Το Τουρκο-Λιβυκό Μνημόνιο φέρνει εξελίξεις και ανοίγει μέτωπο Νότια της Κρήτης – Τι θα κάνει η Ελληνική Κυβέρνηση όταν ο Ερντογάν θα στείλει γεωτρύπανα να ξεκινήσουν έρευνες και γεωτρήσεις εντός της Ελληνικής ΑΟΖ;

Νέα δεδομένα διαμορφώνονται στην Ανατολική Μεσόγειο μετά την έγκριση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, η οποία εδρεύει στη Βεγγάζη. Η εξέλιξη ενισχύει τις προσπάθειες της Άγκυρας να προσδώσει μεγαλύτερη πολιτική βαρύτητα στη συμφωνία του 2019, ενώ προκαλεί έντονο προβληματισμό στην Αθήνα για τις πιθανές επιπτώσεις στις θαλάσσιες ζώνες και στα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.

Το βασικό ερώτημα πλέον είναι εάν η νέα κοινοβουλευτική έγκριση θα αξιοποιηθεί από την Τουρκία ως επιχείρημα για να διεκδικήσει αυξημένο ρόλο σε περιοχές νότια και νοτιοανατολικά της Κρήτης, ακόμη και μέσω μελλοντικών ερευνητικών δραστηριοτήτων. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μπορούσε να δημιουργήσει νέο κύκλο έντασης, εφόσον οι κινήσεις αυτές έρχονταν σε σύγκρουση με τις ελληνικές θέσεις.

Η απόφαση στη Βεγγάζη αλλάζει τα δεδομένα

Σύμφωνα με δημοσιεύματα της 20ής Οκτωβρίου 2026, η Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης ενέκρινε το μνημόνιο θαλάσσιας οριοθέτησης που είχε υπογραφεί τον Νοέμβριο του 2019 μεταξύ της Τουρκίας και της τότε Κυβέρνησης Εθνικής Συμφωνίας με έδρα την Τρίπολη.

Παράλληλα, το λιβυκό κοινοβούλιο αποφάσισε να άρει το μποϊκοτάζ στις σχέσεις και στις εμπορικές συναλλαγές με την Τουρκία, το οποίο είχε υιοθετηθεί το 2020. Η εξέλιξη σηματοδοτεί αλλαγή στάσης από την πλευρά της ανατολικής Λιβύης, η οποία στο παρελθόν είχε απορρίψει τη συμφωνία.

Για την Άγκυρα, η απόφαση αποτελεί σημαντικό πολιτικό επιχείρημα στην προσπάθεια να παρουσιάσει το μνημόνιο ως συμφωνία με ευρύτερη υποστήριξη στο εσωτερικό της Λιβύης. Ωστόσο, η έγκριση από το κοινοβούλιο της Βεγγάζης δεν σημαίνει αυτομάτως ότι επιλύονται όλες οι διεθνείς νομικές αμφισβητήσεις γύρω από το κείμενο.

Στο επίκεντρο η Κρήτη και οι θαλάσσιες ζώνες

Το τουρκολιβυκό μνημόνιο χαράσσει θαλάσσια όρια μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης, τα οποία περνούν από περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου νότια της Κρήτης. Η συμφωνία δεν λαμβάνει υπόψη, κατά την ελληνική θέση, την επήρεια ελληνικών νησιών, μεταξύ των οποίων η Κρήτη, η Κάρπαθος, η Κάσος και η Ρόδος, στον καθορισμό των θαλάσσιων ζωνών.

Η Αθήνα απορρίπτει το μνημόνιο ως άκυρο και παράνομο, υποστηρίζοντας ότι παραβιάζει τα δικαιώματα της Ελλάδας βάσει του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας. Αντίθετα, η Τουρκία επιμένει ότι η συμφωνία είναι νόμιμη και συμβατή με το διεθνές δίκαιο.

Η διαφωνία αυτή δεν είναι μόνο νομική. Συνδέεται με τον έλεγχο των θαλάσσιων περιοχών, τις δυνατότητες ενεργειακής αξιοποίησης και τον ευρύτερο συσχετισμό δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ο φόβος για ερευνητικά σκάφη και γεωτρήσεις

Η έγκριση από τη Βεγγάζη ενισχύει τις ανησυχίες για το ενδεχόμενο η Τουρκία να επιχειρήσει να αξιοποιήσει πολιτικά το μνημόνιο, προχωρώντας σε έρευνες υδρογονανθράκων ή άλλες δραστηριότητες σε περιοχές που η ίδια θεωρεί ότι καλύπτονται από τη συμφωνία.

Ένα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρή αντιπαράθεση με την Ελλάδα, ιδίως εάν συνοδευόταν από παρουσία πολεμικών πλοίων ή εάν αφορούσε θαλάσσιες περιοχές όπου η Αθήνα ασκεί δικαιώματα ή έχει σχεδιάσει δραστηριότητες.

Προς το παρόν, ωστόσο, δεν προκύπτει από την κοινοβουλευτική έγκριση ότι έχει ληφθεί συγκεκριμένη απόφαση για αποστολή ερευνητικών σκαφών ή γεωτρύπανων. Πρόκειται για ενδεχόμενο που αναφέρεται σε αναλύσεις και όχι για επιβεβαιωμένη επιχείρηση που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη.

Η διαφορά είναι κρίσιμη: η πολιτική αξιοποίηση του μνημονίου είναι υπαρκτό ζήτημα, αλλά οποιαδήποτε πρόβλεψη για συγκεκριμένη στρατιωτική ή ερευνητική κίνηση απαιτεί πρόσθετα στοιχεία.

↑
Exit mobile version