Άλλη μια θλιβερή «πρωτιά» της κυβέρνησης Μητσοτάκη: Στον «πάτο» της Ευρωπαϊκής Ένωσης και 86η παγκοσμίως η Ελλάδα στην ελευθερία του Τύπου!

Η Ελλάδα καταλαμβάνει την 86η θέση παγκοσμίως στον Δείκτη Ελευθερίας του Τύπου των Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα (RSF) για το 2026, συγκεντρώνοντας βαθμολογία 55,05.

Άλλη μια θλιβερή «πρωτιά» της κυβέρνησης Μητσοτάκη: Στον «πάτο» της Ευρωπαϊκής Ένωσης και 86η παγκοσμίως η Ελλάδα στην ελευθερία του Τύπου!

Παρά τη μικρή βελτίωση στη θέση της σε σχέση με την περυσινή κατάταξη, η χώρα εξακολουθεί να βρίσκεται στον «πάτο» της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καταγράφοντας μια εικόνα που κάθε άλλο παρά αφήνει περιθώρια εφησυχασμού.

Η φετινή κατάταξη έρχεται να προστεθεί σε μια μακρά αλυσίδα αρνητικών επιδόσεων, που αποτυπώνει τη διαρκή πίεση την οποία δέχεται η ανεξάρτητη δημοσιογραφία στην Ελλάδα.

Κάθε μέρα στο Μαξίμου συσκέπτονται τι θα γραφτεί, τι θα κρυφτεί, τι θα υποβαθμιστεί και τι θα υπερπροβληθεί.

Τα φιλικά μέσα αναπαράγουν την εντολή. Η κατάταξη δεν είναι «μεθοδολογικό λάθος», όπως συνηθίζει να λέει η κυβέρνηση. Είναι ο «λογαριασμός» επτά ετών.

Η εικόνα αυτή δεν προέκυψε ξαφνικά. Αντίθετα, ακολουθεί μια σταθερή και ιδιαίτερα ανησυχητική πορεία από την ημέρα που ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Το 2019, η Ελλάδα βρισκόταν στην 65η θέση της παγκόσμιας κατάταξης. Το 2020 παρέμεινε στην ίδια θέση, πριν αρχίσει η απότομη υποχώρηση: το 2021 κατρακύλησε στην 70ή θέση και το 2022 η εικόνα έγινε ακόμη πιο δραματική, με τη χώρα να καταρρέει στην 108η θέση.

Η μεγάλη αυτή πτώση ήρθε στον απόηχο των αποκαλύψεων για τις παρακολουθήσεις δημοσιογράφων από την ΕΥΠ και τη χρήση του κατασκοπευτικού λογισμικού Predator, μιας υπόθεσης που προκάλεσε σοβαρές αντιδράσεις εντός και εκτός Ελλάδας και έθεσε υπό αμφισβήτηση την προστασία της δημοσιογραφικής έρευνας και των πηγών των δημοσιογράφων.

Το 2023, η χώρα παρέμεινε σχεδόν στον ίδιο πάτο, στην 107η θέση. Το 2024 εμφανίστηκε μια αριθμητική «βελτίωση», με την Ελλάδα να ανεβαίνει στην 88η θέση. Ωστόσο, η άνοδος αυτή δεν αποτέλεσε αποτέλεσμα ουσιαστικής αντιμετώπισης των προβλημάτων που είχαν προηγηθεί, αλλά σε σημαντικό βαθμό αντανακλούσε την επιδείνωση της κατάστασης σε άλλες χώρες.

Το 2025, η Ελλάδα υποχώρησε εκ νέου, στην 89η θέση, για να βρεθεί το 2026 στην 86η. Μια άνοδος τριών θέσεων, η οποία όμως συνοδεύεται από χειρότερη βαθμολογία από την περυσινή και ως εκ τούτου δεν μπορεί να εκληφθεί ως πραγματική αντιστροφή της αρνητικής τάσης.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ελάχιστα ΜΜΕ στην χώρα προσφέρουν έντιμη και ειλικρινή ενημέρωση στους πολίτες και πληρώνουν βαρύ τίμημα γι’ αυτό.

Άλλη μια θλιβερή «πρωτιά» της κυβέρνησης Μητσοτάκη: Στον «πάτο» της Ευρωπαϊκής Ένωσης και 86η παγκοσμίως η Ελλάδα στην ελευθερία του Τύπου!

Οι Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα κάνουν λόγο για συστημική κρίση, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη ήδη από το 2021. Την ίδια ώρα, η δολοφονία του δημοσιογράφου Γιώργου Καραϊβάζ εξακολουθεί να αποτελεί μια βαθιά πληγή για την ελληνική δημοσιογραφία, με το αίτημα για πλήρη διαλεύκανση της υπόθεσης και ουσιαστική δικαίωση να παραμένει ζωντανό.

Η υπόθεση των υποκλοπών, από την άλλη, δεν απέκτησε ποτέ την πλήρη διαλεύκανση που θα περίμενε κανείς σε μια δημοκρατική πολιτεία. Οι αποκαλύψεις για τις παρακολουθήσεις, οι καταγγελίες και τα ερωτήματα που προέκυψαν δημιούργησαν ένα βαρύ κλίμα δυσπιστίας γύρω από τη σχέση κράτους, πολιτικής εξουσίας και ενημέρωσης.

Το σκηνικό συμπληρώνεται από τη συγκέντρωση της ιδιοκτησίας των μέσων ενημέρωσης σε περιορισμένο αριθμό ισχυρών επιχειρηματικών ομίλων. Λίγοι όμιλοι ελέγχουν την είδηση και έχουν δεσμούς με την πολιτική και τα δημόσια έργα.

Το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος, στον οποίο η οικονομική εξάρτηση, η πολιτική επιρροή και η συγκέντρωση της ενημέρωσης λειτουργούν αλληλοτροφοδοτούμενα, περιορίζοντας τον χώρο για πραγματικά ανεξάρτητη δημοσιογραφία.

Και ίσως το πιο ανησυχητικό στοιχείο να μην βρίσκεται καν στην ίδια την κατάταξη, αλλά στην εμπιστοσύνη των πολιτών. Η εμπιστοσύνη στην ενημέρωση συγκαταλέγεται στις χαμηλότερες στην Ευρώπη, γεγονός που δείχνει ότι η κρίση δεν αφορά μόνο τους δημοσιογράφους και τα μέσα, αλλά αγγίζει πλέον τον ίδιο τον πυρήνα της σχέσης της κοινωνίας με την ενημέρωση.

Οι επιμέρους δείκτες είναι αποκαλυπτικοί. Ο πολιτικός δείκτης κατατάσσει την Ελλάδα στην 94η θέση, ενώ ο οικονομικός δείκτης την τοποθετεί ακόμη χαμηλότερα, στην 129η θέση. Οι αριθμοί αυτοί αποτυπώνουν με τον πλέον ψυχρό τρόπο τις πιέσεις που ασκούνται στη δημοσιογραφία, τόσο από το πολιτικό όσο και από το οικονομικό περιβάλλον.

Όλα αυτά μαζί δείχνουν ότι η Ελλάδα δεν βρίσκεται στο σωστό μονοπάτι.

Η θέση της χώρας στον παγκόσμιο χάρτη της ελευθερίας του Τύπου δεν είναι απλώς ένας ακόμη αριθμός σε μια διεθνή έκθεση. Είναι ένας καθρέφτης της ποιότητας της δημοκρατίας, της ανεξαρτησίας της ενημέρωσης και της δυνατότητας των πολιτών να γνωρίζουν τι πραγματικά συμβαίνει γύρω τους.

Και όσο η Ελλάδα παραμένει στις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης, το ερώτημα δεν είναι αν υπάρχει πρόβλημα. Το πραγματικό ερώτημα είναι πόσο ακόμη θα χρειαστεί να υποχωρήσει η ελευθερία της ενημέρωσης μέχρι να αντιμετωπιστεί ως πρόβλημα πρώτης γραμμής.