Τρομακτικές αποκαλύψεις για το κύκλωμα φοροδιαφυγής στη Θεσσαλονίκη: 12 «αχυράνθρωποι» ήταν ήδη νεκροί – Τα τέσσερα μεγάλα δίκτυα, ο ταμίας, η λαντζέρισσα και ο ντελιβεράς

Σκιές, εταιρείες-φαντάσματα και ασύλληπτα χρέη εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ συνθέτουν το σκηνικό μιας πρωτοφανούς υπόθεσης φοροδιαφυγής. Η έρευνα της ΑΑΔΕ ξετυλίγει το κουβάρι 917 εταιρειών με οφειλές 206.269.437 ευρώ προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία, ενώ 18 άτομα έχουν ήδη συλληφθεί.

Τρομακτικές αποκαλύψεις για το κύκλωμα φοροδιαφυγής στη Θεσσαλονίκη: 12 «αχυράνθρωποι» ήταν ήδη νεκροί – Τα τέσσερα μεγάλα δίκτυα, ο ταμίας, η λαντζέρισσα και ο ντελιβεράς

Μια υπόθεση με διαστάσεις που προκαλούν ίλιγγο, αποκαλύπτεται στη Θεσσαλονίκη, φέρνοντας στο φως ένα εκτεταμένο δίκτυο φοροδιαφυγής, το οποίο φέρεται να είχε στήσει έναν ολόκληρο μηχανισμό εξαπάτησης του Δημοσίου. Στο επίκεντρο βρίσκονται δεκάδες «αχυράνθρωποι», εταιρείες-φαντάσματα και επιχειρηματικά σχήματα που φέρονται να λειτουργούσαν με μοναδικό σκοπό να συσσωρεύουν χρέη, αφήνοντας πίσω τους μια τεράστια οικονομική τρύπα.

Οι αποκαλύψεις διαδέχονται η μία την άλλη, καθώς η μεγάλη έρευνα βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη και κάθε νέο στοιχείο προσθέτει ακόμη πιο σκοτεινές διαστάσεις στην υπόθεση.

Σύμφωνα με τη voria.gr, η αντίστροφη μέτρηση για την αποκάλυψη του κυκλώματος φέρεται να ξεκίνησε τον Απρίλιο του 2024, όταν ένα ηλεκτρονικό μήνυμα έφτασε στο γραφείο του πρωθυπουργού, στο Μέγαρο Μαξίμου.

Το email διαβιβάστηκε στον οικονομικό εισαγγελέα και ακολούθως στους δύο επίκουρους οικονομικούς εισαγγελείς Θεσσαλονίκης, οι οποίοι έδωσαν το πράσινο φως για τη διενέργεια προκαταρκτικής έρευνας. Από εκείνη τη στιγμή τέθηκε σε κίνηση ένας εκτεταμένος ελεγκτικός μηχανισμός. Ειδικό κλιμάκιο της ΑΑΔΕ άρχισε εξονυχιστικούς ελέγχους, πόρτα πόρτα, σε Θεσσαλονίκη, Χαλκιδική και άλλες πόλεις της Βόρειας Ελλάδας, μεταξύ των οποίων η Καβάλα, οι Σέρρες και η Κατερίνη.

Η επιχείρηση των ελεγκτών του οικονομικού εγκλήματος κράτησε δύο ολόκληρα χρόνια, φέροντας την κωδική ονομασία «Αχυράνθρωποι». Το πολύμηνο κυνηγητό κορυφώθηκε το βράδυ της περασμένης Παρασκευής, όταν πραγματοποιήθηκαν οι συλλήψεις.

Μεταξύ των συλληφθέντων βρίσκεται και ο Ερρίκος Πετιλόν, ο οποίος εμφανίζεται ως διαχειριστής έξι νομικών προσώπων και εταίρος σε ακόμη δύο. Τα οκτώ συνολικά νομικά πρόσωπα στα οποία συμμετείχε φέρονται να έχουν συσσωρεύσει οφειλές ύψους 595.976,53 ευρώ.

Τα τέσσερα δίκτυα που είχαν απλώσει τα πλοκάμια τους στην εστίαση και τη νυχτερινή διασκέδαση

Στην καρδιά της Θεσσαλονίκης φέρονται να λειτουργούσαν τέσσερα διακριτά επιχειρηματικά δίκτυα, με ισχυρή παρουσία στον χώρο της εστίασης και της νυχτερινής διασκέδασης. Δεκάδες εστιατόρια και κέντρα διασκέδασης βρίσκονταν, σύμφωνα με την έρευνα, υπό τον έλεγχό τους.

Πίσω από τις εντυπωσιακές εισπράξεις και την πολυτελή εικόνα των επιχειρήσεων, ωστόσο, φέρεται να κρυβόταν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα: φόροι που δεν αποδίδονταν, ασφαλιστικές εισφορές που παρέμεναν απλήρωτες και εταιρείες που άλλαζαν πρόσωπα, αφήνοντας πίσω τους τεράστια χρέη.

Η ώρα της αποκάλυψης έφτασε με την αιφνιδιαστική επιχείρηση της ΑΑΔΕ, η οποία οδήγησε σε 18 συλλήψεις. Στο μικροσκόπιο των αρχών βρέθηκαν εταιρείες που διαχειρίζονται ορισμένα από τα πιο γνωστά κέντρα διασκέδασης της Θεσσαλονίκης και της Χαλκιδικής. Σύμφωνα με τα ευρήματα, το σύστημα φέρεται να στηριζόταν στη χρησιμοποίηση «μπροστινών» και «αχυρανθρώπων», προκειμένου να αποφεύγεται η καταβολή φόρων και ασφαλιστικών εισφορών.

Τα μεγέθη της υπόθεσης προκαλούν πραγματική αίσθηση. Σύμφωνα με πληροφορίες από τη δικογραφία, η οποία εμπλουτίζεται συνεχώς με νέα στοιχεία, οι 917 εταιρείες που ερευνώνται έχουν αφήσει πίσω τους συνολικές οφειλές 206.269.437 ευρώ. Από αυτά, περίπου 138 εκατομμύρια ευρώ αφορούν φόρους και άλλα 68 εκατομμύρια ευρώ ασφαλιστικές εισφορές.

Εξίσου εντυπωσιακή είναι η έκταση του κατηγορητηρίου. Στη λίστα των βασικών κατηγορουμένων περιλαμβάνονται πρόσωπα με γνωστή παρουσία στον χώρο της εστίασης και της νυχτερινής διασκέδασης στη Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική.

Ο συνολικός αριθμός των κατηγορουμένων φέρεται να φτάνει τους 1.283, ενώ στη δικογραφία εμφανίζονται ακόμη και γνωστά πρόσωπα του αθλητισμού, τα οποία φέρονται να έχουν ιδιοκτησιακή σχέση με εταιρείες.

Περίπου 80 άτομα φέρονται να χρησιμοποιήθηκαν ως αχυράνθρωποι, εμφανιζόμενοι ως εταίροι ή διαχειριστές εταιρειών. Μάλιστα, σε ορισμένες περιπτώσεις το ίδιο πρόσωπο εμφανιζόταν να συμμετέχει σε περισσότερες από δέκα επιχειρήσεις, ακόμη κι όταν οι φορολογικές αρχές είχαν ήδη χαρακτηρίσει «κόκκινα» τα ΑΦΜ του. Παρά τα προειδοποιητικά σημάδια, όμως, τα πολυτελή εστιατόρια και τα δημοφιλή κέντρα διασκέδασης συνέχιζαν απρόσκοπτα τη δραστηριότητά τους.

Πώς είχε στηθεί ο μηχανισμός των εταιρειών-βιτρίνα και των συσσωρευμένων χρεών

Όπως αναφέρει η voria.gr, η επιστολή που έφτασε στο γραφείο του πρωθυπουργού φέρεται να είχε αποσταλεί από επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνταν στον χώρο και επέλεγαν να εμφανίζονται οι ίδιοι ως εταίροι στις εταιρείες τους, αναλαμβάνοντας παράλληλα την καταβολή των νόμιμων υποχρεώσεών τους.

Η πρακτική της δημιουργίας εταιρειών με «αχυρανθρώπους», η οποία φέρεται να δημιουργούσε συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού και να ακύρωνε στην πράξη κάθε έννοια ισονομίας στην αγορά, είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις. Οι επιχειρηματίες φέρονται να έφτασαν στο σημείο να ζητήσουν προσωπικά την παρέμβαση του πρωθυπουργού, καθώς το φαινόμενο είχε πλέον λάβει ανησυχητικές διαστάσεις, τόσο στη Θεσσαλονίκη όσο και σε άλλες περιοχές της χώρας.

Οι ελεγκτές του υπουργείου Οικονομικών ξεκίνησαν την έρευνα από ένα κρίσιμο σημείο: τα ακίνητα στα οποία στεγάζονταν οι επίμαχες επιχειρήσεις. Προσέγγισαν τους ιδιοκτήτες των καταστημάτων και άρχισαν να αναζητούν τη διαδρομή των μισθώσεων.

Στο πλαίσιο της εισαγγελικής έρευνας διαπιστώθηκε ότι καταστήματα σε προνομιακές και κομβικές τοποθεσίες μισθώνονταν αρχικά από εταιρείες διαχείρισης ακινήτων, οι οποίες φέρονται να ελέγχονταν από τους πραγματικούς, αλλά αφανείς επιχειρηματίες. Στα μισθωτήρια συμβόλαια υπήρχε σταθερά πρόβλεψη που επέτρεπε την υπεκμίσθωση των ακινήτων.

Με αυτόν τον τρόπο, τα καταστήματα περνούσαν στη συνέχεια στα χέρια άλλων εταιρειών, οι οποίες λειτουργούσαν ως βιτρίνες. Οι ελεγκτές έπαιρναν καταθέσεις από τους ιδιοκτήτες των ακινήτων και, μέσα από τις μαρτυρίες τους, άρχισαν να ξετυλίγουν το νήμα που οδηγούσε στα πραγματικά πρόσωπα πίσω από τις επιχειρήσεις.

Ακολούθησε ο δεύτερος κύκλος ερευνών, αυτή τη φορά με επίκεντρο τους εργαζόμενους σε εστιατόρια και κέντρα διασκέδασης. Οι αρχές αναζήτησαν πληροφορίες για εκείνους που είχαν τον πραγματικό έλεγχο κάθε καταστήματος, προσπαθώντας να εντοπίσουν ποιοι έδιναν εντολές και ποιοι κινούσαν τα νήματα πίσω από τις επίσημες εταιρικές δομές.

Οι μαρτυρίες αποκάλυψαν χαρακτηριστικές λεπτομέρειες. Οι ελεγκτές ενημερώθηκαν για την ύπαρξη ενός προσώπου με το προσωνύμιο «Τόμι», το οποίο φέρεται να απέλυε εργαζομένους μέσω sms. Παράλληλα, διαπιστώθηκε ότι οι μισθοί καταβάλλονταν σε μετρητά, μέσα σε φακέλους, με πρακτικές που παρέπεμπαν σε άλλες δεκαετίες.

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο ήταν πως ελάχιστοι εργαζόμενοι γνώριζαν τα πραγματικά ονόματα και τα στοιχεία των διαχειριστών που εμφανίζονταν επισήμως ως αχυράνθρωποι. Αντιθέτως, γνώριζαν τους πραγματικούς επιχειρηματίες, οι οποίοι στις καταστάσεις προσωπικού εμφανίζονταν με ιδιότητες όπως πορτιέρηδες ή σύμβουλοι.

Με τη διασταύρωση των μαρτυριών και των οικονομικών στοιχείων, το παζλ άρχισε να συμπληρώνεται. Η επιχείρηση με την κωδική ονομασία «Αχυράνθρωποι» είχε πλέον συγκεντρώσει κρίσιμα στοιχεία για τη λειτουργία του μηχανισμού.

Κύκλωμα φοροδιαφυγής: 12 από τους 80 «αχυρανθρώπους» ήταν νεκροί

Από τα πιο ανατριχιαστικά ευρήματα της έρευνας είναι η αποκάλυψη ότι 12 από τους περίπου 80 ανθρώπους που εμφανίζονταν ως αχυράνθρωποι στη Θεσσαλονίκη είχαν ήδη πεθάνει.

Η ογκώδης δικογραφία διαβιβάστηκε χθες στην εισαγγελέα ποινικής δίωξης Θεσσαλονίκης, αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Τριανταφυλλιά Παπαγεωργίου, με τα στοιχεία που περιλαμβάνει να αποκαλύπτουν πρακτικές που ξεπερνούν κάθε φαντασία.

Ορισμένοι από τους εμφανιζόμενους ως εταίρους είχαν φύγει από τη ζωή ήδη από το 2023. Κι όμως, στο όνομά τους εξακολουθούσαν να εκδίδονται τιμολόγια και παραστατικά, ενώ εταιρικές πράξεις φέρονται να πραγματοποιούνταν μέσω πληρεξουσίων, με τους νεκρούς να εμφανίζονται να συμμετέχουν σε επιχειρηματικές διαδικασίες ακόμη και μετά τον θάνατό τους.

Τρομακτικές αποκαλύψεις για το κύκλωμα φοροδιαφυγής στη Θεσσαλονίκη: 12 «αχυράνθρωποι» ήταν ήδη νεκροί – Τα τέσσερα μεγάλα δίκτυα, ο ταμίας, η λαντζέρισσα και ο ντελιβεράς

Σε ακόμη πιο ακραίες περιπτώσεις, εταιρείες φέρονται να είχαν συσταθεί αφού τα πρόσωπα που εμφανίζονταν ως εταίροι είχαν ήδη πεθάνει.

Η πλειονότητα των ανθρώπων που φέρονται να χρησιμοποιήθηκαν ως αχυράνθρωποι προέρχεται από χαμηλόμισθες θέσεις στον χώρο της εστίασης και της νυχτερινής διασκέδασης. Σερβιτόροι και λαντζέρηδες εμφανίζονται να έχουν αναλάβει εταιρικούς ρόλους, υπογράφοντας σε ορισμένες περιπτώσεις έγγραφα και λαμβάνοντας κάποια πρόσθετη αμοιβή, χωρίς –όπως υποστηρίζουν– να γνωρίζουν το πραγματικό εύρος των ευθυνών που αναλάμβαναν.

Στη δικογραφία καταγράφεται, μάλιστα, και η περίπτωση εργαζομένου που προσέφυγε στη Δικαιοσύνη, όταν διαπίστωσε ότι είχε εμφανιστεί ως διαχειριστής εταιρειών χωρίς να το γνωρίζει.

Ο ταμίας με τα χρέη των 18,4 εκατομμυρίων, η λαντζέρισσα των 450 ευρώ και ο ντελιβεράς με τα 3 εκατομμύρια

Οι αριθμοί που προκύπτουν από τη χαρτογράφηση των οφειλών προκαλούν σοκ, καθώς πίσω από χρέη εκατομμυρίων ευρώ εμφανίζονται εργαζόμενοι με πενιχρές αποδοχές και καθημερινές δουλειές στην εστίαση.

Στην κορυφή της λίστας των οφειλετών βρίσκεται εργαζόμενος σε κέντρα διασκέδασης, ο οποίος εκτελεί συνήθως καθήκοντα ταμία. Στο όνομά του εμφανίζονται οφειλές 18,4 εκατομμυρίων ευρώ προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία. Φέρεται να συμμετέχει σε 32 εταιρείες, ενώ σε αρκετές από αυτές έχει οριστεί και διαχειριστής.

Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η περίπτωση μιας λαντζέρισσας, η οποία με μηνιαίο μισθό μόλις 450 ευρώ εμφανίζεται να έχει οφειλές 2,6 εκατομμυρίων ευρώ. Το όνομά της συνδέεται με 32 αντίστοιχες εταιρείες.

Στον ίδιο κατάλογο περιλαμβάνεται και ένας ντελιβεράς, ο οποίος εμφανίζεται να συμμετέχει σε 19 εταιρείες, με συνολικά χρέη που αγγίζουν τα 3 εκατομμύρια ευρώ.

Πρόκειται για στοιχεία που αποτυπώνουν με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο το μέγεθος και την πολυπλοκότητα του μηχανισμού που ερευνούν οι αρχές, αλλά και τον ρόλο που φέρονται να είχαν άνθρωποι χαμηλών εισοδημάτων σε ένα δίκτυο εταιρειών με δυσθεώρητες οικονομικές υποχρεώσεις.

Ξεκινούν οι απολογίες – Στο κάδρο 16 κατηγορούμενοι

Το επόμενο κρίσιμο κεφάλαιο της υπόθεσης ανοίγει την προσεχή Τρίτη, οπότε και αναμένεται να αρχίσουν οι απολογίες των 16 κατηγορουμένων. Σε βάρος τους έχουν ασκηθεί διώξεις για εγκληματική οργάνωση, απάτη, πλαστογραφία και νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.

Από τους συγκεκριμένους κατηγορουμένους, μόνο ένας φέρεται να είναι γνωστός επιχειρηματίας στον χώρο της εστίασης και των κέντρων διασκέδασης. Άλλα ηχηρά ονόματα που περιλαμβάνονται στο κατηγορητήριο δεν συνελήφθησαν, καθώς δεν κατέστη δυνατό να εντοπιστούν από τις αρχές.

Το τεράστιο μέγεθος της δικογραφίας, ο όγκος των εγγράφων και κυρίως ο εντυπωσιακά μεγάλος αριθμός των εμπλεκομένων δημιουργούν ήδη πρόσθετες δυσκολίες στη δικαστική διαχείριση της υπόθεσης. Δεν αποκλείεται, μάλιστα, μετά την ολοκλήρωση των απολογιών, η δικογραφία να μοιραστεί σε δύο διαφορετικούς ανακριτές.

Η έρευνα, πάντως, έχει ήδη φέρει στο φως ένα δίκτυο με εκατοντάδες εταιρείες, δισεκατομμύρια; όχι, εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ σε οφειλές, δεκάδες εικονικούς διαχειριστές και ακόμη και νεκρούς που εμφανίζονταν να συμμετέχουν σε επιχειρήσεις. Και όσο το κουβάρι ξετυλίγεται, τόσο περισσότερο αποκαλύπτεται η έκταση ενός μηχανισμού που φέρεται να είχε μετατρέψει τις εταιρείες-βιτρίνες σε εργαλείο συστηματικής φορολογικής επιβάρυνσης του Δημοσίου.