όπως έπρεπε», τόνισε.

Αν και από το 1992 η ολλανδική νομοθεσία περιόριζε τον αριθμό των απογόνων ενός δότη στα 25 παιδιά για να αποφευχθεί ο κίνδυνος αιμομιξίας, η εφαρμογή της ήταν προβληματική λόγω των αυστηρών κανόνων απορρήτου. Το 2018 το όριο μειώθηκε στα 12 παιδιά, όμως η ουσιαστική εφαρμογή ξεκίνησε μόλις τον Απρίλιο του 2025, όταν τέθηκε σε ισχύ το νέο εθνικό μητρώο με αναδρομική ισχύ.

Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά: Πολλοί από τους μαζικούς δότες έχουν αποκτήσει 26 έως 40 παιδιά, ενώ ορισμένοι έχουν φτάσει ακόμα και τα 75. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τουλάχιστον 10 γιατροί, όπως ο Γιαν Καρμπάατ, ο οποίος χρησιμοποιούσε το δικό του σπέρμα στις θεραπείες, αποκτώντας τουλάχιστον 81 παιδιά.

Ο πιο ακραίος όμως δότης είναι ο Τζόναθαν Γιάκομπ Μάιερ, γνωστός από το ντοκιμαντέρ του Netflix “Ο άνθρωπος με τα 1.000 παιδιά”, ο οποίος έχει φέρει στον κόσμο πάνω από 550 παιδιά διεθνώς, με περισσότερα από 100 στην Ολλανδία.

Ο Τίες βαν ντερ Μέερ από το ίδρυμα Stichting Donorkind χαρακτήρισε την κατάσταση «ιατρική καταστροφή», αναφέροντας ότι περίπου 3.000 παιδιά στη χώρα έχουν τουλάχιστον 25 ετεροθαλή αδέλφια. Η ανησυχία είναι τόσο έντονη, ώστε προτείνεται πλέον στα παιδιά δοτών να κάνουν τεστ DNA πριν ξεκινήσουν προσωπικές σχέσεις, προκειμένου να αποφευχθεί ακούσια αιμομιξία.

Το σκάνδαλο αυτό φέρνει στο προσκήνιο την ανάγκη για αυστηρότερους ελέγχους και μεγαλύτερη διαφάνεια στον τομέα της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής – ένα ζήτημα ηθικό, ιατρικό και βαθιά κοινωνικό.