Τραμπ σε Ευρωπαίους ηγέτες: «Ο Πούτιν δεν θέλει το τέλος του πολέμου»- Η απάντηση της Μόσχας

Σε μια κλειστή τηλεδιάσκεψη με κορυφαίους Ευρωπαίους ηγέτες τη Δευτέρα, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, φέρεται να παραδέχθηκε για πρώτη φορά ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν «δεν είναι διατεθειμένος να βάλει τέλος στον πόλεμο στην Ουκρανία», καθώς πιστεύει ότι έχει το προβάδισμα στη σύγκρουση.

Τραμπ σε Ευρωπαίους ηγέτες: «Ο Πούτιν δεν θέλει το τέλος του πολέμου»- Η απάντηση της Μόσχας

Η αναφορά αυτή προκάλεσε έκπληξη στους Ευρωπαίους συνομιλητές του, οι οποίοι, παρότι είχαν εκτιμήσει κάτι τέτοιο, δεν είχαν ακούσει ποτέ τέτοια ξεκάθαρη τοποθέτηση από τον Τραμπ.

Σύμφωνα με αποκαλύψεις της Wall Street Journal, παρότι ο τόνος του Τραμπ φαίνεται να αλλάζει, η στρατηγική του παραμένει σταθερή: αποφεύγει την κλιμάκωση πιέσεων ή την επιβολή νέων κυρώσεων. Αντιθέτως, υποστηρίζει τη διεξαγωγή διαπραγματεύσεων «χαμηλού επιπέδου» ανάμεσα στη Ρωσία και την Ουκρανία, υπό την αιγίδα του Βατικανού. Όπως φέρεται να είπε, «αυτό δεν είναι ο δικός μου πόλεμος. Εμπλακήκαμε σε κάτι που δεν έπρεπε».

Η τηλεδιάσκεψη συγκέντρωσε σημαντικά πρόσωπα, όπως τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, την Ιταλίδα πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι και την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Είχε προηγηθεί, την Κυριακή, ακόμη μία τηλεδιάσκεψη όπου ο Τραμπ είχε αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να στηρίξει κυρώσεις εάν αποτύχει η επιδιωκόμενη εκεχειρία.

Η απάντηση από το Κρεμλίνο

Από πλευράς Κρεμλίνου, το δημοσίευμα της Wall Street Journal απορρίφθηκε κατηγορηματικά. Ο εκπρόσωπος Ντμίτρι Πεσκόφ δήλωσε ότι η Μόσχα γνωρίζει τι ακριβώς είπε ο Τραμπ στον Πούτιν, αλλά όχι τι συζήτησε με τους Ευρωπαίους μετά την τηλεφωνική τους επικοινωνία. «Η επίσημη ανακοίνωση του προέδρου Τραμπ έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το περιεχόμενο του δημοσιεύματος», τόνισε.

Παράλληλα, το Κρεμλίνο επιβεβαίωσε ότι προχωρούν οι διαδικασίες για την ανταλλαγή περίπου 1.000 αιχμαλώτων πολέμου από κάθε πλευρά, μια συμφωνία που επιτεύχθηκε κατά τις πρόσφατες διαπραγματεύσεις στην Κωνσταντινούπολη — τις πρώτες απευθείας συνομιλίες ανάμεσα σε Ρωσία και Ουκρανία από το 2022.

Από τη στροφή στην αναδίπλωση

Η Wall Street Journal επισημαίνει ότι η αλλαγή στάσης του Τραμπ εκδηλώθηκε τη Δευτέρα, με τον πρώην πρόεδρο να απομακρύνεται από την ιδέα νέων κυρώσεων και να προκρίνει διαβουλεύσεις στο Βατικανό, χωρίς όμως οι ΗΠΑ να δεσμεύονται για ενεργό ρόλο. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, συμπεριλαμβανομένου του Ζελένσκι, επέμειναν σε μια «άνευ όρων» εκεχειρία, όρο που ο Τραμπ απέρριψε, παρότι τον είχε αναφέρει δημόσια λίγες μέρες πριν.

Η αμερικανική αντιπροσωπεία στις προγραμματισμένες συνομιλίες μπορεί να περιλαμβάνει τον Υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και τον ειδικό απεσταλμένο Κιθ Κέλογκ, ωστόσο η απόφαση παραμένει επισφαλής. Οι συζητήσεις στο Βατικανό προβλέπεται να γίνουν στα μέσα Ιουνίου.

Η αυξημένη ευρωπαϊκή πίεση και ο νέος ρόλος του Μερτς

Η ευρωπαϊκή πίεση προς τις ΗΠΑ αυξήθηκε μετά την ανάληψη της γερμανικής καγκελαρίας από τον Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος υιοθετεί μια πιο σκληρή στάση απέναντι στη Ρωσία σε σύγκριση με τον προκάτοχό του, Όλαφ Σολτς. Μαζί με Μακρόν, Στάρμερ και Τουσκ επισκέφθηκαν απροειδοποίητα το Κίεβο στις 10 Μαΐου, καλώντας τον Ζελένσκι να στηρίξει την πρόταση Τραμπ, με στόχο να αποκαλυφθεί η αδιαλλαξία του Πούτιν.

Η ουκρανική προεδρία, από την πλευρά της, είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Τραμπ, εκφράζοντας πλήρη υποστήριξη στην πρότασή του για 30ήμερη εκεχειρία. Ωστόσο, η ρωσική πλευρά απάντησε με προτάσεις για απευθείας συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν με χαμηλόβαθμους εκπροσώπους στην Κωνσταντινούπολη, χωρίς όμως την παρουσία του Πούτιν και χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα.

Τραμπ σε Ευρωπαίους ηγέτες: «Ο Πούτιν δεν θέλει το τέλος του πολέμου»- Η απάντηση της Μόσχας

Κυρώσεις και το ευρωπαϊκό «plan B»

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες περίμεναν ότι μετά τις τηλεδιασκέψεις, ο Τραμπ θα στήριζε την επιβολή αυστηρών κυρώσεων, ειδικά σε ρωσικές εξαγωγές ενέργειας και τραπεζικές συναλλαγές. Ακόμη και ο Αμερικανός γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκρέιαμ είχε συγκεντρώσει 81 υπογραφές για ένα αυστηρό πακέτο κυρώσεων στο Κογκρέσο. Ωστόσο, η στήριξη αυτή δεν ήρθε.

Αντιλαμβανόμενοι την απροθυμία των ΗΠΑ να αναλάβουν άμεσα δράση, οι Ευρωπαίοι στρέφονται πλέον στην ενίσχυση της στρατιωτικής και οικονομικής στήριξης προς την Ουκρανία με δικούς τους πόρους. Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι οι ΗΠΑ δεν θα διακόψουν τις εξαγωγές όπλων στην Ουκρανία, υπό τον όρο ότι αυτές χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκές χώρες ή από την ίδια την Ουκρανία.

Η «παράσταση» και το εσωτερικό ακροατήριο

Η τελευταία τηλεδιάσκεψη, αν και σοβαρή, δεν έλειψε από τα τυπικά απρόβλεπτα σχόλια του Τραμπ. Εξέφρασε την προτίμησή του για τα αγγλικά του Μερτς με γερμανική προφορά, ενώ σχολίασε αρνητικά τις μεταναστευτικές πολιτικές της Ευρώπης, προκαλώντας την έντονη αντίδραση του Μακρόν: «Δεν μπορείς να προσβάλλεις τα έθνη μας, Ντόναλντ».

Παρά την απογοήτευση για την έλλειψη στήριξης σε κυρώσεις, η ευρωπαϊκή πλευρά εκτιμά ως θετικό το γεγονός ότι ο Τραμπ πλέον αναγνωρίζει πως ο Πούτιν δεν επιθυμεί ειρήνη. Η Ευρώπη αναζητεί πλέον έναν ρεαλιστικό δρόμο μέσω των συνομιλιών στο Βατικανό, με την πλήρη συνειδητοποίηση ότι οι πρωτοβουλίες και η ευθύνη περνούν σε μεγάλο βαθμό στα δικά της χέρια.