Ένα ιστορικό κεφάλαιο στην παγκόσμια δημόσια υγεία φαίνεται να κλείνει – αλλά με τρόπο θολό, αμφιλεγόμενο και γεμάτο εκκρεμότητες. Έναν χρόνο μετά την ηχηρή ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αποχωρούν από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, Αμερικανοί ομοσπονδιακοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν πως η διαδικασία ολοκληρώθηκε. Ωστόσο, όπως επισημαίνει το Associated Press, η πραγματικότητα κάθε άλλο παρά ξεκάθαρη είναι.
Ανοιχτοί λογαριασμοί και χαμένα δεδομένα
Παρά την επίσημη αποχώρηση, οι ΗΠΑ φέρονται να χρωστούν στον ΠΟΥ πάνω από 130 εκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με τον ίδιο τον οργανισμό. Την ίδια στιγμή, στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ παραδέχονται ότι δεν έχουν επιλυθεί κρίσιμα ζητήματα, όπως η απώλεια πρόσβασης σε διεθνή δεδομένα υγείας – πληροφορίες που θα μπορούσαν να προσφέρουν έγκαιρη προειδοποίηση σε περίπτωση νέας πανδημίας.
«Η πιο καταστροφική απόφαση της ζωής μου»
Οι αντιδράσεις στον επιστημονικό κόσμο είναι έντονες. Ο Λόρενς Γκόστιν, κορυφαίος ειδικός στο δίκαιο δημόσιας υγείας στο Πανεπιστήμιο Τζόρτζταουν, προειδοποιεί ότι η αποχώρηση των ΗΠΑ αποδυναμώνει σοβαρά την παγκόσμια ικανότητα αντιμετώπισης νέων επιδημιών και πλήττει άμεσα την αμερικανική έρευνα για εμβόλια και φάρμακα.
«Κατά τη γνώμη μου, πρόκειται για τη χειρότερη και πιο καταστροφική προεδρική απόφαση που έχω ζήσει», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Τι είναι – και τι χάνει – ο ΠΟΥ χωρίς τις ΗΠΑ
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αποτελεί τον βασικό μηχανισμό του ΟΗΕ για τον συντονισμό απέναντι σε παγκόσμιες απειλές υγείας, από τον Έμπολα και την πολιομυελίτιδα μέχρι σπάνιες ιογενείς ασθένειες. Παράλληλα, στηρίζει φτωχότερες χώρες με τεχνική βοήθεια, διανέμει εμβόλια και θεραπείες και διαμορφώνει κατευθυντήριες γραμμές για εκατοντάδες παθήσεις, από την ψυχική υγεία έως τον καρκίνο.
Σχεδόν κάθε χώρα του κόσμου συμμετέχει στον ΠΟΥ. Οι ΗΠΑ όχι μόνο συνέβαλαν στην ίδρυσή του, αλλά για δεκαετίες υπήρξαν από τους μεγαλύτερους χρηματοδότες και παρόχους εξειδικευμένου προσωπικού, μέσω οργανισμών όπως τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC).
Τα χρήματα που σταματούν να ρέουν
Κατά μέσο όρο, η Ουάσιγκτον κατέβαλλε περίπου 111 εκατομμύρια δολάρια ετησίως σε υποχρεωτικές συνδρομές και επιπλέον 570 εκατομμύρια σε εθελοντικές εισφορές. Αυτή η χρηματοδότηση πλέον παγώνει, δημιουργώντας τεράστια κενά σε προγράμματα παγκόσμιας υγείας.
Η αιτιολόγηση Τραμπ και τα λάθη της πανδημίας
Με εκτελεστικό διάταγμα αμέσως μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, ο Ντόναλντ Τραμπ δικαιολόγησε την αποχώρηση κατηγορώντας τον ΠΟΥ για κακοδιαχείριση της πανδημίας COVID-19, αδυναμία μεταρρυθμίσεων και υπερβολική πολιτική επιρροή από κράτη-μέλη.
Πράγματι, ο ΠΟΥ – όπως και άλλοι φορείς – έκανε σοβαρά λάθη: αρχικά αποθάρρυνε τη χρήση μάσκας και για μεγάλο διάστημα υποβάθμισε τη σημασία της αερογενούς μετάδοσης του ιού, θέση που αναθεώρησε επίσημα μόλις το 2024.
Ένα ακόμη σημείο τριβής για την κυβέρνηση Τραμπ ήταν το γεγονός ότι, από το 1948 έως σήμερα, κανένας γενικός διευθυντής του ΠΟΥ δεν υπήρξε Αμερικανός – κάτι που θεωρήθηκε άδικο δεδομένης της οικονομικής και επιστημονικής συμβολής των ΗΠΑ.
Ο φόβος της παγκόσμιας παράλυσης
Ειδικοί προειδοποιούν ότι η αποχώρηση της Ουάσιγκτον μπορεί να αποδυναμώσει κρίσιμες πρωτοβουλίες, όπως η εξάλειψη της πολιομυελίτιδας, τα προγράμματα υγείας για μητέρες και παιδιά, αλλά και η έρευνα για την έγκαιρη ανίχνευση νέων ιών.
Ο πρόεδρος της Εταιρείας Λοιμωδών Νοσημάτων της Αμερικής, δρ Ρόναλντ Νάχας, χαρακτήρισε την κίνηση «κοντόφθαλμη, παραπλανητική και επιστημονικά απερίσκεπτη».
Εκτός επιτροπών, εκτός έγκαιρης προειδοποίησης
Οι ΗΠΑ έχουν ήδη αποσυρθεί από επιτροπές, διοικητικά όργανα και τεχνικές ομάδες του ΠΟΥ. Ανάμεσά τους και η ομάδα που παρακολουθεί τα κυκλοφορούντα στελέχη γρίπης και καθορίζει τη σύνθεση των ετήσιων εμβολίων. Αυτό σημαίνει πως η χώρα μένει εκτός της παγκόσμιας ανταλλαγής κρίσιμων πληροφοριών, χάνοντας το πλεονέκτημα της άμεσης αντίδρασης σε νέες απειλές.
Το αγκάθι των 133 εκατομμυρίων
Τυπικά, οι ΗΠΑ όφειλαν να ειδοποιήσουν έναν χρόνο πριν την αποχώρηση – κάτι που έκαναν – αλλά και να εξοφλήσουν τις οικονομικές τους υποχρεώσεις. Μέχρι σήμερα, όμως, δεν έχουν πληρώσει τις εισφορές για το 2024 και το 2025, αφήνοντας χρέος άνω των 133 εκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με τον ΠΟΥ. Κυβερνητικός αξιωματούχος αμφισβήτησε την απαίτηση, υποστηρίζοντας ότι δεν υπήρχε νομική υποχρέωση πληρωμής πριν από την πλήρη αποχώρηση.
Το αποτέλεσμα; Μια αποχώρηση που τυπικά ολοκληρώθηκε, αλλά ουσιαστικά αφήνει πίσω της οικονομικά κενά, θεσμικές ρωγμές και έναν κόσμο λιγότερο προετοιμασμένο για την επόμενη υγειονομική κρίση.
-
Νέα στοιχεία – “φωτιά” στην υπόθεση Μαζωνάκης: Τα αγωνιώδη μηνύματα του υπνοθεραπευτή στη Γάκα κατά τις κρίσιμες ώρες στο ιατρείο του Κολωνακίου – «Γι’ αυτό του έπεσε η πίεση;»
-
Θρίλερ στα Καλάβρυτα: Κακοποιοί εμβόλισαν περιπολικό, κατά τη διάρκεια καταδίωξης, άλλαξαν αυτοκίνητο και εξαφανίστηκαν – Ανθρωποκυνηγητό για τον εντοπισμό των δύο δραστών μετά από διάρρηξη
-
Ο κακός χαμός σε κηδεία: Άνοιξαν το φέρετρο και μέσα ήταν λάθος άνθρωπος – “Κύριε, αυτή δεν είναι η μαμά μου”
-
Τρόμος στην Εγνατία Οδό: Έκανε τον δρόμο πίστα ταχύτητας, έφτασε τα 310 χλμ./ώρα και μετέτρεψε την επικίνδυνη οδήγηση σε «θέαμα» στο ΤikΤok – Ανθρωποκυνηγητό για τον εντοπισμό του δράστη
-
Φλέγεται το Ορμούζ: Οι Ιρανοί χτύπησαν Αμερικανικά καταδρομικά με αντιπλοϊκούς πυραύλους – Για «8 πεζοναύτες θύματα» κάνει λόγο το NBC – Πως θα “απαντήσει” ο Τραμπ;
-
29 Σεπτεμβρίου – Γιορτή σήμερα: Η Εκκλησία μας τιμά τη μνήμη του Οσίου Κυριακού του Αναχωρητού
-
Ο Πούτιν αποφασισμένος να ισοπεδώσει την Ουκρανία: Αυξάνει τον Στρατό και με καθημερινά σφοδρά χτυπήματα σε Κίεβο και άλλες πόλεις σχεδιάζει να σύρει τον Ζελέσνκι σε συνθηκολόγηση το αργότερο έως την Άνοιξη του 2027
-
Χαλάει ξανά ο καιρός: Έρχεται νέα επιδείνωση με βροχές, πτώση της θερμοκρασίας και ισχυρούς βοριάδες -Δείτε την πρόγνωση από τον Θοδωρή Κολυδά
-
Δραματική προειδοποίηση από τον βραβευμένο με Νόμπελ Φυσικής Ντέιβιντ Γκρος: «Πολύ μικρές οι πιθανότητες να ζήσει η ανθρωπότητα άλλα 50 χρόνια» – Οι εφιαλτικές προβλέψεις και ο πυρηνικός κίνδυνος
-
Νέο σοκ στον χώρο της Υγείας: Ιδιωτική κλινική στη Θεσσαλονίκη έκανε χημειοθεραπείες και διέθετε εξοπλισμό χημειοθεραπειών χωρίς να έχει σχετική άδεια
-
Συγκλονιστική ανακάλυψη στην Πέλλα: Μετά από πάνω από 200 χρόνια βρέθηκαν τα λείψανα που αποδίδονται στη Νεομάρτυρα Αγία Χρυσή
-
Θάνατος Μαζωνάκη – Νέες αποκαλύψεις που “παγώνουν το αίμα”: Δεν τον συνόδευσε στο ασθενοφόρο για να συνεχίσει την πλασμαφαίρεση σε γυναίκα, που βρισκόταν στο ιατρείο – “Είχα πελάτισσα…”
-
Μαρία Καρυστιανού: Τα ευρήματα του MedWatch περί… “κβαντικής ιατρικής” και το μηχάνημα βιοανάδρασης στο ιατρείο της – «Ασκεί νομιμότατα την ιατρική… Ο έλεγχος είναι καλοδεχούμενος», απαντά η συνεργάτιδά της, Μαρία Γρατσία
-
Αδιανόητες εικόνες στα Άνω Λιόσια: Εκπαιδευτικός σε έξαλλη κατάσταση ουρλιάζει σε μικρά παιδιά νηπιαγωγείου… “Θα σας κόψω τα χέρια…” – Μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο μετά από επεισόδιο με περαστικούς – Η τοποθέτηση του Υπουργείο Παιδείας (Βίντεο)
-
Η Ανθή Βούλγαρη αποκάλεσε «ψεύτη» τον Άδωνι Γεωργιάδη: «Μόνος σας αρχίσατε να τσιρομανάτε…» – Η νέα αναφορά στα Τέμπη και το επεισοδιακό ραδιοφωνικό τετ-α-τετ