Σκληρή μάχη στο παρά πέντε στην Ουάσιγκτον για τα Τουρκικά F-35: Ελληνικό και Ισραηλινό λόμπι πιέζουν για μπλόκο στην Τουρκία – Θα τα καταφέρουν; – Τα νέα δεδομένα που δημιουργούνται

Νέα δεδομένα δημιουργούνται γύρω από το τουρκικό αίτημα για επιστροφή στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, καθώς η Άγκυρα βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονες πολιτικές αντιστάσεις στην Ουάσιγκτον.

Σύμφωνα με αναλύσεις και δηλώσεις ειδικών, ακόμη και στην περίπτωση που η Τουρκία προχωρήσει σε απομάκρυνση των ρωσικών συστημάτων S-400, η έγκριση για την απόκτηση των αμερικανικών μαχητικών πέμπτης γενιάς δεν θεωρείται δεδομένη.

Το ζήτημα έχει μετατραπεί σε μια μεγάλη πολιτική μάχη στο αμερικανικό Κογκρέσο, όπου ισχυρές ομάδες πίεσης εκφράζουν αντιρρήσεις για την ενίσχυση των τουρκικών αεροπορικών δυνατοτήτων.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η προσπάθεια συντονισμού μεταξύ ελληνικών, κυπριακών και ισραηλινών κύκλων στην Ουάσιγκτον, οι οποίοι προβάλλουν τις ανησυχίες τους για τον ρόλο της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο και τη στάση της απέναντι στους συμμάχους των ΗΠΑ.

Ο πρόεδρος του Ινστιτούτου Έρευνας Εξωτερικής Πολιτικής, Άαρον Στάιν, εκτιμά ότι η διαδικασία έγκρισης μιας πιθανής πώλησης F-35 στην Τουρκία θα αντιμετωπίσει σημαντικά εμπόδια.

Όπως υποστηρίζει, το τουρκικό ζήτημα παραμένει ιδιαίτερα δύσκολο στο αμερικανικό πολιτικό σύστημα, καθώς υπάρχουν οργανωμένα συμφέροντα και ομάδες που αντιδρούν στην ενίσχυση της Άγκυρας με προηγμένα οπλικά συστήματα.

Η δυσπιστία απέναντι στην Τουρκία στο Κογκρέσο παραμένει ισχυρή, κυρίως λόγω της αγοράς των ρωσικών S-400, η οποία είχε οδηγήσει στην επιβολή αμερικανικών κυρώσεων μέσω του νόμου CAATSA και στην απομάκρυνση της Άγκυρας από το πρόγραμμα των F-35.

Η πίεση των ελληνικών και ισραηλινών οργανώσεων

Σύμφωνα με τις ίδιες αναλύσεις, οργανώσεις της ελληνικής, κυπριακής και ισραηλινής ομογένειας στις ΗΠΑ συνεχίζουν να ασκούν επιρροή στη συζήτηση γύρω από τα τουρκικά εξοπλιστικά αιτήματα.

Το ελληνικό λόμπι στην Ουάσιγκτον, μέσω οργανώσεων όπως το Hellenic American Leadership Council (HALC), έχει επικεντρωθεί στην ανάδειξη ζητημάτων που αφορούν την Ανατολική Μεσόγειο, τις ελληνοτουρκικές διαφορές και τη στρατηγική αξιοπιστία της Τουρκίας ως συμμάχου.

Παράλληλα, η συνεργασία με ισραηλινές και κυπριακές οργανώσεις στηρίζεται στην κοινή ανησυχία για τη γεωπολιτική πορεία της Άγκυρας και τον ρόλο της στην περιοχή.

Οι υποστηρικτές αυτής της γραμμής υποστηρίζουν ότι η Τουρκία δεν πρέπει να αποκτήσει προηγμένα αμερικανικά συστήματα χωρίς σαφείς εγγυήσεις για τη χρήση τους και για τη στρατηγική της στάση.

Ο Ερντογάν πιέζει για επιστροφή στο πρόγραμμα

Από την πλευρά της, η τουρκική κυβέρνηση επιδιώκει την αποκατάσταση των σχέσεων με την Ουάσιγκτον και την επιστροφή της στο πρόγραμμα των F-35, θεωρώντας τα συγκεκριμένα αεροσκάφη κρίσιμο παράγοντα για την αναβάθμιση της Πολεμικής Αεροπορίας της.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο επίλυσης της διαφοράς, συνδέοντας το θέμα με την επίλυση του ζητήματος των S-400 και τη συνολική σχέση ΗΠΑ-Τουρκίας.

Ωστόσο, αναλυτές εκτιμούν ότι ακόμη και αν υπάρξει πολιτική συμφωνία, η επιχειρησιακή ένταξη των F-35 στην τουρκική αεροπορία θα απαιτήσει αρκετά χρόνια, λόγω της ανάγκης εκπαίδευσης προσωπικού, δημιουργίας υποδομών και προσαρμογής των συστημάτων υποστήριξης.

Το τουρκικό σχέδιο με το Kaan

Την ίδια στιγμή, η Άγκυρα επενδύει στο εγχώριο πρόγραμμα του μαχητικού αεροσκάφους Kaan, το οποίο αποτελεί το μεγάλο τουρκικό στοίχημα για τη μελλοντική αεροπορική ισχύ της χώρας.

Η Τουρκία επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από ξένες προμήθειες και να αποκτήσει δικό της μαχητικό πέμπτης γενιάς, αν και η πλήρης επιχειρησιακή αξιοποίησή του αναμένεται να απαιτήσει χρόνο.

Η μάχη για τα F-35, πάντως, φαίνεται πως δεν θα κριθεί μόνο σε τεχνικό επίπεδο, αλλά κυρίως στο πολιτικό πεδίο της Ουάσιγκτον, όπου οι ισορροπίες ανάμεσα σε Τουρκία, Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ παραμένουν εξαιρετικά ευαίσθητες.