Τουρκία: «Ήρθε μπροστά στη μύτη μας»-Τι λένε τα τουρκικά ΜΜΕ για την επίσκεψη του Πρωθυπουργού στο Καστελόριζο και τα ελληνικά νησιά- Τι γράφουν Hürriyet και CNN Türk για ΑΟΖ και Δωδεκάνησα

Hürriyet και CNN Türk συνδέουν την παρουσία του Έλληνα πρωθυπουργού στο Καστελόριζο με το σύνολο των ελληνοτουρκικών διαφορών, επαναφέροντας στο προσκήνιο την ΑΟΖ, τα Δωδεκάνησα και το ζήτημα της στρατιωτικοποίησης.

Τουρκία: «Ήρθε μπροστά στη μύτη μας»-Τι λένε τα τουρκικά ΜΜΕ για την επίσκεψη του Πρωθυπουργού στο Καστελόριζο και τα ελληνικά νησιά- Τι γράφουν Hürriyet και CNN Türk για ΑΟΖ και Δωδεκάνησα

Μερικές μόλις ώρες παρουσίας του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Καστελόριζο ήταν αρκετές για να επαναφέρουν το ακριτικό ελληνικό νησί στο επίκεντρο της τουρκικής τηλεοπτικής και δημοσιογραφικής επικαιρότητας.

Η επίσκεψη του πρωθυπουργού, ο οποίος βρίσκεται στο νησί με αφορμή τις εκδηλώσεις για την 83η επέτειο της Απελευθέρωσής του, αντιμετωπίζεται από σημαντικό μέρος των τουρκικών μέσων ενημέρωσης όχι απλώς ως μια επετειακή παρουσία, αλλά ως κίνηση με σαφές πολιτικό και συμβολικό μήνυμα προς την Άγκυρα.

Το επίσημο πρόγραμμα του Μεγάρου Μαξίμου, πάντως, κινείται σε διαφορετικό πλαίσιο, καθώς περιλαμβάνει επαφές με τις τοπικές αρχές, επισκέψεις σε έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη και τη συμμετοχή του πρωθυπουργού στις επετειακές εκδηλώσεις της Κυριακής.

Στα τουρκικά τηλεοπτικά πάνελ, ωστόσο, η συζήτηση ξεπέρασε γρήγορα το καθαρά εθιμοτυπικό και επετειακό σκέλος της επίσκεψης.

«Ο Μητσοτάκης ήρθε ακριβώς μπροστά στη μύτη μας»

Στο CNN Türk, η παρουσία του Έλληνα πρωθυπουργού στο Καστελόριζο αποτέλεσε αφορμή για μια εκτενή συζήτηση γύρω από τις ελληνοτουρκικές διαφορές στην Ανατολική Μεσόγειο.

«Ο Μητσοτάκης ήρθε ακριβώς μπροστά στη μύτη μας», ανέφερε παρουσιάστρια του τουρκικού δικτύου, παραπέμποντας με χαρακτηριστικό τρόπο στη γεωγραφική εγγύτητα του Καστελόριζου με τις τουρκικές ακτές.

Η συγκεκριμένη αναφορά λειτούργησε ως αφετηρία για να επανέλθουν στο προσκήνιο ζητήματα που αποτελούν διαχρονικά μέρος της τουρκικής δημόσιας επιχειρηματολογίας: οι θαλάσσιες ζώνες, η επήρεια των νησιών στην οριοθέτηση ΑΟΖ, αλλά και το καθεστώς των Δωδεκανήσων.

Με άλλα λόγια, η παρουσία του Έλληνα πρωθυπουργού σε ένα μικρό νησί της ελληνικής επικράτειας μετατράπηκε, στα τουρκικά μέσα, σε αφορμή για να ανοίξει εκ νέου ολόκληρη η συζήτηση γύρω από τις ελληνοτουρκικές θαλάσσιες διαφορές.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο διευθυντής της Milliyet, Οζάι Σεντίρ, ο οποίος χαρακτήρισε το Καστελόριζο «ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία στις ελληνοτουρκικές σχέσεις», εστιάζοντας ιδιαίτερα στη μεγάλη απόσταση που χωρίζει το νησί από την ηπειρωτική Ελλάδα και στην αντίστοιχα μικρή απόστασή του από τις τουρκικές ακτές.

Η γεωγραφική θέση του Καστελόριζου αποτελεί πράγματι ένα από τα βασικά σημεία της ελληνοτουρκικής συζήτησης για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών. Δεν αναιρεί, όμως, ούτε το ελληνικό καθεστώς κυριαρχίας επί του νησιού ούτε, από μόνη της, την ύπαρξη δικαιωμάτων του νησιού σε θαλάσσιες ζώνες.

Το άρθρο 121 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας προβλέπει ότι τα νησιά διαθέτουν χωρική θάλασσα, συνορεύουσα ζώνη, ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα, όπως και η ηπειρωτική επικράτεια. Εξαίρεση αποτελούν οι βράχοι που δεν μπορούν να συντηρήσουν ανθρώπινη κατοίκηση ή δική τους οικονομική ζωή.

Εδώ, ωστόσο, βρίσκεται και η ουσιαστική διάκριση: άλλο είναι η ύπαρξη δικαιώματος σε θαλάσσιες ζώνες και άλλο η τελική οριοθέτησή τους μεταξύ κρατών με αντικείμενες ή παρακείμενες ακτές.

Η ίδια η UNCLOS προβλέπει ότι η οριοθέτηση της ΑΟΖ μεταξύ κρατών με τέτοιες γεωγραφικές σχέσεις πραγματοποιείται με συμφωνία, στη βάση του διεθνούς δικαίου, με στόχο την επίτευξη δίκαιης λύσης.

Επομένως, ο ισχυρισμός που διατυπώθηκε στο τουρκικό πάνελ, σύμφωνα με τον οποίο η ελληνική θέση θα άφηνε περίπου την Τουρκία «κλεισμένη στον Κόλπο της Αττάλειας», αποτυπώνει την τουρκική επιχειρηματολογία πάνω στη συγκεκριμένη διαφορά και όχι μια ήδη συμφωνημένη ή οριστικά καθορισμένη διεθνή θαλάσσια οριοθέτηση.

Η Hürriyet έστειλε δημοσιογραφική αποστολή στο Καστελόριζο

Το ενδιαφέρον των τουρκικών μέσων δεν περιορίστηκε στα τηλεοπτικά στούντιο.

Η Hürriyet έστειλε δημοσιογραφική αποστολή στο Καστελόριζο, καταγράφοντας από κοντά την επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού και παρουσιάζοντάς την ως «σόου». Στο επίκεντρο της κάλυψης βρέθηκε, για ακόμη μία φορά, η γεωγραφική ιδιαιτερότητα του νησιού, το οποίο βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το τουρκικό Κας.

Η επιλογή της τουρκικής εφημερίδας αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον εάν συνυπολογιστεί ότι πραγματοποιείται μόλις δύο ημέρες μετά την προηγούμενη αιχμηρή αναφορά του Καστελόριζου από τουρκικά μέσα ενημέρωσης.

Τουρκία: «Ήρθε μπροστά στη μύτη μας»-Τι λένε τα τουρκικά ΜΜΕ για την επίσκεψη του Πρωθυπουργού στο Καστελόριζο και τα ελληνικά νησιά- Τι γράφουν Hürriyet και CNN Türk για ΑΟΖ και Δωδεκάνησα

Στις 10 Σεπτεμβρίου, η Nefes είχε σχολιάσει την επικείμενη παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στο νησί με τη χαρακτηριστική φράση «ίσως μας ακούσει καλύτερα από εκεί».

Τώρα, με τον πρωθυπουργό να βρίσκεται πλέον πράγματι στο Καστελόριζο, η τουρκική κάλυψη περνά από το επίπεδο της ειρωνικής ή συμβολικής αναφοράς σε μια πιο συγκεκριμένη αναψηλάφηση των γνωστών ζητημάτων που αφορούν την ΑΟΖ, την επήρεια των νησιών και τα Δωδεκάνησα.

Το ζήτημα της στρατιωτικοποίησης και τα Δωδεκάνησα

Παράλληλα με τη συζήτηση για την ΑΟΖ, στο CNN Türk επανήλθε και η πάγια τουρκική επιχειρηματολογία περί στρατιωτικοποίησης των ελληνικών νησιών.

Στο σημείο αυτό, η συζήτηση μεταφέρεται από τη γεωγραφία και τις θαλάσσιες ζώνες στο διεθνές νομικό καθεστώς των Δωδεκανήσων.

Το καθεστώς των Δωδεκανήσων, πάντως, δεν αποτελεί ζήτημα ανοιχτής κυριαρχίας. Με τη Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων του 1947, τα Δωδεκάνησα, μεταξύ αυτών και το Καστελόριζο, παραχωρήθηκαν στην Ελλάδα κατά πλήρη κυριαρχία.

Η ελληνική πλευρά επισημαίνει, παράλληλα, ότι η Τουρκία δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος της συγκεκριμένης Συνθήκης, ενώ το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών έχει επαναλάβει και φέτος τη θέση της Αθήνας ότι οι μονομερείς τουρκικές αιτιάσεις περί αποστρατιωτικοποίησης είναι ανυπόστατες.

Η Αθήνα υπογραμμίζει επίσης ότι η αμυντική διάταξη της χώρας δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης.

Η επαναφορά μιας γνώριμης ατζέντας

Η σημερινή κάλυψη από τα τουρκικά μέσα δεν αποτελεί από μόνη της νέα επίσημη διεκδίκηση ή κάποια καινούργια θέση της Άγκυρας.

Αποκαλύπτει, ωστόσο, τον τρόπο με τον οποίο η παρουσία του Καστελόριζου στην ελληνική πολιτική επικαιρότητα λειτουργεί σχεδόν αντανακλαστικά στην τουρκική δημόσια συζήτηση.

Κάθε φορά που το μικρό ελληνικό νησί επιστρέφει στο επίκεντρο της ελληνικής πολιτικής ατζέντας, φαίνεται να συμπαρασύρει μαζί του και ολόκληρο το γνώριμο πακέτο των ελληνοτουρκικών διαφορών: ΑΟΖ, υφαλοκρηπίδα, επήρεια των νησιών, Δωδεκάνησα και στρατιωτικοποίηση.

Και αυτή ακριβώς η εξέλιξη αποτυπώνεται και στη σημερινή τουρκική κάλυψη: η παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Καστελόριζο, ακόμη και με αφορμή μια επετειακή εκδήλωση, αρκεί για να επαναφέρει στο προσκήνιο ένα σύνολο ζητημάτων που παραμένουν σταθερά στην καρδιά της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης στην Ανατολική Μεσόγειο.