Συναγερμός: Ηλιακή γεωμαγνητική καταιγίδα απειλεί να «χτυπήσει» τη Γη

Μια τεράστια ηλιακή έκρηξη διέσχισε την Τρίτη το βόρειο ημισφαίριο του Ήλιου, με τους επιστήμονες να προειδοποιούν ότι μέρος της θα μπορούσε να «χτυπήσει» τη Γη σήμερα.

Η έκρηξη στο βόρειο ημισφαίριο του Ήλιου, εκτόξευσε πλάσμα υψηλής θερμοκρασίας σε απόσταση μεγαλύτερη από το διπλάσιο της απόστασης Γης–Σελήνης και τώρα, επιστήμονες προειδοποιούν ότι μέρος της θα μπορούσε να χτυπήσει τη Γη σήμερα, Παρασκευή.

Το ηλιακό νήμα που εκτοξεύτηκε είχε μήκος άνω των 600.000 μιλίων (περίπου ένα εκατομμύριο χιλιόμετρα), δηλαδή περισσότερο από το διπλάσιο της απόστασης μεταξύ Γης και Σελήνης.

https://videos.dailymail.co.uk/video/mol/2025/05/15/6982105530965444516/640x360_MP4_6982105530965444516.mp4?_=1

Η έκρηξη θα μπορούσε να προκαλέσει μια σοβαρή ή ακόμα και ακραία, γεωμαγνητική καταιγίδα, το υψηλότερο επίπεδο στις επίσημες κλίμακες αξιολόγησης.

Εντυπωσιακό βίντεο που κατέγραψαν οι δορυφόροι της NASA δείχνει τη στιγμή που νήματα πλάσματος, 75 φορές μεγαλύτερα από τη Γη, αποκολλώνται από τον Ήλιο και σχηματίζουν ένα ζεύγος εντυπωσιακών “φτερών”.

Το μεγαλύτερο μέρος του υλικού εκτοξεύτηκε από τον βόρειο πόλο του Ήλιου, οπότε το μεγαλύτερο μέρος θα παρακάμψει τη Γη. Ωστόσο, οι αστρονόμοι λένε ότι η Γη πιθανότατα θα δεχτεί ένα ελαφρύ “χτύπημα” από το πέρασμα της καταιγίδας.

Ο Τζέικ Φόστερ, αστρονόμος στο Βασιλικό Αστεροσκοπείο του Γκρίνουιτς, εξήγησε ότι «κύματα πλάσματος υψηλής θερμοκρασίας μπορούν να αναδυθούν από την επιφάνεια του Ήλιου, ακολουθώντας τις γραμμές του μαγνητικού πεδίου του, και σε ορισμένες περιπτώσεις αποσπώνται και εκτοξεύονται στο Διάστημα με μεγάλη ταχύτητα».

Ορισμένες φορές, το φαινόμενο αυτό πυροδοτεί μια στεμματική εκτίναξη μάζας (coronal mass ejection – CME), δηλαδή την εκτόξευση ενός τεράστιου νέφους πλάσματος και παγιδευμένων μαγνητικών πεδίων από το ηλιακό στέμμα προς το Διάστημα.

Η άφιξη τέτοιων στεμματικών εκτινάξεων μάζας στη Γη μπορεί να προκαλέσει γεωμαγνητικές καταιγίδες, οδηγώντας σε ενίσχυση του βόρειου σέλας και πιθανές διαταραχές σε δορυφορικά και ραδιοεπικοινωνιακά συστήματα.

Αν και αρχικά φάνηκε ότι το μεγαλύτερο μέρος της έκρηξης κατευθύνθηκε προς τον βορρά, μακριά από τη Γη, τα ίχνη που άφησε υποδεικνύουν ότι μέρος της ενδέχεται να έχει κατεύθυνση προς τον πλανήτη μας.

Θεωρείται πιθανό ότι μέρος της στεμματικής εκτίναξης μάζας ή του “απόηχου” της θα χτυπήσει τη Γη την Παρασκευή, προκαλώντας μια μικρής έντασης γεωμαγνητική καταιγίδα με παρατεταμένα φαινόμενα για μερικές ημέρες.

Αν έχουν αρκετή ενέργεια, μπορεί να προκαλέσουν γεωμαγνητικές καταιγίδες, οι οποίες προσωρινά μπλοκάρουν τις ραδιοεπικοινωνίες και τη δορυφορική πλοήγηση σε ορισμένες περιοχές.

Καθώς τα φορτισμένα σωματίδια από τον Ήλιο φτάνουν στη Γη, καθοδηγούνται προς τις πολικές περιοχές από το ισχυρό γεωμαγνητικό πεδίο του πλανήτη.

Εκεί, συγκρούονται με μόρια αζώτου και οξυγόνου στην ανώτερη ατμόσφαιρα, μεταφέροντάς τους ενέργεια και προκαλώντας τα να εκπέμπουν φως, το φαινόμενο που παρατηρούμε ως σέλας (aurora).

Το μαγνητικό πεδίο της Γης παρέχει αποτελεσματική προστασία από τη ροή αυτών των φορτισμένων σωματιδίων, γι’ αυτό και το σέλας είναι συνήθως ορατό μόνο κοντά στους μαγνητικούς πόλους, όπου οι γραμμές του πεδίου συγκλίνουν και επιτρέπουν στα σωματίδια να εισέλθουν στην ατμόσφαιρα.