Στα όρια τα αποθέματα νερού – Αντιμέτωπη με τον εφιάλτη της λειψυδρίας η Αττική

Η Αττική βρίσκεται στο κατώφλι μιας νέας κανονικότητας: η λειψυδρία δεν είναι πια απειλή του μέλλοντος, αλλά μια πραγματικότητα που πιέζει το παρόν. Η κυβέρνηση επεξεργάζεται μέτρα περιορισμού στην κατανάλωση νερού, με πρώτα στη λίστα το πότισμα κήπων, τις πισίνες και τις πολυτελείς χρήσεις.

Η Αττική, με πληθυσμό που ξεπερνά τα 4 εκατομμύρια, εισέρχεται σε περίοδο έντονης υδρολογικής πίεσης. Η παρατεταμένη ξηρασία και οι λιγοστές χιονοπτώσεις του φετινού χειμώνα έχουν οδηγήσει σε ανησυχητική μείωση των υδάτινων αποθεμάτων. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΕΥΔΑΠ, τα φράγματα και οι ταμιευτήρες που τροφοδοτούν την περιοχή περιέχουν περίπου 651 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού – ποσότητα μειωμένη κατά 20% σε σύγκριση με την περσινή χρονιά, ενώ η ημερήσια κατανάλωση υπερβαίνει πλέον το 1.200.000 κυβικά μέτρα.

Η λίμνη του Μαραθώνα βρίσκεται σε χαμηλότατα επίπεδα, ενώ και η λίμνη Υλίκη, που συνήθως λειτουργεί επικουρικά, φέτος καλείται να σηκώσει μεγαλύτερο βάρος. Η υδατική επάρκεια βρίσκεται σε κρίσιμο σημείο, και όπως όλα δείχνουν, τα σενάρια περιορισμών εξετάζονται πλέον σοβαρά.

Τα μέτρα που εξετάζονται στην Αττική για τη λειψυδρία 

Η πρώτη αντίδραση θα αφορά σε εκστρατείες ενημέρωσης, με στόχο την αλλαγή καθημερινών συνηθειών και τη δημιουργία υδατικής συνείδησης. Συστάσεις για περιορισμό του ποτίσματος, αποφυγή πλυσίματος αυτοκινήτων με λάστιχο και αποτροπή γεμίσματος πισινών, βρίσκονται στην αιχμή των ενεργειών.

Στο επόμενο στάδιο, δεν αποκλείεται η εφαρμογή ωραρίων για το πότισμα εξωτερικών χώρων, αλλά και τεχνικά μέτρα όπως η μείωση της πίεσης στο δίκτυο – κυρίως τις νυχτερινές ώρες ή σε περιοχές χαμηλής κατανάλωσης. Οι αρχές εξετάζουν και περιορισμούς σε επαγγελματικές δραστηριότητες με υψηλό υδατικό αποτύπωμα, όπως πλυντήρια αυτοκινήτων, θερμοκήπια και επιχειρήσεις καθαρισμού.

Στα πιο σκληρά σενάρια περιλαμβάνονται ακόμα και εκ περιτροπής διακοπές παροχής σε ορισμένες περιοχές, καθώς και αύξηση των τιμολογίων για όσους υπερβαίνουν τα βασικά επίπεδα κατανάλωσης. Η κλιμακωτή χρέωση θεωρείται εργαλείο αντικινήτρων για υπερκατανάλωση και εφαρμόζεται ήδη σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.

Το μέλλον απαιτεί επανασχεδιασμό

Οι ειδικοί προειδοποιούν: η σημερινή κρίση δεν είναι συγκυριακή. Η Ελλάδα έχει πλέον εισέλθει σε μια περίοδο μόνιμα μειωμένης υδρολογικής επάρκειας, με τις βροχοπτώσεις και τις χιονοκαλύψεις να καταγράφουν σταθερή πτώση την τελευταία δεκαετία. Η ζήτηση, από την άλλη, έχει αυξηθεί κατακόρυφα, ιδίως στην Αττική και στα νησιά, που επιβαρύνονται και από τον τουρισμό.

Ο αγροτικός τομέας απορροφά το 83% της συνολικής κατανάλωσης, με τεράστια περιθώρια εξοικονόμησης λόγω παλαιών υποδομών, διαρροών και μη αποδοτικής άρδευσης. Παράλληλα, η αφαλάτωση προβάλλει ως μονόδρομος για πολλές νησιωτικές περιοχές, όπου ο υπερτουρισμός απειλεί την επάρκεια πόσιμου νερού.

Επιτακτική ανάγκη για δράση – Τι σχεδιάζουν ΕΥΔΑΠ και Υπουργείο για τη διαχείριση της λειψυδρίας

Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί επίσημη εφαρμογή μέτρων. Ωστόσο, η ΕΥΔΑΠ προσανατολίζεται σε τεχνικές παρεμβάσεις για ενίσχυση των αποθεμάτων, ενώ σε εξέλιξη βρίσκεται και ο συντονισμός με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την εκτίμηση της κατάστασης και την προετοιμασία ενδεχόμενων εκτάκτων λύσεων.

Η νέα υδρολογική κανονικότητα απαιτεί διαρκή παρακολούθηση, άμεσες δράσεις και – κυρίως – μια συλλογική αλλαγή στάσης απέναντι στο νερό. Δεν είναι πια ανεξάντλητο. Και αυτό αλλάζει τα πάντα.