Στο “κόκκινο” Αιγαίο και Αν. Μεσόγειος: Εν μέσω Τουρκικών απειλών και υπό στρατιωτική επιτήρηση αποπλέει σήμερα από το Ηράκλειο το Γαλλικό ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo για να εκτελέσει έρευνες και ποντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδος και Κύπρου – Σε πλήρη εγρήγορση οι Ένοπλες Δυνάμεις ενώ ο Ερντογάν παραμονεύει – Η τουρκική αντι-NAVTEX και οι αξιώσεις για την Ελληνική υφαλοκρηπίδα

Νέο σκηνικό έντασης διαμορφώνεται στην Ανατολική Μεσόγειο, με την Τουρκία να ανεβάζει τους τόνους και να αμφισβητεί ευθέως τις ελληνικές και κυπριακές κινήσεις για την ηλεκτρική διασύνδεση των δύο χωρών. Στο επίκεντρο βρίσκεται το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo», το οποίο αναχωρεί σήμερα, Σάββατο 7 Νοεμβρίου, από το λιμάνι του Ηρακλείου, προκειμένου να συνεχίσει τις έρευνες για την υποθαλάσσια διαδρομή του καλωδίου.

Η επανέναρξη των εργασιών πραγματοποιείται μέσα σε ιδιαίτερα τεταμένο κλίμα, καθώς η Άγκυρα εξέδωσε αντι-NAVTEX, επιχειρώντας να επιβάλει τις δικές της αξιώσεις στην περιοχή και υποστηρίζοντας ότι απαιτείται προηγούμενη άδεια από τις τουρκικές Αρχές.

Τουρκικές αμφισβητήσεις και στρατιωτική επιτήρηση στην περιοχή

Η ένταση δεν περιορίζεται πλέον στη διπλωματική αντιπαράθεση. Σύμφωνα με πληροφορίες, τουρκικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος με διακριτικό VATOZ17 πραγματοποιεί πτήσεις επιτήρησης νότια της Καρπάθου, ακριβώς στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή όπου σχεδιάζονται οι έρευνες για το καλώδιο.

Το UAV φέρεται να πραγματοποιεί επαναλαμβανόμενες κυκλικές διαδρομές, παρακολουθώντας τις κινήσεις στην περιοχή. Οι διαθέσιμες πληροφορίες το συνδέουν με τύπο AKINCI ή ANKA, ενώ αναφέρεται ότι απογειώθηκε από τη ναυτική βάση του Ντάλαμαν.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι το συγκεκριμένο αεροσκάφος φέρεται να ενεργοποιεί και να απενεργοποιεί κατά διαστήματα τον πομπό εντοπισμού του, με αποτέλεσμα να μην εμφανίζεται συνεχώς στα συστήματα παρακολούθησης πτήσεων.

Η απάντηση της Αθήνας στην Άγκυρα

Απέναντι στις τουρκικές αντιδράσεις, η Αθήνα διαμηνύει ότι οι εργασίες θα συνεχιστούν κανονικά, σύμφωνα με τον προγραμματισμό της εταιρείας που έχει αναλάβει το έργο.

Ελληνικές διπλωματικές πηγές ξεκαθαρίζουν ότι οι έρευνες θα πραγματοποιηθούν στα ελληνικά και κυπριακά χωρικά ύδατα, καθώς και στις περιοχές ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας.

Το βασικό μήνυμα της ελληνικής πλευράς είναι ότι δεν πρόκειται να ζητηθεί τουρκική άδεια για δραστηριότητες που αφορούν την άσκηση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Παράλληλα, η Αθήνα επικαλείται το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, υπογραμμίζοντας ότι δεν επιδέχεται διαφορετικές ερμηνείες.

Η τουρκική αντι-NAVTEX και οι αξιώσεις για την υφαλοκρηπίδα

Η Άγκυρα, από την πλευρά της, υποστηρίζει ότι τμήμα της περιοχής όπου θα πραγματοποιηθούν οι έρευνες βρίσκεται εντός της υφαλοκρηπίδας που η ίδια θεωρεί ότι της ανήκει.

Με την αντι-NAVTEX 1105/26 επαναφέρει τις θέσεις που είχε καταθέσει στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών τον Μάρτιο του 2020, αμφισβητώντας την αρμοδιότητα της ελληνικής και της κυπριακής πλευράς να εκδίδουν τις σχετικές αναγγελίες για τις συγκεκριμένες θαλάσσιες δραστηριότητες.

Μάλιστα, το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών υποστηρίζει ότι δεν έχει κατατεθεί στις τουρκικές Αρχές αίτημα αδειοδότησης για τις εργασίες που θεωρεί ότι πραγματοποιούνται σε περιοχή της δικής του υφαλοκρηπίδας.

Η ελληνική πλευρά απορρίπτει αυτή την προσέγγιση, επισημαίνοντας ότι οι μονομερείς τουρκικές διεκδικήσεις δεν δημιουργούν από μόνες τους αναγνωρισμένα δικαιώματα ούτε καθορίζουν τα όρια της υφαλοκρηπίδας.

Στο επίκεντρο η περιοχή ανατολικά της Κάσου

Η ελληνική NAVTEX καλύπτει τη θαλάσσια διαδρομή του καλωδίου μέχρι την κυπριακή ΑΟΖ. Οι έρευνες στο βόρειο τμήμα της Κρήτης έχουν ήδη πραγματοποιηθεί, ενώ το μεγαλύτερο μέρος των εργασιών που απομένουν αφορά τη θαλάσσια περιοχή ανατολικά της Κάσου, με κατεύθυνση προς την κυπριακή ΑΟΖ.

Η σχετική ελληνική αναγγελία εκδόθηκε μετά την αδειοδότηση των εργασιών, ενώ ακολούθησε και αντίστοιχη NAVTEX από την Κυπριακή Δημοκρατία.

Στο πλαίσιο του συντονισμού Αθήνας και Λευκωσίας, είχε προηγηθεί τηλεφωνική επικοινωνία του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη με τον Κύπριο ομόλογό του, Κωνσταντίνο Κόμπο.

Το καλώδιο που βρίσκεται στο επίκεντρο της γεωπολιτικής αντιπαράθεσης

Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά σχέδια στην Ανατολική Μεσόγειο. Η πορεία υλοποίησής της, ωστόσο, συνοδεύεται από σοβαρές διπλωματικές και γεωπολιτικές προκλήσεις.

Η αναχώρηση του «Abeille Marengo» σηματοδοτεί την επιστροφή των ερευνών στο πεδίο, σε μια περίοδο κατά την οποία οι τουρκικές αντιδράσεις έχουν επανέλθει στο προσκήνιο.

Το επόμενο διάστημα αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς θα φανεί εάν η αντιπαράθεση θα παραμείνει στο επίπεδο των διπλωματικών ανακοινώσεων και των NAVTEX ή εάν θα υπάρξουν νέες εξελίξεις στη θάλασσα.

Το βέβαιο είναι ότι το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου έχει μετατραπεί σε ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο γεωπολιτικό ζήτημα, με την Αθήνα και την Άγκυρα να διατηρούν εκ διαμέτρου αντίθετες θέσεις για τα δικαιώματα στην περιοχή.