Στην «κόψη του ξυραφιού» η Μέση Ανατολή: Εκκενώνονται πρεσβείες σε Ιράν και Ισραήλ – Ανοίγουν καταφύγια ενώ οι οι φιλοϊρανικές οργανώσεις περιμένουν με το «δάχτυλο στη σκανδάλη»

Σε τροχιά επικίνδυνης κλιμάκωσης εισέρχεται εκ νέου η Μέση Ανατολή, με τις διπλωματικές αποστολές δεκάδων χωρών να ενεργοποιούν σχέδια εκκένωσης σε Ιράν και Ισραήλ.

Στην «κόψη του ξυραφιού» η Μέση Ανατολή: Εκκενώνονται πρεσβείες σε Ιράν και Ισραήλ – Ανοίγουν καταφύγια ενώ οι οι φιλοϊρανικές οργανώσεις περιμένουν με το «δάχτυλο στη σκανδάλη»

Το κλίμα επιβαρύνεται από τις συνεχιζόμενες εντάσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, παρά τις πρόσφατες επαφές στη Γενεύη, οι οποίες δεν κατόρθωσαν να διαλύσουν τις ανησυχίες περί ενδεχόμενου αμερικανικού πλήγματος.

Η αίσθηση αβεβαιότητας αποτυπώνεται με σαφήνεια στις αποφάσεις που λαμβάνονται τις τελευταίες ώρες: διπλωμάτες ετοιμάζουν βαλίτσες, οικογένειες αποχωρούν εσπευσμένα και οι αεροπορικές εταιρείες αναπροσαρμόζουν τα δρομολόγιά τους, υπό τον φόβο αιφνίδιας επιδείνωσης της κατάστασης ασφαλείας.

Η αμερικανική εντολή αποχώρησης

Καταλυτικό σημείο υπήρξε η οδηγία του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών για αποχώρηση του μη απαραίτητου προσωπικού και των οικογενειών τους από το Ισραήλ. Ο πρέσβης των ΗΠΑ στο Ισραήλ, Μάικ Χάκαμπι, φέρεται να προέτρεψε το προσωπικό να κινηθεί άμεσα, δίνοντας σαφές μήνυμα ότι η έξοδος πρέπει να οργανωθεί «σήμερα».

Η σχετική ειδοποίηση ασφαλείας καλεί παράλληλα όλους τους Αμερικανούς πολίτες να επανεξετάσουν τα ταξιδιωτικά τους σχέδια προς το Ισραήλ, επικαλούμενη αυξημένους κινδύνους λόγω τρομοκρατίας και πολιτικής αστάθειας. Παρά τις διαβεβαιώσεις ότι «δεν υπάρχει λόγος πανικού», η σύσταση για άμεση αναχώρηση ενισχύει την εντύπωση πως η Ουάσιγκτον προετοιμάζεται για κάθε ενδεχόμενο.

«Ντόμινο» διεθνών προειδοποιήσεων

Η αμερικανική κίνηση ακολουθήθηκε από αντίστοιχες παραινέσεις και άλλων κρατών. Ο Καναδάς κάλεσε τους πολίτες του στο Ιράν να αποχωρήσουν «το συντομότερο δυνατό», υπογραμμίζοντας ότι ενδεχόμενες εχθροπραξίες θα μπορούσαν να ξεσπάσουν χωρίς προειδοποίηση.

Παρόμοια στάση υιοθέτησε και το Πεκίνο. Το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών συνέστησε αποφυγή ταξιδιών προς το Ιράν, ενώ η κινεζική πρεσβεία στο Ισραήλ κάλεσε τους υπηκόους της να αυξήσουν τα μέτρα αυτοπροστασίας και να προετοιμαστούν για έκτακτες συνθήκες.

Η Αυστραλία έδωσε οδηγίες αποχώρησης σε οικογένειες διπλωματών από Ισραήλ και Λίβανο, ενώ Πολωνία, Σουηδία και Ινδία εξέδωσαν αντίστοιχες ταξιδιωτικές συστάσεις. Η εικόνα παραπέμπει σε συντονισμένη διεθνή επαγρύπνηση μπροστά σε ένα σενάριο που, αν και δεν έχει ακόμη υλοποιηθεί, θεωρείται πλέον ρεαλιστικό.

Καθησυχασμός από τον ισραηλινό στρατό – Ανοίγουν τα καταφύγια

Εντός Ισραήλ, οι αρχές επιχειρούν να διατηρήσουν την ψυχραιμία του πληθυσμού. Ο εκπρόσωπος των Israel Defense Forces, ταξίαρχος Έφι Ντεφρίν, διαβεβαίωσε ότι δεν έχουν μεταβληθεί οι οδηγίες προς τους πολίτες και ότι ο στρατός βρίσκεται σε πλήρη ετοιμότητα.

Ωστόσο, σε τοπικό επίπεδο, τα προληπτικά μέτρα εντείνονται. Στην πόλη Μπερ Σεβά, στα νότια της χώρας, δόθηκε εντολή για άνοιγμα όλων των δημόσιων καταφυγίων, κίνηση που υπογραμμίζει τη σοβαρότητα με την οποία αντιμετωπίζεται η κατάσταση.

Αναταράξεις στις αερομεταφορές

Η αβεβαιότητα αποτυπώνεται και στον αεροπορικό χάρτη. Η Qatar Airways παρέτεινε τις μερικές ακυρώσεις πτήσεων προς και από το Ιράν, διατηρώντας περιορισμένη σύνδεση. Η KLM ανέστειλε δρομολόγια μεταξύ Άμστερνταμ και Τελ Αβίβ, ενώ ο Όμιλος Lufthansa προειδοποίησε για πιθανές διαταραχές και τροποποιήσεις στα προγράμματα πτήσεων.

Οι αεροπορικές εταιρείες επιδιώκουν να ισορροπήσουν ανάμεσα στη διατήρηση της συνδεσιμότητας και την ασφάλεια επιβατών και πληρωμάτων, σε ένα περιβάλλον όπου οι εξελίξεις μπορεί να είναι αιφνίδιες.

Διπλωματικός μαραθώνιος στη Γενεύη

Παρά το τεταμένο κλίμα, οι διπλωματικές επαφές συνεχίζονται. Οι συνομιλίες της Πέμπτης στη Γενεύη άφησαν περιθώριο συγκρατημένης αισιοδοξίας, αν και οι αποστάσεις παραμένουν σημαντικές.

Η Τεχεράνη απορρίπτει τις αμερικανικές αξιώσεις για πλήρη διακοπή του εμπλουτισμού ουρανίου και συζήτηση για το βαλλιστικό της πρόγραμμα. Ωστόσο, πληροφορίες κάνουν λόγο για πιθανό συμβιβασμό σε επίπεδο «συμβολικού» χαμηλού εμπλουτισμού ως βάση συμφωνίας.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγκαχτσί υπογράμμισε ότι προϋπόθεση για πρόοδο αποτελεί η εγκατάλειψη «υπερβολικών απαιτήσεων» από την Ουάσιγκτον, επιμένοντας ότι απαιτείται ρεαλισμός και αποφυγή λανθασμένων υπολογισμών.

Σε επιφυλακή οι φιλοϊρανικές οργανώσεις

Την ίδια στιγμή, φιλοϊρανικές ένοπλες οργανώσεις στην περιοχή δηλώνουν έτοιμες να εμπλακούν σε περίπτωση επίθεσης. Η ιρακινή παραστρατιωτική οργάνωση Kataeb Hezbollah προειδοποίησε για «τεράστιες απώλειες» σε περίπτωση πολέμου και κάλεσε τα μέλη της να προετοιμαστούν για μακρά σύγκρουση φθοράς.

Η στάση αυτή ενισχύει τον φόβο περιφερειακής ανάφλεξης, με πιθανές αλυσιδωτές αντιδράσεις σε Ιράκ, Λίβανο και ευρύτερα στον άξονα των δυνάμεων που στηρίζονται από την Τεχεράνη.

Ένα εύθραυστο σκηνικό

Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι εκείνη μιας περιοχής σε λεπτή ισορροπία: διπλωματία και στρατιωτική ετοιμότητα κινούνται παράλληλα, με κάθε πλευρά να επιχειρεί να ενισχύσει τη διαπραγματευτική της θέση χωρίς να προκαλέσει ανεξέλεγκτη σύγκρουση.

Οι επόμενες ημέρες αναμένεται να είναι κρίσιμες. Είτε θα επιβεβαιώσουν ότι οι εκκενώσεις και οι προειδοποιήσεις λειτούργησαν ως προληπτικό «ανάχωμα» είτε θα σηματοδοτήσουν την απαρχή μιας νέας, πιο επικίνδυνης φάσης στην ήδη τεταμένη γεωπολιτική σκακιέρα της Μέσης Ανατολής.