Τι είναι ο αεροχείμαρρος: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το σπάνιο φυσικό φαινόμενο

Οι μετεωρολόγοι προβλέπουν ότι τις επόμενες ημέρες ένας πολικός αεροχείμαρρος θα πλήξει την Ελλάδα, φέρνοντας μαζί του βροχές, καταιγίδες και λάσπη, ενώ αναμένεται να προκαλέσει πτώση της θερμοκρασίας έως και δέκα βαθμούς.

Στη μετεωρολογία, αεροχείμαρρος αναφέρεται σε ένα ταχέως κινούμενο, μακρόστενο σωληνωτό ρεύμα με ισχυρούς δυτικούς ανέμους σε μεγάλα υψόμετρα. Αυτά τα φαινόμενα παρατηρούνται στις ατμόσφαιρες αρκετών πλανητών και δημιουργούνται από τον συνδυασμό της ατμοσφαιρικής θέρμανσης και της περιστροφής του πλανήτη γύρω από τον άξονά του.

Πού εκδηλώνονται τέτοια φαίνομενα

Οι αεροχείμαρροι παρατηρούνται στη σχετικά στενή ζώνη της τροπόπαυσης, η οποία είναι το διαχωριστικό όριο μεταξύ της τροπόσφαιρας και της στρατόσφαιρας. Οι ισχυρότεροι αεροχείμαρροι είναι οι πολικοί και παρουσιάζονται σε ύψος από 7.000 – 12.000 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας.

Ακόμη, οι υψηλότεροι και κάπως ασθενέστεροι αεροχείμαρροι είναι οι υποτροπικοί, συνήθως σε ύψος 10.000 – 16.000 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας, αν και έχουν υπάρξει αεροχείμαρροι που αντιμετώπισαν οι ορειβάτες στις υψηλότερες κορυφές (άνω των 8.500 μέτρων) στα Ιμαλάια.

Συνηθέστερα, εκδηλώνονται πάνω από περιοχές μεσαίων γεωγραφικών πλατών και σε πολυπληθέστερο αριθμό στο βόρειο ημισφαίριο παρά στο νότιο, όπου κρίνονται περιορισμένοι. Οι αεροχείμαρροι ανακαλύφθηκαν στα τέλη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου από Γερμανούς πιλότους αναγνωριστικών αεροσκαφών πάνω από τη Μεσόγειο, καθώς και από Αμερικανούς πιλότους βομβαρδιστικών πάνω από την Ιαπωνία.

Ποια τα χαρακτηριστικά των αεροχείμαρρων

Οι αεροχείμαρροι μοιάζουν με τεράστια ομοαξονικά σωληνωτά ποτάμια – ρεύματα αέρος με αυξανόμενη ταχύτητα της κεντρικότερης ροής. Το μήκος τους κυμαίνεται μεταξύ 1.000 και 3.000 μιλίων / 1.600 και 5.000 χιλιομέτρων, το πλάτος τους μεταξύ 100 και 300 μιλίων / 160 και 500 χιλιομέτρων, και το υψομετρικό πάχος τους μεταξύ 1 και 3 μιλίων / 1,6 και 5 χιλιομέτρων (απεικόνιση στη διπλανή φωτογραφία).

Η κατακόρυφη μεταβολή της ταχύτητας είναι της τάξεως των 5 – 10 μέτρων το δευτερόλεπτο και ανά χιλιόμετρο, ενώ η οριζόντια πλευρική της τάξεως μόλις των 0,05 μέτρων ανά δευτερόλεπτο και ανά χιλιόμετρο.

Η ταχύτητα των ανέμων εξαρτάται από το σημείο μέσα στον αεροχείμαρρο και την θερμοκρασία. Σχεδόν πάντα υπερβαίνει τα 92 χιλιόμετρα την ώρα (50 κόμβους), αν και στον πυρήνα των αεροχειμάρρων έχουν κατά καιρούς ανιχνευθεί ταχύτητες άνω των 400 χιλιομέτρων την ώρα (215 κόμβων), με την μέγιστη που έχει παρατηρηθεί να φτάνει τα 500 χλμ. την ώρα (300 κόμβοι), πάνω από την Ιαπωνία.

Η κίνησή τους είναι περισσότερο μαιανδρική και για τον λόγο αυτό αποκαλούνται επίσης αερομαίανδροι. Η μεγαλύτερη σε συχνότητα εμφάνισης αεροχειμάρρων, ετησίως, παρατηρείται πάνω από τις ανατολικές περιοχές των ΗΠΑ και ειδικότερα την περίοδο του Χειμώνα και της Άνοιξης.

Αεροχείμαρρος αποκαλείται ένα ταχέως κινούμενο μακρόστενο σωληνωτό ρεύμα πολύ ισχυρών δυτικών ανέμων

Ποιες περιοχές θα επηρεαστούν

«Θα έχουμε μια σημαντική κακοκαιρία. Μια κακοκαιρία πανελλαδικής εμβέλειας που θα επηρεάσει τα Επτάνησα, τα ηπειρωτικά, την Πελοπόννησο, τη Στερεά, την Εύβοια, τις Σποράδες, τη Θεσσαλία, την Ήπειρο, τη Μακεδονία, τη Θράκη και τα νησιά του Αιγαίου.

Θα σταθώ όμως σε συγκεκριμένα τμήματα. Θα σταθώ στις περιοχές στα βόρεια ηπειρωτικά τμήματα. Κεντρική και Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου. Σε αυτές τις περιοχές τα φαινόμενα θα έχουν και ένταση και διάρκεια. Θα συνοδεύονται από ισχυρές καταιγίδες και ανέμους και πιθανότατα να έχουμε και πλημμυρικά φαινόμενα σε τοπικό επίπεδο. Φαίνεται ότι εκεί θα χτυπήσει περισσότερο η κακοκαιρία», είπε ο κ. Καλλιάνος.

«Εάν θέλουμε να γίνουμε πιο συγκεκριμένοι: Προσοχή στη Θεσσαλονίκη, στη Χαλκιδική, στην Καβάλα, στην Αλεξανδρούπολη και αργότερα στη Λέσβο, στη Λήμνο, στη Χίο, στη Σάμο, στην Ικαρία, στην Κω. Αυτές είναι οι περιοχές όπου θα πέσει το περισσότερο νερό και ενδεχομένως με μεγάλη ένταση», πρόσθεσε.

«Πέρα από αυτά, θα έχουμε και πτώση της θερμοκρασίας, κατά 10 βαθμούς Κελσίου σε σχέση με τις προηγούμενες ημέρες. Θα πάει στους 21-23 βαθμούς, ίσως τοπικά και λίγο παρακάτω. Θα το γυρίσει και σε χιόνι σε κάποιες περιοχές στα μεγάλα υψόμετρα, πάνω από τα 1.500-1.700 μέτρα στα ορεινά της Βόρειας Ελλάδας. Από την Κυριακή-Δευτέρα, όχι ότι θα βελτιωθεί ιδιαίτερα ο καιρός, θα υπάρχουν υπολείμματα της κακοκαιρίας που όμως δεν θα προβληματίζουν πια», κατέληξε ο γνωστός μετεωρολόγος.