Το μεγάλο ερωτηματικό πίσω από τις επόμενες κινήσεις Τραμπ στη σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν: Η αβεβαιότητα, οι πιέσεις στο εσωτερικό κι η πιθανότητα μιας “μέσης λύσης”

Η πρόωρη επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στην Ουάσινγκτον από τη Σύνοδο των G7 στον Καναδά φούντωσε τις φήμες και τις ανησυχίες για το ποια θα είναι η στάση του στην κλιμακούμενη κρίση μεταξύ Ισραήλ και Ιράν.

Το μεγάλο ερωτηματικό πίσω από τις επόμενες κινήσεις Τραμπ στη σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν: Η αβεβαιότητα, οι πιέσεις στο εσωτερικό κι η πιθανότητα μιας “μέσης λύσης”

Οι γεωπολιτικές ισορροπίες κρέμονται από μια κλωστή, ενώ η διεθνής κοινότητα προσπαθεί να αποκρυπτογραφήσει τις προθέσεις του Αμερικανού προέδρου, ο οποίος μέχρι στιγμής εκπέμπει σήματα αμφισημίας και ασάφειας.

Αναλυτές σημειώνουν ότι τα δημόσια μηνύματα του Τραμπ χαρακτηρίζονται από αντιφάσεις. Αν και ο Λευκός Οίκος απέδωσε την αποχώρησή του από τη G7 στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, ο ίδιος έσπευσε να διαψεύσει ότι κάτι τέτοιο σχετίζεται με προσπάθειες κατάπαυσης του πυρός. Παράλληλα, η δήλωση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Νετανιάχου ότι οι επιθέσεις κατά του Ιράν ήταν “απόλυτα συντονισμένες με τις ΗΠΑ” έρχεται να περιπλέξει το τοπίο.

Ένας βασικός παράγοντας που φαίνεται να επηρεάζει την απόφαση του Τραμπ είναι η πίεση από τον στενό του σύμμαχο, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο οποίος από την αρχή της ισραηλινής επιχείρησης “Ανατέλλων Λέων” έχει καταστήσει σαφές ότι επιδιώκει την εξουδετέρωση του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος με στρατιωτικά μέσα.

Η επιθυμία του Ισραήλ να χρησιμοποιήσει αμερικανικά όπλα –και ιδίως βόμβες βαρέος τύπου που μπορούν να καταστρέψουν υπόγειες εγκαταστάσεις όπως αυτή του Φόρντοου– αυξάνει τον κίνδυνο ανοιχτής στρατιωτικής εμπλοκής των ΗΠΑ. Ταυτόχρονα, στο εσωτερικό της Αμερικής, τα “γεράκια” του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος πιέζουν προς κατεύθυνση πιο επιθετικών ενεργειών, συμπεριλαμβανομένης της αλλαγής καθεστώτος στην Τεχεράνη. Αν και, σύμφωνα με διαρροές, ο Τραμπ φέρεται να έθεσε βέτο σε σχέδιο δολοφονίας του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Χαμενεΐ, η συζήτηση παραμένει ανοιχτή.

Στο παρασκήνιο, ωστόσο, αυξάνονται οι φωνές που εισηγούνται στον Τραμπ μια πιο ισορροπημένη προσέγγιση. Συγκεκριμένοι στρατιωτικοί και πολιτικοί σύμβουλοι, κυρίως από το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας, προειδοποιούν ότι μια απευθείας αμερικανική εμπλοκή θα μπορούσε να προκαλέσει επικίνδυνη αντίδραση από την Τεχεράνη, όπως επιθέσεις σε αμερικανικούς στόχους στον Περσικό Κόλπο, με πιθανή απώλεια ζωών.

Η “μέση λύση” θα μπορούσε να συνίσταται σε παρασκηνιακή στήριξη του Ισραήλ με υλικοτεχνική και στρατιωτική βοήθεια –όπως ήδη συμβαίνει με αντιπυραυλικά συστήματα και πολεμικά πλοία– χωρίς όμως επίσημη συμμετοχή των ΗΠΑ στις επιθέσεις.

Το μεγάλο ερωτηματικό πίσω από τις επόμενες κινήσεις Τραμπ στη σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν: Η αβεβαιότητα, οι πιέσεις στο εσωτερικό κι η πιθανότητα μιας “μέσης λύσης”

Ενώ οι παραδοσιακοί Ρεπουμπλικάνοι δείχνουν ισχυρή στήριξη στο Ισραήλ, εντός του κινήματος MAGA (Make America Great Again) υπάρχουν έντονες αντιδράσεις. Επιφανείς φωνές όπως ο δημοσιογράφος Τάκερ Κάρλσον και η βουλευτής Μάρτζορι Τέιλορ Γκριν ζητούν πλήρη απεμπλοκή από τη Μέση Ανατολή, υποστηρίζοντας πως η εμπλοκή σε πόλεμο έρχεται σε ευθεία αντίθεση με το δόγμα “Πρώτα η Αμερική”.

Οι επικριτές κατηγορούν τον Νετανιάχου ότι επιδιώκει να σύρει τις ΗΠΑ σε πόλεμο για λογαριασμό του Ισραήλ και προειδοποιούν ότι εικόνες Αμερικανών στρατιωτών να επιστρέφουν σε φέρετρα θα πλήξουν πολιτικά ανεπανόρθωτα τον Τραμπ στην πορεία προς τις εκλογές.

Στο φόντο όλων αυτών, αρκετοί αναλυτές επαναφέρουν τη λεγόμενη “θεωρία του τρελού”, σύμφωνα με την οποία η σκόπιμη ασάφεια και η ασταθής συμπεριφορά χρησιμοποιούνται ως εργαλείο πίεσης στους αντιπάλους – και μερικές φορές στους συμμάχους. Μια τακτική που έχει τις ρίζες της στον Ρίτσαρντ Νίξον κατά τον Ψυχρό Πόλεμο, η οποία ενδεχομένως να εξηγεί τη σημερινή διγλωσσία του Τραμπ.

Σύμφωνα με αυτό το σκεπτικό, η “απρόβλεπτη” στάση του δεν είναι αποτέλεσμα χάους ή αδράνειας, αλλά στοχευμένη πίεση που αποσκοπεί στο να κρατά τους αντιπάλους του σε διαρκή εγρήγορση – ή και φόβο.

Η απόφαση του Τραμπ για το αν θα εμπλακεί στρατιωτικά στη σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν παραμένει ανοιχτή και απρόβλεπτη. Μεταξύ των στρατιωτικών πιέσεων, της πολιτικής πίεσης από το εσωτερικό του κόμματός του, και της επιθυμίας να διατηρήσει τη στρατηγική του υπεροχή, ο Αμερικανός πρόεδρος καλείται να ισορροπήσει σε ένα επικίνδυνο διπλωματικό σχοινί, όπου κάθε του βήμα έχει παγκόσμιες συνέπειες.