Τουρκία: Αυτό είναι το πραγματικό πρόσωπο του Ερντογάν!- Μαζικές συλλήψεις, απαγορεύσεις και αποκλεισμοί εκατοντάδων δημοσιογράφων ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα

Σε κλίμα έντονης καχυποψίας και βαριάς καταστολής, η Τουρκία εισέρχεται στην τελική ευθεία πριν από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα (7-8 Ιουλίου).

Τουρκία: Αυτό είναι το πραγματικό πρόσωπο του Ερντογάν!- Μαζικές συλλήψεις, απαγορεύσεις και αποκλεισμοί εκατοντάδων δημοσιογράφων ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα

Οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών έχουν δημιουργήσει ένα σκηνικό έντονης ανησυχίας γύρω από ζητήματα ελευθεριών, με τις μαζικές συλλήψεις και τους περιορισμούς να κυριαρχούν στην ατζέντα πριν ακόμη ξεκινήσουν οι εργασίες της Συνόδου.

Σε μια κλιμάκωση που παραπέμπει σε ευρείας κλίμακας επιχείρηση «προληπτικής ασφάλειας», οι τουρκικές αρχές έχουν προχωρήσει σε περισσότερες από 200 συλλήψεις ακτιβιστών, ακαδημαϊκών και πολιτών με κοινωνική δράση, ενώ ταυτόχρονα επιβλήθηκε καθολική απαγόρευση δημόσιων συγκεντρώσεων στην πρωτεύουσα.

Παράλληλα, δεκάδες δημοσιογράφοι αποκλείστηκαν από τη διαδικασία διαπίστευσης για τη Σύνοδο, εντείνοντας τις ανησυχίες για τη λειτουργία της ελευθερίας του Τύπου.

Σύμφωνα με το Politico, την Τρίτη η αστυνομία προχώρησε σε 225 συλλήψεις, ανάμεσα στους οποίους βρίσκονταν ακαδημαϊκοί, εκπαιδευτικοί και ακτιβιστές, με την αιτιολογία υποψιών για διασυνδέσεις με ένοπλες οργανώσεις όπως το «Ισλαμικό Κράτος».

Ανάμεσά τους και ένας 79χρονος περιβαλλοντικός ακτιβιστής, γεγονός που έχει προκαλέσει ιδιαίτερη αίσθηση. Την ίδια στιγμή, η Άγκυρα έχει επιβάλει ένα σχεδόν πλήρες «πάγωμα» δημόσιας ζωής: απαγόρευση συναθροίσεων, συνεντεύξεων Τύπου, ακόμη και ανάρτησης αφισών, ενώ περίπου 40.000 αστυνομικοί έχουν αναπτυχθεί σε καίρια σημεία της πόλης.

Στο μέτωπο των μέσων ενημέρωσης, δεκάδες ανεξάρτητοι Τούρκοι δημοσιογράφοι είδαν τις αιτήσεις τους για διαπίστευση να απορρίπτονται χωρίς καμία αιτιολόγηση. Όπως ανέφερε ο Ουράζ Κάσπαρ, δημοσιογράφος και μέλος της εθνικής επιτροπής του Διεθνούς Ινστιτούτου Τύπου, οι αποκλεισμοί αφορούν κυρίως μέσα που έχουν ασκήσει κριτική στην κυβέρνηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Η εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ, Άλισον Χαρτ, σημείωσε ότι η Συμμαχία «βασίζεται στη χώρα υποδοχής για την αξιολόγηση των δημοσιογράφων από τη χώρα της». Παράλληλα πρόσθεσε ότι το ΝΑΤΟ «βρίσκεται σε επαφή με τις τουρκικές αρχές σχετικά με τη διαπίστευση», υπογραμμίζοντας ότι «Είναι πολύ σημαντικό για το ΝΑΤΟ τα μέσα ενημέρωσης να μπορούν να παρευρίσκονται αυτοπροσώπως σε σημαντικές εκδηλώσεις».

Ωστόσο, η στάση αυτή δεν βρίσκει όλους σύμφωνους. Ακτιβιστές και οργανώσεις υπεράσπισης της ελευθερίας του Τύπου κατηγορούν τη Συμμαχία ότι περιορίζεται σε έναν παθητικό ρόλο, αποποιούμενη ευθυνών.

«Παρότι το ΝΑΤΟ βασίζεται στις αξιολογήσεις της χώρας υποδοχής, αυτό δεν απαλλάσσει τη Συμμαχία από την ευθύνη της να τηρεί τα δικά της πρότυπα», δήλωσε ο Κάσπαρ. «Κάθε δημοσιογράφος του οποίου η αίτηση απορρίφθηκε δικαιούται έναν σαφή, συγκεκριμένο και διαφανή λόγο για την απόρριψη».

Το International Press Institute, μαζί με 14 ακόμη οργανώσεις για την ελευθερία του Τύπου, απηύθυνε επιστολή προς τον επικεφαλής του ΝΑΤΟ Mαρκ Ρούτε, ζητώντας επανεξέταση των διαπιστεύσεων και μεγαλύτερη διαφάνεια στη διαδικασία.

Τουρκία: Αυτό είναι το πραγματικό πρόσωπο του Ερντογάν!- Μαζικές συλλήψεις, απαγορεύσεις και αποκλεισμοί εκατοντάδων δημοσιογράφων ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα

Από την πλευρά της, η Ισίν Ελιτσίν, δημοσιογράφος του ανεξάρτητου τηλεοπτικού σταθμού Halk TV, της οποίας επίσης απορρίφθηκε η διαπίστευση, τόνισε με έμφαση: «Εάν οι κυβερνήσεις των χωρών υποδοχής μπορούν ουσιαστικά να αποκλείουν δημοσιογράφους από διεθνείς εκδηλώσεις των μέσων ενημέρωσης, αυτό θα πρέπει… να δηλώνεται ανοιχτά».

Και πρόσθεσε: «Ο ανεξήγητος αποκλεισμός δημοσιογράφων περιορίζει την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης και, τελικά, περιορίζει τα δικαιώματα του κοινού… να λαμβάνει ανεξάρτητες πληροφορίες σχετικά με το έργο του ΝΑΤΟ».

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Μπεν Γουόρντ της Human Rights Watch υπογράμμισε ότι «οι αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ πρέπει να καταστήσουν σαφές ότι μια συμμαχία που βασίζεται σε διακηρυγμένες κοινές αξίες, όπως η δημοκρατία, το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα, δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να συγχωρήσει την εξαιρετικά κατασταλτική στάση των τουρκικών αρχών εν όψει της συνόδου κορυφής».

Η ίδια η Συμμαχία εμφανίζεται να παρακολουθεί τις εξελίξεις με προσεκτικές διατυπώσεις, την ώρα που διπλωματικές πηγές εκφράζουν ανησυχία για την εικόνα που εκπέμπεται από τη χώρα-οικοδεσπότη.

«Η σύνοδος κορυφής δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί ως δικαιολογία για καταστολή», δήλωσε διπλωμάτης του ΝΑΤΟ, ενώ άλλος ανώτερος αξιωματούχος ανέφερε: «Παρακολουθούμε στενά αυτές τις εξελίξεις και θέτουμε τα ζητήματα αυτά τακτικά στις διμερείς επαφές μας».

Παράλληλα, σε παρασκηνιακό επίπεδο, η Συμμαχία φέρεται να εξετάζει εκ νέου τους καταλόγους διαπίστευσης, σε μια προσπάθεια να αποφευχθεί περαιτέρω ένταση γύρω από το θέμα της πρόσβασης των μέσων ενημέρωσης.

Όπως χαρακτηριστικά σχολίασε ο ευρωβουλευτής και εισηγητής για την Τουρκία Νάτσο Σάντσεζ Αμόρ:
«Όταν μια αυταρχική [κυβέρνηση] φιλοξενεί τη σύνοδο κορυφής, έχουμε αυθαίρετη διαδικασία διαπίστευσης των μέσων ενημέρωσης και πάνω από 200 άτομα που κρατούνται στο πλαίσιο κάποιας “προληπτικής” επιχείρησης». Και κατέληξε με αιχμηρό τόνο: «Δυστυχώς, τίποτα από όλα αυτά δεν φαίνεται να κρατάει τον Ρούτε ξύπνιο τη νύχτα».

Η εικόνα συμπληρώνεται από τα διεθνή δεδομένα: σύμφωνα με τους Reporters Without Borders, η Τουρκία κατατάσσεται στην 163η θέση ανάμεσα σε 180 χώρες στον δείκτη ελευθερίας του Τύπου, την χαμηλότερη μεταξύ των 32 κρατών-μελών του ΝΑΤΟ, ενώ καταγράφεται και από τους υψηλότερους αριθμούς φυλακισμένων δημοσιογράφων στην Ευρώπη, πίσω μόνο από το Αζερμπαϊτζάν και τη Ρωσία.