Τουρκία: Ο πόλεμος στο Ιράν στριμώχνει άσχημα τον Ερντογάν!- Η «τρύπια» τουρκική αεράμυνα και η «τρικλοποδιά» που έβαλε ο ίδιος ο «Σουλτάνος» στον εαυτό του με τους S-400!

Ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα χαρακτηριστικά του Τούρκου προέδρου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, όπως συχνά επισημαίνουν τόσο υποστηρικτές όσο και επικριτές του, είναι η ικανότητά του να ισορροπεί σε πολλαπλά μέτωπα, πατώντας κυριολεκτικά σε δύο βάρκες.

Τουρκία: Ο πόλεμος στο Ιράν στριμώχνει άσχημα τον Ερντογάν!- Η «τρύπια» τουρκική αεράμυνα και η «τρικλοποδιά» που έβαλε ο ίδιος ο «Σουλτάνος» στον εαυτό του με τους S-400!

Όμως, οι πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή τον έχουν φέρει σε εξαιρετικά δύσκολη θέση, αποκαλύπτοντας τα όρια της στρατηγικής του. Αν η σύρραξη αφορούσε μόνο δύο παίκτες –Ισραήλ και Ιράν– η επιλογή συμμαχίας θα ήταν για την Άγκυρα σχετικά εύκολη.

Οι σχέσεις της με την Ιερουσαλήμ βρίσκονται στο ναδίρ, ενώ με την Τεχεράνη παραδοσιακά είναι φιλικές. Ωστόσο, η κοινή στρατιωτική δράση Ισραηλινών και Αμερικανών εναντίον ιρανικών στόχων έθεσε τον Ταγίπ Ερντογάν σε μια διπλή παγίδα: να διαφυλάξει τις καλές σχέσεις με το ΝΑΤΟ και να μην διαταράξει την προσωπική του σχέση με τον τότε Αμερικανό πρόεδρο, Ντόναλντ Τραμπ.

Κατέρρευσε ο μύθος της τουρκικής αντιαεροπορικής ισχύος

Η στρατιωτική πραγματικότητα αποκάλυψε τα όρια των δυνατοτήτων της Τουρκίας. Ο μύθος της ικανότητας της χώρας να προστατεύει τα εδάφη και τον εναέριο χώρο της κατέρρευσε υπό το βάρος επιθέσεων από βαλλιστικούς πυραύλους. Ενώ η Ελλάδα είχε ήδη αναπτύξει φρεγάτες και μαχητικά για την προστασία της Κύπρου, καθώς και συστοιχίες Patriot σε Κάρπαθο και Έβρο, η Τουρκία βρέθηκε εκτεθειμένη. Παρά τις αρχικές διαψεύσεις από ιρανικής πλευράς, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας απέδωσε τις επιθέσεις στο Ιράν, ενώ η αναχαίτιση των πυραύλων έγινε μέσω ΝΑΤΟϊκών συστημάτων αεράμυνας.

Με άλλα λόγια, η Άγκυρα βασίζεται πλέον σε εξωτερική υποστήριξη για να καλύψει κενά που η ίδια δεν μπορεί να αντιμετωπίσει. Στο πλαίσιο αυτό, το ΝΑΤΟ ενίσχυσε την παρουσία Patriot στην Τουρκία, φέρνοντας συστήματα από τη βάση του Ράμσταϊν στη Γερμανία. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι ήδη από το 2015 υπήρχαν ισπανικά Patriot στη βάση του Ιντσιρλίκ, ενώ η πρώτη ανάπτυξη στην περιοχή έγινε από την Ολλανδία το 1991 κατά τον Πόλεμο του Κόλπου. Η νέα εγκατάσταση στα Κιούρετσικ προβλέπεται να δημιουργήσει μια ευρύτερη “ομπρέλα” αεράμυνας για τη Νοτιοανατολική Τουρκία.

Τουρκία: Ο πόλεμος στο Ιράν στριμώχνει άσχημα τον Ερντογάν!- Η «τρύπια» τουρκική αεράμυνα και η «τρικλοποδιά» που έβαλε ο ίδιος ο «Σουλτάνος» στον εαυτό του με τους S-400!

Οι S-400: Επτά χρόνια στις αποθήκες χωρίς χρήση

Η Τουρκία διαθέτει από το 2019 ρωσικούς S-400, μετά από συμφωνία που υπογράφηκε το 2017. Ωστόσο, η πίεση του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ την έχει αναγκάσει να μη τους ενεργοποιεί, γεγονός που προκάλεσε κυρώσεις και τον αποκλεισμό από το πρόγραμμα των F-35. Κατά συνέπεια, η Άγκυρα βρέθηκε εκτεθειμένη ακριβώς τη στιγμή που χρειαζόταν αντιαεροπορική κάλυψη.

Ο Τούρκος υπουργός Άμυνας, Γιασάρ Γκιουλέρ, παραμένει αισιόδοξος, δηλώνοντας πως η Τουρκία επιδιώκει τόσο την αυτονομία των S-400 όσο και την επανένταξη στο πρόγραμμα F-35. Αντίθετα, η αντιπολίτευση μιλά για «στρατηγικό λάθος» και έλλειψη επιχειρησιακής επάρκειας, ενώ φιλοκυβερνητικά ΜΜΕ διακινούν σενάρια περί μυστικής ενεργοποίησης των S-400 χωρίς επίσημη επιβεβαίωση.

Εξωτερίκευση της κρίσης και ένταση στο Αιγαίο

Όταν η Τουρκία νιώθει πίεση, συνήθως εξωτερικεύει την κρίση. Αυτή τη φορά έστειλε επιπλέον στρατιωτικές δυνάμεις στα Κατεχόμενα και εξέδωσε προκλητική ανακοίνωση για τα ελληνικά Patriot στην Κάρπαθο. Η ελληνική πλευρά, μέσω της εκπροσώπου του ΥΠΕΞ, Λάνα Ζωχιού, υπενθύμισε ότι η παράνομη εισβολή και κατοχή δεν νομιμοποιεί την παρουσία τουρκικών στρατευμάτων. Παράλληλα, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, ξεκαθάρισε ότι οποιαδήποτε τουρκική αποστολή θα παραμείνει κατακτητική.

Η Άγκυρα επιχείρησε να αμφισβητήσει και την ανάπτυξη συστημάτων στην Κάρπαθο και τη Λήμνο, ισχυριζόμενη ότι τα νησιά αυτά έπρεπε να είναι αποστρατικοποιημένα. Ωστόσο, η Αθήνα επανέλαβε ότι η αμυντική διάταξη της χώρας είναι αδιαπραγμάτευτη και βασίζεται στις διεθνείς συνθήκες της Λωζάννης (1923), του Μοντρέ (1936) και των Παρισίων (1947), στις οποίες η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος.