Η διαφθορά και η επιρροή των ολιγαρχών στην πολιτική και τη Δικαιοσύνη αποτελεί ένα ακόμη εμπόδιο στον δρόμο της Ουκρανίας προς την ΕΕ. Μπορεί να ξεπεραστεί;
Κατά την τελευταία επίσκεψή του στις Βρυξέλλες ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι εξέφρασε την ελπίδα να αρχίσουν «εντός του έτους» διαπραγματεύσεις για την ένταξη της χώρας του στην ΕΕ. Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν τονίσει επανειλημμένα ότι ο δρόμος της Ουκρανίας προς το κλειστό κλαμπ των «27» περνάει μέσα από την αποτελεσματική καταπολέμηση της διαφθοράς και κυρίως την αναχαίτιση των ολιγαρχών.
Σε αυτό το πλαίσιο η ουκρανική κυβέρνηση είχε ψηφίσει, το 2021, έναν νόμο για την «απο-ολιγαρχοποίηση» της χώρας, θεσπίζοντας παράλληλα ένα «μητρώο ολιγαρχών» υπό την αιγίδα του Εθνικού Συμβουλίου Ασφάλειας και Άμυνας. Με ποια αποτελέσματα; Στο ερώτημα καλείται να απαντήσει η αποκαλούμενη «Επιτροπή της Βενετίας» του Συμβουλίου της Ευρώπης, ένα συμβουλευτικό όργανο υψηλού κύρους, στο οποίο συμμετέχουν επιφανείς συνταγματολόγοι.
Περιουσίες άνω των 80 εκ. δολαρίων
«Ολιγάρχες», σύμφωνα με τη νέα ουκρανική νομοθεσία, θεωρούνται όσοι εκπληρώνουν τουλάχιστον τρία από τα εξής τέσσερα κριτήρια:
Πρώτον, διαθέτουν περιουσία που ξεπερνά τα 80 εκατομμύρια δολάρια.
Δεύτερον, ασκούν πολιτική επιρροή.
Τρίτον, ελέγχουν μέσα ενημέρωσης.
Τέταρτον, κατέχουν επιχειρήσεις μονοπωλιακού χαρακτήρα σε κομβικούς κλάδους της οικονομίας.
Όσοι καταγράφονται στο «μητρώο των ολιγαρχών» υποχρεούνται να καταθέτουν κάθε χρόνο ειδική φορολογική δήλωση με κριτήρια εξίσου αυστηρά, όπως και οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι. Δεν επιτρέπεται να συμμετέχουν στη χρηματοδότηση πολιτικών κομμάτων, ούτε στις διαδικασίες για ιδιωτικοποίηση κρατικών επιχειρήσεων.
Η φαύλη διαδρομή
Παραδοσιακά, ο φαύλη διαδρομή της διαφθοράς στην Ουκρανία ακολουθούσε την εξής πορεία: Ολιγάρχες χρηματοδοτούσαν- συνήθως εν κρυπτώ- συγκεκριμένες πολιτικές δυνάμεις για να περάσουν τη νομοθεσία της αρεσκείας τους, μεγιστοποιώντας παράλληλα τα επιχειρηματικά κέρδη τους. Αλλά ο νόμος κατά των ολιγαρχών, που ψηφίστηκε το 2021 με πρωτοβουλία Ζελένσκι, φαίνεται ότι αρχίζει να αποδίδει καρπούς.
Συρρικνώνονται οι περιουσίες
Άλλωστε οι περιουσίες των Ουκρανών ολιγαρχών συρρικνώνονται, καθώς συνεχίζεται ο πόλεμος με τη Ρωσία. Στα τέλη του 2022 το ανεξάρτητο «Κέντρο Οικονομικής Στρατηγικής» (CES) στο Κίεβο υπολόγιζε τις απώλειές τους από την έναρξη του πολέμου στα 4,5 δισεκατομμύρια δολάρια.
Τη μεγαλύτερη ζημία υπέστη ο Αχμέτοφ, ο οποίος μετά την κατάκτηση της Μαριούπολης από τους Ρώσους έχει απολέσει δύο βιομηχανικές μονάδες που κατείχε στην περιοχή. Αλλά και η μονάδα οπτανθρακοποίησης, αξίας 150 εκατομμυρίων δολαρίων, που διαθέτει κοντά στο Ντονέτσκ, αποτελεί διαρκή στόχο των ρωσικών επιθέσεων.
Συντάκτες του ουκρανικού Forbes θεωρούν ότι μόνο ο Αχμέτοφ έχει χάσει πάνω από 9 δις δολάρια λόγω του πολέμου, αν και παραμένει ο πλουσιότερος Ουκρανός με την περιουσία του να εκτιμάται γύρω στα 4 δις. Όσο για τον συνεταίρο του στον όμιλο Metinvest, Βαντίμ Νοβίνσκι, εκτιμάται ότι έχει απολέσει τα δύο τρίτα της περιουσίας του, η οποία πριν από τον πόλεμο υπολογιζόταν γύρω στα 3 δις δολάρια.
«Παραμένει η επιρροή των ολιγαρχών»
Πολλοί ολιγάρχες έχουν απολέσει τους πλουτοπαραγωγικούς πόρους που τους επέτρεπαν να ασκούν πολιτική επιρροή, επισημαίνει ο αναλυτής του CES Ντμίτρο Χοργιούνοφ.
Ο ίδιος εκφράζει την ελπίδα ότι οι νομοθετικές παρεμβάσεις θα αναγκάσουν και άλλους ολιγάρχες να αποσυρθούν από την πολιτική και την επιχειρηματική δράση. Ωστόσο, ο Χοργιούνοφ δεν πιστεύει ότι έχουν γίνει αρκετά για να εκλείψει η επιρροή των ολιγαρχών. «Όσο διαθέτουν περιουσία, θα κάνουν τα πάντα για να την διαφυλάξουν και να την πολλαπλασιάσουν», λέει.
Επιπλέον, καταγγέλλει το CΕS, οι ολιγάρχες επιχειρούν να διαφυλάξουν τα συμφέροντά τους ασκώντας επιρροή και στη δικαιοσύνη. Χαρακτηριστικό παράδειγμα: Από το 2014 η Αρχή Ανταγωνισμού της Ουκρανίας έχει επιβάλει πρόστιμα άνω των 200 εκ. δολαρίων στους Αχμέτοφ, Κολομόισκι και Φίρτας. Εκείνοι απάντησαν με προσφυγές στα δικαστήρια και μέχρι στιγμής, σύμφωνα με το CES, δεν έχουν πληρώσει τίποτα.
Μία πρόκληση για τον «Υπηρέτη του Λαού»
Ο Χοργιούνοφ επισημαίνει ότι ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα προς επίλυση στο άμεσο μέλλον είναι εκείνο του «ειδικού τέλους για την εξόρυξη σιδήρου». Ακόμη και σήμερα ο Αχμέτοφ, ο πιο πλούσιος Ουκρανός εξακολουθεί να διαθέτει δύο μεγάλες μονάδες εξόρυξης και επεξεργασίας σιδήρου.
Η πρόσφατη απόφαση του ουκρανικού Κοινοβουλίου να μειώσει, λόγω πολέμου, το «ειδικό τέλος» εξυπηρετεί αφάνταστα τον Αχμέτοφ. Το σχετικό νομοσχέδιο είχε καταθέσει στη Βουλή το κόμμα «Υπηρέτης του λαού» του προέδρου Ζελένσκι. Οι αναλυτές του CES εκφράζουν την ελπίδα ότι η προσέλευση ξένων επενδυτών στην Ουκρανία θα μπορούσε να περιορίσει την επιρροή των ολιγαρχών.
Από την πλευρά του ο Ιχόρ Φεστσένκο, μέλος της πρωτοβουλίας πολιτών Tschesno («Με Ειλικρίνεια») πιστεύει ότι οι ολιγάρχες δεν πρόκειται να απαρνηθούν τα προνόμιά τους. «Το πρώτο που θα κάνουν», λέει, «είναι να ιδρύσουν νέους τηλεοπτικούς σταθμούς, καθώς και πολιτικά κόμματα που θα συνδέονται άμεσα με αυτούς τους τηλεοπτικούς σταθμούς».
Πηγή: Deutsce Welle
-
Η “φίλη” και “σύμμαχος” Γαλλία αναγνωρίζει Τουρκική ΑΟΖ μέσα στο Αιγαίο; Την ώρα που τα φιλοκυβερνητικά “παπαγαλάκια” πανηγυρίζουν για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδος – Κύπρου το Παρίσι ετοιμάζεται να ενημερώσει γραπτώς την Άγκυρα για την επανέναρξη των εργασιών αναγνωρίζοντας το παράνομο και ανυπόστατο Τουρκο-Λιβυκό Μνημόνιο και δημιουργώντας επικίνδυνα τετελεσμένα επί του πεδίου – Βαρύτατα τα ερωτήματα και για την Κυβέρνηση Μητσοτάκη
-
Σαρώνει η εγκληματικότητα στην Ελλάδα: «Θέλω νεκρούς αθώους» – Η μαφία των φυλακών έχει μετατρέψει τα κελιά σε “στρατηγεία” αιματηρών εντολών ενώ η Κυβέρνηση σφυρίζει αδιάφορα – Χειροβομβίδες, εκβιασμοί, τρομοκρατικές επιθέσεις, εκτελέσεις και “ποταμοί” “μαύρου” χρήματος
-
Αντώνης Σαμαράς: Δηλώσεις “κόλαφος” κατά Μητσοτάκη γιά τά Ελληνοτουρκικά – ” Αντί νά ασχοληθεί με τις διαδοχικές αποτυχίες του απέναντι στο Τουρκο- Λιβυκό ,ταΐζει τόν λαό μέ “πίτσες” καί “χωριάτικα”
-
Δημογραφικός εφιάλτης για την Ελλάδα: Από τις 150.000 γεννήσεις τον χρόνο στις μόλις 65.000 – Γιατί μειώθηκαν κατά 45% τα νεογέννητα; – Κάτω από 1,4 εκατομμύρια παιδιά την επόμενη εικοσαετία – Η ιστορική σύγκριση με την περίοδο 1932-1940 και 1955 – 1964 σε σχέση με το σήμερα που σοκάρει
-
Η Ιερά μονή του Οσίου Δαβίδ: Στην “καρδιά” της Εύβοιας κρύβεται ένα από τα ιστορικότερα προσκυνήματα της Ορθοδοξίας – Η Θαυματουργή παράδοση και η συγκλονιστική ιστορία της
-
Έρχεται εφιάλτης στην Ευρώπη: Οικονομική ασφυξία, χρέη-“μαμούθ”, βιομηχανική κατάρρευση και σύννεφα πολέμου – Γιατί οι Κυβερνήσεις προετοιμάζουν τους πολίτες για επιστράτευση και πολεμική σύγκρουση; – «Οι γιοι και οι κόρες μας πρέπει να είναι έτοιμοι να πολεμήσουν»
-
Στοιχεία σοκ για τους αστέγους στην Αθήνα: Σχεδόν οι 7 στους 10 είναι Έλληνες – Το 72,2% έχασε το σπίτι του για οικονομικούς λόγους και ένας στους τρεις ζει χωρίς στέγη για πάνω από πέντε χρόνια – Η οικονομική ασφυξία οδηγεί ανθρώπους στον δρόμο και η Κυβέρνησης Μητσοτάκη μας “πουλάει”… “ανάπτυξη”
-
Ανατολική Μεσόγειος: Κοινές ναυτικές ασκήσεις Αιγύπτου – Τουρκίας στις αρχές Νοεμβρίου – Έμμεση αναγνώριση του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου από το Κάιρο;- Η «Θάλασσα Φιλίας» και το διπλωματικό «πρέσινγκ» του Ερντογάν που φαίνεται να αποδίδει!- Προβληματίζεται κανένας στην Αθήνα ή μας αρκούν οι διαμαρτυρίες στον ΟΗΕ;
-
Εθνικό έγκλημα: Έθαψαν λιγνιτικά κοιτάσματα αξίας 400 δισεκατομμύριων ευρώ την ώρα πού η Ελλάδα «γονατίζει» από την ενεργειακή ακρίβεια – 201 ευρώ έφθασε η μεγαβατώρα την εβδομάδα πού πέρασε – 120 ευρώ θα μας κόστιζε εάν είχαμε λιγνιτική παραγωγή- Δείτε το συγκλονιστικό βίντεο από την καταστροφή των μηχανημάτων εξόρυξης του λιγνίτη στη Δυτική Μακεδονία
-
Διπλωματικό πόκερ στον ΟΗΕ: Ο Ερντογάν αλωνίζει σε Αιγαίο και Αν. Μεσόγειο και η Ελληνική Κυβέρνηση στέλνει επιστολές διαμαρτυρίας για το Τουρκο-Λιβυκό Μνημόνιο – Η αυταπάτη των «ήρεμων νερών» και της δήθεν «Ελληνο-Τουρκικής φιλίας» και τα Ελληνικά νησιά που κινδυνεύουν να “εξαφανιστούν” από τον χάρτη
-
Η Τουρκία “κόβει” και “ράβει” τη Λιβύη στα μέτρα της και η Ελλάδα παρακολουθεί για μια ακόμη φορά τις εξελίξεις: Υπό τις “ευλογίες” του Καλίν το “πάντρεμα” Τρίπολης και Βεγγάζης – Ποιός θα ελέγχει τον Λιβυκό Στρατό;
-
28η Οκτωβρίου 1940 : Ο λαμπρός Εορτασμός τής Εθνικής Επετείου από τό Νηπιαγωγείο τού Αρσακείου τής Εκάλης – Η εμπνευσμένη διοργάνωση από τήν Γενικη Διευθύντρια κα Γιώτα Παππά καί ο ενθουσιασμός τών νηπίων αλλά καί τών γονέων
-
Κρίσιμες εξελίξεις στο Ισραήλ: Η Τουρκία, τα τρία μεγάλα μέτωπα από τη Συρία μέχρι τη Συρία και την Αν. Μεσόγειο και τα ερωτήματα για την επόμενη ημέρα – Πως επηρεάζονται τα Εθνικά μας συμφέροντα εάν αποχωρήσει ο Νετανιάχου από την Πρωθυπουργία;
-
Αντώνης Σαμαράς – 28η Οκτωβρίου: «Η ελευθερία ενός λαού κρίνεται από όσα αρνείται να παραδώσει. Χρόνια πολλά, Ελλάδα» – Ηχηρή “παρέμβαση” του πρώην Πρωθυπουργού με πολλούς αποδέκτες για την Εθνική μας Επέτειο – Η φωτογραφία από το 1940 και το μήνυμα για την Ελευθερία
-
Γεωπολιτικές ανατροπές και εξελίξεις στη Λιβύη: Ο Σαντάμ Χαφτάρ “γλυκοκοιτάζει” την Προεδρία, η Τουρκία κερδίζει έδαφος και ο Τραμπ μπαίνει στο παιχνίδι – Τι γίνεται, όμως, με τα Ελληνικά συμφέροντα;