Τουρκία: Αισιόδοξοι οι Τούρκοι πως θα επιτύχουν την επανένωση της Λιβύης παρά το «ναυάγιο» στις διαπραγματεύσεις της Άγκυρας- Βάζουν «πλώρη» για τη συμφωνία με την Αίγυπτο

Η Τουρκία διαβλέπει προοπτική επανένωσης στη Λιβύη και ανοίγει δίαυλο συνεννόησης με την Αίγυπτο για τις θαλάσσιες ζώνες.

Τουρκία: Αισιόδοξοι οι Τούρκοι πως θα επιτύχουν την επανένωση της Λιβύης παρά το «ναυάγιο» στις διαπραγματεύσεις της Άγκυρας- Βάζουν «πλώρη» για τη συμφωνία με την Αίγυπτο

Σημάδια προσέγγισης ανάμεσα στις αντίπαλες διοικήσεις της ανατολικής και της δυτικής Λιβύης διακρίνει η Άγκυρα, εκτιμώντας ότι διαμορφώνονται πλέον οι προϋποθέσεις για την επανένωση της διαιρεμένης χώρας. Την ίδια ώρα, η τουρκική πλευρά επιχειρεί να ανοίξει έναν νέο δίαυλο συνεννόησης με την Αίγυπτο, προτείνοντας συμφωνία για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στην ανατολική Μεσόγειο, σε μια περιοχή όπου οι γεωπολιτικές ισορροπίες παραμένουν εύθραυστες.

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, δήλωσε την Παρασκευή ότι οι συνθήκες έχουν πλέον ωριμάσει, ώστε να καταστεί δυνατή η μόνιμη επανένωση των δύο πλευρών της Λιβύης. Οι δηλώσεις του αφήνουν να διαφανεί ότι η Άγκυρα θεωρεί πως οι διεργασίες στο πεδίο έχουν εισέλθει σε μια κρίσιμη φάση, κατά την οποία θα μπορούσε να υπάρξει απτή πρόοδος προς την κατεύθυνση της εθνικής ενοποίησης.

«Έχουμε πλέον φτάσει σε ένα στάδιο όπου οι συνθήκες είναι ώριμες για να διασφαλίσουμε μόνιμα την επανένωση της ανατολής και της δύσης», είπε ο Φιντάν σε δημοσιογράφους. Παράλληλα, έθεσε στο επίκεντρο την ανάγκη ενοποίησης των στρατιωτικών δομών που λειτουργούν στις δύο πλευρές της χώρας, επισημαίνοντας ότι η ύπαρξη ξεχωριστών στρατιωτικών μηχανισμών εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα βασικά εμπόδια στην εδραίωση μιας ενιαίας κρατικής υπόστασης.

Οι δύο πλευρές διαθέτουν στρατιωτικές δομές, οι οποίες, όπως ανέφερε, «πρέπει να ενωθούν υπό έναν εθνικό στρατό».

Οι τοποθετήσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών έγιναν μετά τη συνάντηση που φιλοξενήθηκε στην Κωνσταντινούπολη, με τη συμμετοχή υπουργών Εξωτερικών από ευρωπαϊκές χώρες και κράτη της ευρύτερης περιοχής, μεταξύ των οποίων και η Αίγυπτος. Στο πλαίσιο των επαφών, ο Φιντάν ανέδειξε την υπαγωγή των στρατιωτικών δυνάμεων της ανατολικής και της δυτικής Λιβύης σε ενιαία διοίκηση ως κομβικό στοιχείο για την προώθηση της εθνικής συμφιλίωσης και την αποκατάσταση της ενότητας της χώρας.

Η Άγκυρα εμφανίζεται, έτσι, να συνδέει την πολιτική ενοποίηση της Λιβύης με την υπέρβαση του στρατιωτικού κατακερματισμού, δίνοντας έμφαση στη δημιουργία ενός ενιαίου μηχανισμού ασφαλείας. Ωστόσο, οι δηλώσεις αυτές δεν συνοδεύτηκαν από συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ή αναλυτική παρουσίαση των βημάτων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην επίτευξη του στόχου.

«Με τη θέληση του Θεού, σύντομα θα ακούσετε πολύ καλά νέα γι’ αυτό από την Τουρκία», δήλωσε ο Φιντάν, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπάρξουν σύντομα νεότερες ανακοινώσεις για τις πρωτοβουλίες της Άγκυρας στο λιβυκό ζήτημα.

Η θαλάσσια συμφωνία με τη Λιβύη και οι αντιδράσεις στην ανατολική Μεσόγειο

Η κινητικότητα γύρω από το μέλλον της Λιβύης εξελίσσεται παράλληλα με τις διαφωνίες που προκαλεί η συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών ανάμεσα στην Τουρκία και τη λιβυκή πλευρά. Η Άγκυρα είχε στηρίξει επί σειρά ετών, κατά τη διάρκεια της λιβυκής σύγκρουσης, την κυβέρνηση της Τρίπολης, η οποία αναγνωρίζεται από τον ΟΗΕ. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, επιδίωξε να βελτιώσει τις σχέσεις της και με την ηγεσία της ανατολικής Λιβύης, επιχειρώντας να περιορίσει την απόσταση που τη χώριζε από την πλευρά με την οποία βρισκόταν επί μακρόν σε αντιπαράθεση.

Στο πλαίσιο αυτής της προσέγγισης, το κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης ενέκρινε την Τρίτη συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων συνόρων με την Τουρκία, την οποία είχε απορρίψει μετά την υπογραφή της το 2019.

Τουρκία: Αισιόδοξοι οι Τούρκοι πως θα επιτύχουν την επανένωση της Λιβύης παρά το «ναυάγιο» στις διαπραγματεύσεις της Άγκυρας- Βάζουν «πλώρη» για τη συμφωνία με την Αίγυπτο

Η εξέλιξη αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο τις διαφωνίες για τον καθορισμό των θαλάσσιων δικαιοδοσιών στην ανατολική Μεσόγειο, μια περιοχή με ιδιαίτερη στρατηγική σημασία για τα παράκτια κράτη και τις περιφερειακές τους σχέσεις.

Η συμφωνία προκάλεσε αντιδράσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και από την Ιταλία και την Ελλάδα, οι οποίες άσκησαν κριτική αυτή την εβδομάδα. Αντίστοιχη ήταν και η στάση της Αιγύπτου, η οποία υποστήριξε ότι η συμφωνία παραβιάζει τα δικαιώματά της στη Μεσόγειο.

Μέσα σε αυτό το κλίμα, η τουρκική πλευρά επιχειρεί να μεταφέρει τη συζήτηση στο πεδίο των διαπραγματεύσεων, προτείνοντας τη διεξαγωγή συνομιλιών με τη συμμετοχή της Τουρκίας, της Ιταλίας και της Αιγύπτου. Όπως ανέφερε ο Φιντάν, στόχος είναι να συζητηθούν οι ανησυχίες που έχουν διατυπωθεί τόσο από την αιγυπτιακή όσο και από τη λιβυκή πλευρά.

Η πρόταση αυτή εντάσσεται στην προσπάθεια της Άγκυρας να διαχειριστεί τις αντιδράσεις που προκαλεί η θαλάσσια συμφωνία, διατηρώντας παράλληλα ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας με χώρες που διαφωνούν με τις τουρκικές θέσεις. Το κατά πόσο οι επαφές αυτές θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ουσιαστική σύγκλιση παραμένει ανοιχτό, καθώς οι διαφορές ως προς τα θαλάσσια δικαιώματα εξακολουθούν να αποτελούν πηγή έντασης στην περιοχή.

Το άνοιγμα προς το Κάιρο και η πρόταση για συμφωνία θαλάσσιων ζωνών

Σε μια παράλληλη εξέλιξη, η Άγκυρα διατύπωσε νέα πρόταση προς την Αίγυπτο, επιχειρώντας να αναδείξει τα περιθώρια διμερούς συνεννόησης για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών. Αργότερα την Παρασκευή, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας, Γιασάρ Γκιουλέρ, δήλωσε στον τουρκικό τηλεοπτικό σταθμό Star TV ότι η Τουρκία είναι έτοιμη να υπογράψει σχετική συμφωνία με το Κάιρο.

Ο Γκιουλέρ υποστήριξε ότι μια συμφωνία με την Τουρκία θα μπορούσε να εξασφαλίσει στην Αίγυπτο περίπου 15.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα επιπλέον θαλάσσιας δικαιοδοσίας, σε σύγκριση με μια ενδεχόμενη συμφωνία με την Ελλάδα. Η εκτίμηση αυτή αποτυπώνει το επιχείρημα που προβάλλει η τουρκική πλευρά, προκειμένου να πείσει το Κάιρο ότι μια συμφωνία με την Άγκυρα θα μπορούσε να αποφέρει οφέλη ως προς την έκταση των θαλάσσιων ζωνών που θα του αναλογούσαν.

«Ως Τουρκία, διατηρούμε αποφασιστικά τη στάση μας για την προστασία των νόμιμων δικαιωμάτων και συμφερόντων μας στην ανατολική Μεσόγειο», είπε.