Ξέφυγαν οι Τούρκοι: Θύελλα αντιδράσεων και αδιανόητα δημοσιεύματα στην Τουρκία για το άγαλμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου στη Δράμα – Οι “καλοί” μας γείτονες θεωρούν ότι πρέπει να παίρνουμε την άδειά τους για όλα και μιλούν για… “πρόκληση” και “σβήσιμο της Οθωμανικής Κληρονομιάς” – Στο επίκεντρο το Τέμενος Σαντιρβάν

Έντονες αντιδράσεις και αιχμηρά σχόλια στον τουρκικό Τύπο προκάλεσε η τοποθέτηση αγάλματος του Μεγάλου Αλεξάνδρου στον αύλειο χώρο του τεμένους Σαντιρβάν στη Δράμα, στο πλαίσιο πολιτιστικής έκθεσης που φιλοξενείται με τη συμμετοχή του Μουσείου Μπενάκη.

Τουρκικά μέσα ενημέρωσης, με ιδιαίτερα επιθετική φρασεολογία, παρουσίασαν την πρωτοβουλία ως μια συμβολική ενέργεια με πολιτικές προεκτάσεις, υποστηρίζοντας ότι αλλοιώνει τον ιστορικό χαρακτήρα ενός σημαντικού οθωμανικού μνημείου και εντάσσεται σε μια ευρύτερη διαδικασία απομάκρυνσης των οθωμανικών στοιχείων από τον δημόσιο χώρο της Ελλάδας.

Σε εκτενές δημοσίευμα, ο δημοσιογράφος Ταχσίν Χαν αναφέρεται στο τέμενος Σαντιρβάν ως ένα από τα πλέον εμβληματικά μνημεία της οθωμανικής περιόδου στη Δράμα και εκφράζει την άποψη ότι η παρουσία του αγάλματος του Μακεδόνα στρατηλάτη στον περιβάλλοντα χώρο μεταβάλλει τον συμβολισμό και την ιστορική φυσιογνωμία του χώρου.

Αν και η εγκατάσταση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο καλλιτεχνικής και πολιτιστικής δράσης, το τουρκικό δημοσίευμα υποστηρίζει ότι πρόκειται για κίνηση με βαθύτερο συμβολικό περιεχόμενο, η οποία –κατά την άποψή του– συνδέεται με μια πολιτική επαναπροσδιορισμού της ιστορικής ταυτότητας οθωμανικών μνημείων που βρίσκονται στην Ελλάδα.

Το άρθρο ανατρέχει στην πολυκύμαντη ιστορία του τεμένους, το οποίο ανεγέρθηκε τον 15ο αιώνα και για αιώνες αποτελούσε σημείο αναφοράς για τη μουσουλμανική κοινότητα της περιοχής. Γίνεται επίσης αναφορά στις μεταβολές που ακολούθησαν μετά την ανταλλαγή πληθυσμών του 1923, καθώς και στις διαφορετικές χρήσεις που γνώρισε το μνημείο κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο γεγονός ότι σήμερα το ιστορικό κτίσμα λειτουργεί ως πολιτιστικός χώρος, φιλοξενώντας εκθέσεις και καλλιτεχνικές εκδηλώσεις. Ωστόσο, σύμφωνα με την τουρκική αρθρογραφία, η νέα αυτή χρήση απομακρύνει σταδιακά το μνημείο από τον αρχικό θρησκευτικό και ιστορικό του χαρακτήρα.

Το δημοσίευμα καταλήγει υποστηρίζοντας ότι η παρουσία του αγάλματος του Μεγάλου Αλεξάνδρου σε έναν χώρο συνδεδεμένο με την οθωμανική ιστορία συνιστά μια ιδιαίτερα συμβολική επιλογή, την οποία ερμηνεύει ως μέρος μιας ευρύτερης διαδικασίας πολιτισμικού μετασχηματισμού. Παράλληλα, διατυπώνεται η θέση ότι μνημεία με μακραίωνη ιστορική διαδρομή θα πρέπει να διαφυλάσσονται και να αναδεικνύονται με τρόπο που να σέβεται όλες τις πτυχές της πολιτιστικής τους κληρονομιάς.

Η υπόθεση έχει ήδη πυροδοτήσει νέο κύκλο συζητήσεων γύρω από τη διαχείριση ιστορικών μνημείων, τον ρόλο των πολιτιστικών παρεμβάσεων και τη διαρκή αντιπαράθεση Ελλάδας και Τουρκίας για ζητήματα ιστορικής μνήμης και συμβολισμών.