Σκιώδης άξονας Άγκυρας–Κιέβου απλώνεται στην Αφρική: Ουκρανικά drones, μυστικές αποστολές και ειδικές δυνάμεις “πλημμυρίζουν” το Σαχέλ – Φόβοι για νέο πολεμικό μέτωπο απέναντι στη Ρωσία – Πως θα αντιδράσει ο Πούτιν;

Έντονη ανησυχία προκαλεί η συνεχώς αυξανόμενη παρουσία ουκρανικών drones, ειδικών δυνάμεων και δικτύων πληροφοριών στις χώρες του Σαχέλ, με αναλυτές να κάνουν λόγο για μια νέα υπόγεια γεωπολιτική σύγκρουση στην Αφρική, όπου Ουκρανία και Τουρκία φαίνεται να συντονίζουν τις κινήσεις τους απέναντι στη ρωσική επιρροή.

Σύμφωνα με διεθνείς αναφορές, ουκρανικές επιχειρήσεις έχουν ήδη καταγραφεί σε περιοχές όπως το Σουδάν, το Μάλι, η Μπουρκίνα Φάσο και ο Νίγηρας, ενώ πληροφορίες κάνουν λόγο για ενεργό συμμετοχή ουκρανικών ειδικών δυνάμεων και στελεχών στρατιωτικών υπηρεσιών πληροφοριών σε επιχειρήσεις κατά ομάδων που συνδέονται με τη ρωσική Wagner.

Στο Σουδάν, έχουν επιβεβαιωθεί επιχειρήσεις υποστήριξης του τακτικού στρατού απέναντι στις παραστρατιωτικές Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης (RSF), με τη Μόσχα να κατηγορεί ανοιχτά το Κίεβο ότι συνεργάζεται ακόμη και με ακραίες ισλαμιστικές οργανώσεις προκειμένου να πλήξει ρωσικά συμφέροντα στην περιοχή.

Παράλληλα, διεθνή μέσα ενημέρωσης, όπως το CNN, έχουν αναφερθεί στην παρουσία Ουκρανών πρακτόρων και επιχειρησιακών ομάδων σε αφρικανικά κράτη, ενισχύοντας τα σενάρια περί ενός «δεύτερου μετώπου» του πολέμου Ρωσίας–Ουκρανίας μακριά από την Ευρώπη.

Η κατάσταση κλιμακώθηκε περαιτέρω όταν εκπρόσωπος της ουκρανικής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών GUR άφησε να εννοηθεί ότι το Κίεβο είχε προσφέρει πληροφορίες και υποστήριξη σε αντάρτες Τουαρέγκ, οι οποίοι επιτέθηκαν σε στρατιωτική φάλαγγα στο Μάλι εξοντώνοντας στρατιώτες και Ρώσους μισθοφόρους.

Ως αντίδραση, τα στρατιωτικά καθεστώτα του Μάλι, του Νίγηρα και της Μπουρκίνα Φάσο διέκοψαν τις διπλωματικές σχέσεις τους με την Ουκρανία, κατηγορώντας την για ανάμειξη στις εσωτερικές εξελίξεις της περιοχής.

Η ουκρανική κυβέρνηση απορρίπτει κατηγορηματικά όλες τις κατηγορίες, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για ρωσική προπαγάνδα και ότι το Κίεβο σέβεται πλήρως την κυριαρχία των αφρικανικών κρατών.

Την ίδια ώρα, η Ρωσία επιχειρεί να αναδείξει το θέμα σε διεθνές επίπεδο, ενώ χώρες της Συμμαχίας των Κρατών του Σαχέλ (AES) έχουν ήδη απευθυνθεί στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, καταγγέλλοντας ουκρανικές παρεμβάσεις και αποσταθεροποιητικές ενέργειες.

Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η Τουρκία εμφανίζεται να διαδραματίζει κομβικό ρόλο στην ενίσχυση της ουκρανικής παρουσίας στην περιοχή.

Η Άγκυρα έχει ήδη εξοπλίσει χώρες του Σαχέλ με drones Bayraktar, ενώ παράλληλα δραστηριοποιείται μέσω της ιδιωτικής στρατιωτικής εταιρείας SADAT, η οποία συχνά χαρακτηρίζεται από αναλυτές ως η «τουρκική Wagner».

Παράλληλα, η αμυντική συνεργασία Τουρκίας και Ουκρανίας έχει ενισχυθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, με κοινές τεχνολογικές υποδομές και χρήση ουκρανικών εξαρτημάτων στην παραγωγή μη επανδρωμένων συστημάτων στην Τουρκία.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η Τουρκία λειτουργεί πλέον ως στρατηγική «γέφυρα» για την ουκρανική διείσδυση στην Αφρική, προσφέροντας πρόσβαση, επαφές και πολιτικοστρατιωτική κάλυψη σε μια περιοχή όπου η επιρροή της Μόσχας είχε αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια.

Παρά τις επίσημες δηλώσεις περί καταπολέμησης της τρομοκρατίας και ενίσχυσης της σταθερότητας, η πραγματικότητα δείχνει ότι στο Σαχέλ εξελίσσεται ένα πολύ πιο σύνθετο γεωπολιτικό παιχνίδι, με φόντο τον ανταγωνισμό Δύσης–Ρωσίας, την άνοδο της τουρκικής επιρροής και τη μεταφορά του ουκρανικού πολέμου σε ένα νέο, αχαρτογράφητο μέτωπο στην καρδιά της Αφρικής.