Γιατί το κινητό καταστρέφει την ποιότητα του ύπνου μας;

Ποιο ήταν το τελευταίο πράγμα που κάνατε πριν κοιμηθείτε; Αν ήσασταν πάνω από κάποιο κινητό ή tablet, διαβάζοντας email και σερφάροντας στο διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, να ξέρετε πως δεν ήσασταν οι μόνοι.

Έρευνα του Εθνικού Ιδρύματος Ύπνου των ΗΠΑ (National Sleep Foundation) υπολογίζει πως το 48% των ενήλικων Αμερικανών χρησιμοποιούν tablet, κινητά ή υπολογιστές ενώ βρίσκονται στο κρεβάτι τους, ενώ έρευνες άλλων χωρών δείχνουν ότι το ποσοστό αυτό είναι ακόμα μεγαλύτερο μεταξύ των ενηλίκων νεαρότερης ηλικίας.

Το να προσπαθείτε όμως να αποκοιμηθείτε μέσω της χρήσης τέτοιων συσκευών, καταστρέφει τον ύπνο σας, αφού σας κρατάει ξύπνιους για περισσότερη ώρα και οδηγεί στο να ξυπνάτε ανά πιο τακτά χρονικά διαστήματα, κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Ακόμα περισσότερες έρευνες έχουν δείξει ότι η χρήση της τεχνολογίας κατά τη διάρκεια της νύχτας, έχει επιβλαβείς επιπτώσεις στην ικανότητα αντιμετώπισης του στρες, την αυτοεκτίμηση και γενικά την ψυχική υγεία, ενώ η έλλειψη επαρκούς ύπνου έχει ως αποτέλεσμα την μειωμένη παραγωγικότητα στον εργασιακό χώρο και μακροπρόθεσμα επηρεάζει την υγεία, όμως ελάχιστοι φαίνεται πως μπορούν να αντισταθούν παρά τους κινδύνους.

Η τεχνολογία στο υπνοδωμάτιο

Σε αντίθεση με το διάβασμα και την τηλεόραση, οι σύγχρονες αυτές ηλεκτρονικές συσκευές είναι πιο διαδραστικές και απαιτούν την ενεργή συμμετοχή του χρήστη.

Μέσω αυτών, ο έξω κόσμος εισβάλει στο υπνοδωμάτιο, ένα μέρος που ήταν ανέκαθεν ιδιωτικό και στο οποίο μπορούσε κανείς να χαλαρώσει και να ξεφύγει από τους ταραχώδεις ρυθμούς της καθημερινότητας

Οι ειδικοί δηλώνουν πως χρειαζόμαστε μεταξύ 30 λεπτών και μίας ώρας προετοιμασία πριν πάμε για ύπνο, ούτως ώστε να δώσουμε στον εγκέφαλό μας την ευκαιρία να απαλλαγεί από την πίεση της ημέρας και γι’ αυτό συνήθως προτείνονται διαδικασίες που συμβάλλουν σε αυτό, όπως το διάβασμα ενός βιβλίου.

Όταν πιάνουμε το κινητό μας, όμως, διακόπτουμε αυτή τη διαδικασία προετοιμασίας, παρατείνοντας έτσι τη μέρα – μαζί με όλο το άγχος και τις ανησυχίες που έρχονται μαζί της.

«Μπορεί να κοιμόμασταν άνετα, αν τα κινητά μας για κάποιο λόγο δεν δούλευαν, όμως όταν τα πιάνουμε, αναβάλουμε τον ύπνο μας. Συχνά, όταν κανείς πάει για ύπνο, δέχεται ειδοποιήσεις από το Facebook ή email και πριν καν να το καταλάβει έχουν περάσει 20-30 λεπτά», δηλώνει ο Μάθιου Γουόκερ, καθηγητής νευρολογίας και ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Μπέρκλεϋ της Καλιφόρνιας.

«Το να στέλνεις μηνύματα, να ποστάρεις πράγματα στο Facebook ή να ελέγχεις τα email σου, σημαίνει ότι αναμένεις μια απάντηση, κατάσταση η οποία ενεργοποιεί το νευρικό σου σύστημα. Στη συνέχεια, αφού το αφήσεις στο κομοδίνο δίπλα σου, το κινητό συνεχίζει να κάνει θορύβους ειδοποιήσεων, που είναι πολύ πιθανόν να σε ξυπνήσουν κατά τη διάρκεια της νύχτας», συνεχίζει ο καθηγητής Γουόκερ.

Για παράδειγμα, το μπλε φως που εκπέμπουν οι περισσότερες οθόνες, τροποποιεί την εκπομπή μίας ορμόνης που ονομάζεται μελατονίνη και συμβάλλει στη ρύθμιση του ύπνου

Ο Μπεν Κάρτερ, βιοστατιστικολόγος στο Ινστιτούτο Ψυχιατρικής του Πανεπιστημίου King’s College του Λονδίνου, μελετάει τις επιπτώσεις της τεχνολογίας στον ύπνο και έχει ανακαλύψει ισχυρούς συσχετισμούς μεταξύ της χρήσης ηλεκτρονικών συσκευών στο υπνοδωμάτιο και την κακή ποιότητα ύπνου.

Ο Κάρτερ λέει πως έχουμε επιστρέψει στον εαυτό μας να «κοιμόμαστε αγκαλιά με την τεχνολογία και δεν υπάρχει αμφιβολία πως αυτό θα έχει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην ποιότητα ύπνου μας», ενώ επίσης συνδέει τη σχέση εξάρτησης με την τεχνολογία, με την εξάρτηση του καπνίσματος.

Ανεπάρκεια ύπνου και εξάρτηση

Το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) των ΗΠΑ βρήκε ότι το 35% των ενήλικων Αμερικανών δεν κοιμούνται όσο θα έπρεπε, ποσοστό που έχει αυξηθεί κατά 29% τα τελευταία δέκα χρόνια.

Συνεπώς υπολογίζεται ότι περίπου 70 εκατομμύρια Αμερικανοί κοιμούνται λιγότερες από έξι ώρες τη μέρα, γεγονός που τους οδηγεί στο να παλεύουν να συγκεντρωθούν ενώ βρίσκονται στο χώρο εργασίας τους, καθώς και να θυμηθούν πράγματα.

Ο ανεπαρκής ύπνος έχει επίσης συνδεθεί με τον αυξημένο κίνδυνο τροχαίων ατυχημάτων και βιομηχανικών ατυχημάτων, όπως και μία γκάμα προβλημάτων υγείας, από καρδιοπάθειες και παχυσαρκία, μέχρι διαβήτη και κατάθλιψη.

«Είναι, ίσως, ένα από τα πιο σοβαρά θέματα υγείας, ωστόσο δεν έχει λάβει τη δέουσα προσοχή», δηλώνει ο Κόλιν Έψι, καθηγητής υπνοθεραπείας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, ενώ προσθέτει ότι «ο ύπνος είναι σημαντικός για μια ευρεία γκάμα λειτουργιών που σχετίζονται με την υγεία μας και ευημερία μας».