Το ΣτΕ «ξεμπλοκάρει» την επένδυση στο Ελληνικό: Οι κρίσιμες αποφάσεις και τα… εμπόδια

Με δύο αποφάσεις της η Ολομέλεια του ΣτΕ υπό την προεδρία της Αικατερίνης Σακελλαροπούλου αίρει εμπόδια που είχαν εγερθεί στην επένδυση του Ελληνικού.
Ειδικότερα, το ΣτΕ απέρριψε τις προσφυγές κατοίκων και φορέων του Ελληνικού που ζητούσαν να μην προχωρήσει η επένδυση καθώς υποβαθμίζει την περιοχή (!) όπως επίσης ζητούσαν να ακυρωθεί το Προεδρικό Διάταγμα που καθόρισε τους όρους και τις προϋποθέσεις για την επένδυση κυρίως ως προς διάφορα θέματα σχετικά με το περιβάλλον και τις αρμοδιότητες της αρχαιολογικής υπηρεσίας.
Με τις αιτήσεις τους 550 κάτοικοι της περιοχής και άλλοι φορείς,ζητούσαν, μεταξύ των άλλων, να ακυρωθεί του επίμαχο Προεδρικό Διάταγμα κατά το σκέλος εκείνο που προβλέπει την τοποθέτηση 6 υψηλών κτιρίων, ειδικής αρχιτεκτονικής σχεδίασης, μέγιστου ύψους 200 μέτρων, που γίνονται αντιληπτά ως τοπόσημα (landmarks).
Η Ολομέλεια του ανωτάτου δικαστηρίου, ερμηνεύοντας τις διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας, σε σχέση με όσα προβλέπονται στο Προεδρικό Διάταγμα για το Ελληνικό και όσα προβλέπουν οι συνταγματικές διατάξεις, έκρινε, αφενός ότι ο αριθμός των 6 ειδικών κτιρίων είναι εύλογος προκειμένου αυτά να επιτελέσουν την αρχιτεκτονική τους λειτουργία ως τοποσήμων και, αφετέρου, ότι από τις συνοδευτικές του σχεδίου αρχιτεκτονικές μελέτες θα εξαρτηθεί αν θα εξαντληθεί το μέγιστο προβλεπόμενο ύψος των 200 μ.
Περαιτέρω κρίθηκε ότι καμία από τις νομοθετικές διατάξεις με τις οποίες κυρώθηκε η Ευρωπαϊκή Σύμβαση της Φλωρεντίας για το τοπίο, και το άρθρο 22 του ν. 4277/2014 δεν υπάγεται στην αρμοδιότητα της αρχαιολογικής αρχής την έγκριση χωρικού σχεδίου για λόγους προστασίας του τοπίου. Με άλλα λόγια η αρχαιολογική υπηρεσία δεν έχει αρμοδιότητα για την προστασία του τοπίου παρά μόνον σε ειδικές περιπτώσεις όπως είναι οι περιοχές ιδιαίτερου φυσικού κάλους που προστατεύονται με ειδική νομοθεσία.
Συνεπώς, αποφάνθηκαν οι σύμβουλοι Επικρατείας, «είναι απορριπτέοι οι λόγοι ακυρώσεως, σύμφωνα με τους οποίους η πρόβλεψη των συγκεκριμένων υψών κτιρίων είναι αντίθετη με τη συνταγματική επιταγή (άρθρο 24 παρ. 1 Συντ.) της προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος, μέρος του οποίου αποτελεί το τοπίο και, εν προκειμένω, το αττικό, καθώς και ο λόγος ότι μη νομίμως εκδόθηκε το διάταγμα χωρίς την έγκριση της ΥΠΠΟ», ενώ ως προς το ζήτημα αυτό διατυπώθηκε μειοψηφούσα άποψη από εννέα συμβούλους Επικρατείας.
Ακόμη, έκρινε η Ολομέλεια του ΣτΕ ότι το επίμαχο Προεδρικό Διάταγμα δεν παραβιάζονται οι συνταγματικές επιταγές του άρθρου 24 για το φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον που έχει αναχθεί σε συνταγματικά προστατευόμενη αξία.
Τέλος, απορρίφθηκαν και οι ισχυρισμοί των προσφευγόντων, ότι το σχέδιο επιφέρει υποβάθμιση του περιβάλλοντος και επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης στις όμορες περιοχές. Ως προς το τελευταίο διατυπώθηκε μειοψηφία 10 συμβούλων Επικρατείας ειδικά ως προς το παράκτιο μέτωπο της επίμαχης έκτασης.