Τουρκία: Με «όπλο το νερό» ο Ερντογάν εκβιάζει το Ιράκ ώστε να ενισχύσει το «Δρόμο του Μεταξιού»-Τα τουρκικά φράγματα αποστερούν από το Ιράκ το 60% των υδάτων Τίγρη και Ευφράτη.

Η Τουρκία χρησιμοποιεί τους ποταμούς Τίγρη και Ευφράτη ως στρατηγικό εργαλείο πίεσης, μειώνοντας σημαντικά τις ροές τους προς το Ιράκ.

Τουρκία: Με «όπλο το νερό» ο Ερντογάν εκβιάζει το Ιράκ ώστε να ενισχύσει το «Δρόμο του Μεταξιού»-Τα τουρκικά φράγματα αποστερούν από το Ιράκ το 60% των υδάτων Τίγρη και Ευφράτη.

Σύμφωνα με στοιχεία, τα τουρκικά φράγματα περιορίζουν την πρόσβαση της Βαγδάτης σε περίπου το 40% των ιστορικών της ποσοτήτων. Παράλληλα, η Άγκυρα επιδιώκει να ενισχύσει τη συνεργασία με το Ιράκ ώστε η χώρα να αποτελέσει κρίσιμο κόμβο στον «Μεσαίο Δρόμο του Μεταξιού» της Κίνας.

Η Τουρκία έχει επενδύσει στην αναβάθμιση των οδικών και σιδηροδρομικών συνδέσεων με το Ιράκ, στοχεύοντας στη διακίνηση κινεζικών προϊόντων από τη θάλασσα προς το νότιο Ιράκ και, μέσω Τουρκίας, προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η πρόσφατη ειρήνευση μεταξύ Άγκυρας και ΡΚΚ ενισχύει περαιτέρω τη δυνατότητα ασφαλούς και ταχείας μεταφοράς εμπορευμάτων, ενισχύοντας την Τουρκία ως βασικό διαμετακομιστικό κόμβο.

Ο Ερντογάν φαίνεται να βλέπει την κρίση λειψυδρίας του Ιράκ ως ευκαιρία εμβάθυνσης της διπλωματικής και οικονομικής συνεργασίας, εδραιώνοντας μια μορφή εξάρτησης της χώρας από την Τουρκία.

Η «διπλωματία των υδάτων» σε δράση

Την Παρασκευή, το Υπουργείο Υδάτινων Πόρων του Ιράκ ανακοίνωσε ότι η Τουρκία συμφώνησε να αυξήσει προσωρινά τις απελευθερώσεις νερού από τα φράγματά της, προσφέροντας ανάσα σε μια χώρα που πλήττεται από μία από τις σοβαρότερες ξηρασίες της σύγχρονης ιστορίας της.

Ο Υπουργός Υδάτινων Πόρων Αούν Ντιάμπ δήλωσε ότι επικοινώνησε με την Άγκυρα ζητώντας υψηλότερες ροές, με στόχο τη διατήρηση της περιβαλλοντικής ισορροπίας και τη μείωση των επιπτώσεων της λειψυδρίας. Σύμφωνα με το υπουργείο, η Τουρκία κατανόησε πλήρως την κρίση και δεσμεύτηκε για αυξημένες ποσότητες νερού, «στο πλαίσιο κοινής συνεργασίας και καλών σχέσεων με τη γειτονική χώρα».

Κρίση και κοινωνικές επιπτώσεις

Το Ιράκ εξαρτάται κρίσιμα από τους ποταμούς Τίγρη και Ευφράτη για πόσιμο νερό, γεωργία και παραγωγή ενέργειας. Ωστόσο, μεγάλα έργα όπως το Πρόγραμμα Νοτιοανατολικής Ανατολίας (GAP) έχουν μειώσει σημαντικά τις ροές, αφήνοντας τη χώρα με λιγότερο από το 40% των ιστορικών της ποσοτήτων. Οι συνέπειες γίνονται ήδη αισθητές: πολλές κοινότητες αναγκάζονται να εγκαταλείψουν χωριά και αγροτικές εκτάσεις, ενώ η ερημοποίηση επιταχύνεται επικίνδυνα.

Διπλωματικές πρωτοβουλίες και εσωτερικές δράσεις

Η δέσμευση της Τουρκίας ακολούθησε σειρά υψηλού επιπέδου συναντήσεων στη Βαγδάτη, με στόχο την ενίσχυση της συνεργασίας στη διαχείριση των υδάτων. Στις 31 Αυγούστου, ο Αντιπρόεδρος και Υπουργός Εξωτερικών Φουάντ Χουσεΐν συναντήθηκε με τουρκική αντιπροσωπεία, με επίκεντρο την ενίσχυση του εμπορίου και την ορθή διαχείριση των υδάτινων πόρων. Ο Χουσεΐν τόνισε ότι η διασφάλιση των δικαιωμάτων του Ιράκ αποτελεί «εθνική προτεραιότητα», ενώ η Άγκυρα δήλωσε έτοιμη να εμβαθύνει τους δεσμούς.

Τουρκία: Με «όπλο το νερό» ο Ερντογάν εκβιάζει το Ιράκ ώστε να ενισχύσει το «Δρόμο του Μεταξιού»-Τα τουρκικά φράγματα αποστερούν από το Ιράκ το 60% των υδάτων Τίγρη και Ευφράτη.

Παράλληλα, εσωτερικές συνεδριάσεις επικεντρώθηκαν στην πτώση των υπόγειων υδάτων και τη μείωση των δεξαμενών, με τον Χουσεΐν να τονίζει ότι η κρίση του νερού επηρεάζει όλες τις πτυχές της ζωής και απαιτεί άμεσα μέτρα διατήρησης σε συνδυασμό με μακροπρόθεσμο στρατηγικό σχεδιασμό.

Έκτακτα μέτρα για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας

Ο πρωθυπουργός Μοχάμεντ Σία αλ-Σουντάνι συγκάλεσε το Ανώτατο Συμβούλιο Υδάτων, εγκρίνοντας επείγοντα μέτρα όπως η στροφή σε καλλιέργειες χαμηλής κατανάλωσης νερού, ο εκσυγχρονισμός της άρδευσης και οι διαπραγματεύσεις με Τουρκία και Ιράν για υψηλότερες εκπομπές.

Ωστόσο, η κακοδιαχείριση στο εσωτερικό της χώρας συνεχίζει να επιδεινώνει την κατάσταση. Έρευνα της Peregraf καταγράφει ότι περισσότερες από 1.650 πηγές στο Κουρδιστάν έχουν στερέψει, τα υπόγεια ύδατα στο Ερμπίλ έχουν μειωθεί κατά σχεδόν 500 μέτρα από τη δεκαετία του 1990, ενώ δεξαμενές όπως το Ντουκάν και το Νταρμπαντικχάν βρίσκονται σε κρίσιμα χαμηλά επίπεδα.

Το μέλλον του Ιράκ υπό απειλή

Ειδικοί προειδοποιούν για γεωργική κατάρρευση και μη αναστρέψιμη ερημοποίηση αν δεν ληφθούν αποφασιστικά μέτρα. Ο Δρ. Αμπντουλάχ Μποτανί σημειώνει ότι τόσο τα επιφανειακά όσο και τα υπόγεια ύδατα βρίσκονται σε κίνδυνο, ενώ ο αναλυτής Σαρμάντ Λατίφ υπογραμμίζει ότι το Ιράκ πλέον κατατάσσεται μεταξύ των χωρών με τη χαμηλότερη ασφάλεια υδάτων παγκοσμίως. Το μέλλον της χώρας παραμένει ζοφερό, εκτός αν υλοποιηθεί άμεσα ένα στρατηγικό σχέδιο διαχείρισης υδάτων.