Συναγερμός στην Τουρκία: Οι «αθόρυβες» ασκήσεις Ελλάδας – Ισραήλ προκαλούν…άγχος στους Τούρκους και αλλάζουν τα δεδομένα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο

Υποβρύχιες στρατιωτικές δοκιμές υψηλής τεχνολογίας με τη συμμετοχή ισραηλινών αμυντικών εταιρειών προκαλούν έντονο ενδιαφέρον και προβληματισμό στην Τουρκία.

Συναγερμός στην Τουρκία: Οι «αθόρυβες» ασκήσεις Ελλάδας – Ισραήλ προκαλούν…άγχος στους Τούρκους και αλλάζουν τα δεδομένα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο

Έντονη κινητικότητα και προβληματισμός καταγράφονται στην Τουρκία μετά τις πρόσφατες υποβρύχιες στρατιωτικές δοκιμές που πραγματοποιήθηκαν στο Αιγαίο Πέλαγος, με τη συμμετοχή ισραηλινών αμυντικών εταιρειών και φορέων. Οι δραστηριότητες αυτές, οι οποίες έλαβαν χώρα νωρίτερα φέτος, έχουν προκαλέσει το ενδιαφέρον της Άγκυρας, καθώς συνδέονται με την ολοένα και στενότερη αμυντική συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ.

Η τουρκική εφημερίδα Yeni Şafak υποστηρίζει, με εμφανή ανησυχία, ότι «οι υποβρύχιες στρατιωτικές δοκιμές, στις οποίες συμμετείχαν ισραηλινές αμυντικές οντότητες, διεξήχθησαν κοντά στο λιμάνι του Λαυρίου χωρίς επίσημη ανακοίνωση».

Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, γίνεται λόγος για μια «πενθήμερη δραστηριότητα» κατά την οποία φέρεται να χρησιμοποιήθηκαν ειδικά υλικά, μεταξύ αυτών τοξικές και ραδιενεργές ουσίες, γεγονός που -όπως αναφέρεται- θα μπορούσε να δημιουργήσει κινδύνους για το θαλάσσιο περιβάλλον.

Η επίκληση, πάντως, από τουρκικής πλευράς της περιβαλλοντικής διάστασης των συγκεκριμένων ασκήσεων προκαλεί ερωτήματα στην Αθήνα, δεδομένης της διαχρονικής αντιπαράθεσης των δύο χωρών και των συχνών τουρκικών προκλήσεων στο Αιγαίο.

Οι εξελίξεις έχουν οδηγήσει την Τουρκία να στρέψει την προσοχή της στα ζητήματα ασφαλείας και στα περιφερειακά πρωτόκολλα προστασίας κρίσιμων θαλάσσιων υποδομών, επιχειρώντας να αξιολογήσει τον χαρακτήρα και τη σημασία των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων.

Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι οι δοκιμές πραγματοποιήθηκαν από τις 16 έως τις 20 Μαρτίου, σε θαλάσσια περιοχή ανοικτά του λιμανιού του Λαυρίου.

Οι δραστηριότητες φέρεται να εντάσσονταν στο πλαίσιο ευρωπαϊκού ερευνητικού προγράμματος με την ονομασία «Υποβρύχια Ασφάλεια» (UnderSec), το οποίο ξεκίνησε επίσημα το 2023 και αφορά την ανάπτυξη τεχνολογιών για την προστασία υποθαλάσσιων εγκαταστάσεων και λιμενικών υποδομών. Στο πρόγραμμα συμμετέχουν λιμάνια όπως αυτά της Βαλένθια και της Ραβέννας.

Ωστόσο, η φύση των δοκιμών και η περιορισμένη δημοσιότητα γύρω από τις λεπτομέρειές τους έχουν προκαλέσει συζητήσεις, καθώς η Άγκυρα επιχειρεί να διερευνήσει εάν πίσω από το ερευνητικό σκέλος υπάρχουν ευρύτερες στρατηγικές προεκτάσεις.

Η συμμετοχή του Ισραήλ και τα ερωτήματα για τον χαρακτήρα των δοκιμών

Στο επίκεντρο των τουρκικών αναφορών βρίσκεται η συμμετοχή ισραηλινών φορέων, μεταξύ των οποίων -σύμφωνα με τα δημοσιεύματα- το ισραηλινό Υπουργείο Άμυνας και η κρατική αμυντική εταιρεία Rafael Advanced Defense Systems, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ και γερμανικούς εταίρους.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, οι δοκιμές περιλάμβαναν αξιολόγηση τεχνολογιών που σχετίζονται με την αντιμετώπιση απειλών σε θαλάσσιο περιβάλλον, ενώ γίνεται αναφορά και σε χρήση εκρηκτικών υλικών, όπως TNT, στο πλαίσιο ελεγχόμενων πειραματικών διαδικασιών.

Συναγερμός στην Τουρκία: Οι «αθόρυβες» ασκήσεις Ελλάδας – Ισραήλ προκαλούν…άγχος στους Τούρκους και αλλάζουν τα δεδομένα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο

Η παρουσία προηγμένων αμυντικών φορέων, σε συνδυασμό με τη φύση των δοκιμών, έχει προκαλέσει ερωτήματα στην Τουρκία για τον πραγματικό επιχειρησιακό στόχο της δραστηριότητας.

Το συγκεκριμένο πρόγραμμα, ωστόσο, αποτελεί διεθνή συνεργασία στην οποία συμμετέχουν 22 εταίροι από 11 χώρες και αποσκοπεί στην αξιολόγηση σύγχρονων τεχνολογιών για την προστασία κρίσιμων θαλάσσιων και λιμενικών υποδομών.

Το γεωπολιτικό μήνυμα και η ανησυχία της Άγκυρας

Η στρατηγική σημασία του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου έχει οδηγήσει την Τουρκία να παρακολουθεί στενά κάθε εξέλιξη που αφορά την αμυντική συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ.

Η τουρκική πλευρά συνδέει τις συγκεκριμένες δραστηριότητες με τη γενικότερη εξίσωση ασφαλείας στην περιοχή, ιδιαίτερα λόγω της στρατηγικής αντίληψης της Άγκυρας για τη λεγόμενη «Γαλάζια Πατρίδα».

«Η χρήση εδάφους ενός συμμάχου του ΝΑΤΟ για τέτοιες δοκιμές, στις οποίες φέρεται να εμπλέκονται αμυντικές βιομηχανίες εκτός ΝΑΤΟ χωρίς σαφείς περιβαλλοντικές διασφαλίσεις, προσθέτει ένα επίπεδο πολυπλοκότητας στη δυναμική της περιφερειακής ασφάλειας», αναφέρει η τουρκική πλευρά, αποτυπώνοντας την ανησυχία της για τη διεύρυνση της στρατιωτικής συνεργασίας Αθήνας και Ιερουσαλήμ.

Η Άγκυρα εκτιμά ότι η ενίσχυση των δεσμών Ελλάδας και Ισραήλ δημιουργεί μια νέα ισορροπία ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς οι δύο χώρες συνδυάζουν στρατιωτικές δυνατότητες, τεχνογνωσία και στρατηγικές συνεργασίες.

Το Ισραήλ διαθέτει ιδιαίτερα ανεπτυγμένη αμυντική βιομηχανία, προηγμένες τεχνολογικές υποδομές και ισχυρές σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, γεγονός που αποτελεί έναν από τους βασικούς λόγους για τους οποίους η Τουρκία παρακολουθεί με αυξημένη προσοχή τις κοινές δράσεις Αθήνας και Τελ Αβίβ.

Η στενότερη αυτή συνεργασία εκτιμάται στην Άγκυρα ότι μπορεί να επηρεάσει τους περιφερειακούς σχεδιασμούς της, καθώς Ελλάδα, Ισραήλ και Κύπρος προωθούν παράλληλα ενεργειακές διασυνδέσεις, κοινά έργα και στρατηγικές συνέργειες στην Ανατολική Μεσόγειο.

Έτσι, ακόμη και μια ερευνητική ή τεχνολογική δραστηριότητα με αντικείμενο την υποθαλάσσια ασφάλεια αποκτά ευρύτερη γεωπολιτική διάσταση, μέσα σε ένα περιβάλλον όπου οι ισορροπίες στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο παραμένουν ιδιαίτερα ευαίσθητες.