Θεόδωρος Κολοκοτρώνης: Ο όρκος που “άναψε” την Επανάσταση

Σήμερα αποδίδουμε φόρο τιμής στη μνήμη του ελευθερωτή και αγίου του Ελληνισμού, Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, ο οποίος, έφυγε από την ζωή στις 4 Φεβρουαρίου 1843, πριν από 182 χρόνια.

«Τούρκος μη μείνει στο Μωριά, μηδέ στον κόσμο όλο». Αυτός ηταν ο όρκος που έδωσε όταν ξεκίνησε την επανάσταση ο Γέρος του Μοριά.

Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, μέγας πολέμαρχος του Αγώνα, γεννήθηκε στο Ραμαβούνι της Μεσσηνίας (5 Απριλίου 1770) μετά από οικογενειακή εξορία λόγω της ορλωφικής αποτυχίας. Από νεαρή ηλικία, εντάχθηκε στις κλεφτούρες και αρματώλους της περιοχής, επιδεικνύοντας ανδρεία, εξυπνάδα και πατριαρχικό μίσος προς τους Τούρκους. Οι διώξεις του κατακτητή, που κορυφώθηκαν με διαταγές για προδοσία των κλέφων, τον ανάγκασαν να καφυγάσει στα Επτάνησα το 1806, ενώ σύντομα υπηρέτησε στον Αγγλικό στρατό με βαθμό Ταγματάρχη.

Αργότερα, στη Φιλική Εταιρεία και με πρωτοβουλία του Αναγνωσταρά, κατηχήθηκε στη Ζάκυνθο (1818) και έζησε ως ζωέμπορος για να στηρίξει την οικογένειά του, ενώ ετοιμαζόταν για την επανάσταση. Τον Ιανουάριο του 1821, μετακινήθηκε στην Καρδαμύλη της Μάνης και συνέβαλε σημαντικά στην ένωση των Μανιάτων και στη συνεργασία με κορυφαίους αγωνιστές, όπως ο Νικηταράς και ο Παπαφλέσσας. Με τη συμβολή του κατά την κατάληψη της Καλαμάτας και τη στυβαρή πολιορκία της Τριπολιτσάς, οργάνωσε και ενίσχυσε τα στρατεύματα, οδηγώντας σε νίκες στα Βαλτέτσι, Δολιανά και Βέρβενα.

Παρά τις στρατιωτικές του επιτυχίες, οι πολιτικοί, ζηλεύοντας την αυξανόμενη επιρροή του, περιόρισαν τη δράση του και έφεραν εν μέσω εσωτερικών διχασμών τον εμφύλιο πόλεμο του 1824. Ο προσωπικός του πόνος κορυφώθηκε με την απώλεια του γιου του, ενώ αργότερα παραδόθηκε στους εχθρούς και φυλακίστηκε στην Ύδρα. Μετά από απεγνωσμένα μέτρα, απελευθερώθηκε για να αντιμετωπίσει τον Ιμπραήμ, όμως αναγκάστηκε να περιοριστεί στην τακτική του κλεφτοπολέμου, προσπαθώντας παράλληλα να διατηρήσει το ηθικό του λαού.

Στη συνέχεια, παρά τη στήριξή του στον Καποδίστρια, κατηγορήθηκε για συνωμοσία και φυλακίστηκε στην Ακροναυπλία, ενώ η καταδικαστική διαδικασία προκάλεσε οργή στην κοινή γνώμη, οδηγώντας τελικά σε αμνηστεία (Μάιος 1835). Τα απομνημονεύματά του, που διηγήθηκε με αυστηρό ύφος και αμερόληπτη ματιά, μαρτυρούν την ανδρεία και το μεγαλείο του Αγώνα για την ελευθερία.

Ο Κολοκοτρώνης, κορυφαίος αγωνιστής και σύμβολο του ελληνικού ορθοποδισμού, πέθανε στην Αθήνα στις 4 Φεβρουαρίου 1843 σε ηλικία 73 ετών και τιμάται σήμερα για την αδιαμφισβήτητη συμβολή του στην απελευθέρωση του έθνους.