Ασπίδα του Αχιλλέα: Τον Σεπτέμβριο έρχονται τα νέα γαλλικά drones και πιάνουν αμέσως δουλειά στο Αιγαίο

Πώς διαμορφώνεται η πολυεπίπεδη ελληνική άμυνα και ποιος ο ρόλος των V-BAT, Heron και PULS.

Συντακτική Ομάδα

Τα Patroller αναλαμβάνουν επιτήρηση, αναγνώριση και «στοχοποίηση» των τουρκικών UAV που συνεχίζουν τις παραβιάσεις. 

Ασπίδα του Αχιλλέα: Τον Σεπτέμβριο έρχονται τα νέα γαλλικά drones και πιάνουν αμέσως δουλειά στο Αιγαίο

Η άφιξη των γαλλικών μη επανδρωμένων αεροχημάτων Patroller στα τέλη Σεπτεμβρίου σηματοδοτεί ένα ακόμη κρίσιμο βήμα στην προσπάθεια της Αθήνας να θωρακίσει την ελληνική επικράτεια απέναντι στις νέες υβριδικές απειλές του 21ου αιώνα. Με την ενσωμάτωση των συγκεκριμένων συστημάτων, η χώρα περνά πλέον σε μια νέα φάση ανάπτυξης της «Ασπίδας του Αχιλλέα», δημιουργώντας διαδοχικά επίπεδα επιτήρησης, αναγνώρισης και αντιμετώπισης των απειλών που αναδύονται από τη μαζική χρήση μη επανδρωμένων συστημάτων.

Ηδη, στα εργοστάσια βάσης 306 ΕΒΤ και 316 ΣΠΤΧ έχουν δημιουργηθεί δύο γραμμές παραγωγής drones «Κατηγορίας 1», ενώ ο σχεδιασμός του Πενταγώνου εξελίσσεται με στόχο τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου πλέγματος από drones και anti-drones, το οποίο θα καλύπτει διαφορετικά επίπεδα και επιχειρησιακές ανάγκες.

Στο δεύτερο επίπεδο ήρθε να προστεθεί η δωρεά του Κοινωφελούς Ιδρύματος του Αθανάσιου Λασκαρίδη, με την οποία οι ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις απέκτησαν δύο πλήρη και προηγμένα συστήματα μη επανδρωμένων αεροχημάτων τύπου V-BAT, δηλαδή συνολικά τέσσερα drones κάθετης απογείωσης και προσγείωσης. Η συγκεκριμένη κίνηση κάλυψε άμεσα ένα σημαντικό επιχειρησιακό κενό και ενίσχυσε τις δυνατότητες αποτροπής, ανοίγοντας ταυτόχρονα τον δρόμο για το επόμενο επίπεδο.

Σε αυτή τη σταδιακή οικοδόμηση της «Ασπίδας του Αχιλλέα», η εγχώρια παραγωγή μη επανδρωμένων αεροχημάτων «Κατηγορίας 1» συνδυάζεται πλέον με την ένταξη των V-BAT και, σύμφωνα με πληροφορίες, με την έλευση στα τέλη Σεπτεμβρίου των γαλλικών Patroller «Κατηγορίας 3». Τα δύο συστήματα, που περιλαμβάνουν συνολικά τέσσερα αεροσκάφη, αναμένεται να προσφέρουν στον Στρατό Ξηράς αυξημένες δυνατότητες επιτήρησης και συλλογής πληροφοριών, μετατρέποντας τα drones σε ένα ακόμη πιο κρίσιμο «μάτι» της ελληνικής άμυνας.

Σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές, η παρουσία των Patroller δημιουργεί μια πραγματική «πολυστρωματική κάλυψη», χάρη τόσο στο σύνολο των αισθητήρων που διαθέτουν όσο και στη μεγάλη διάρκεια και εμβέλεια των πτήσεών τους. Εφόσον, μάλιστα, τα τέσσερα αεροσκάφη, συνολικού κόστους 53 εκατ. ευρώ, κατανεμηθούν με τρόπο που να εξυπηρετεί την κάλυψη διαφορετικών περιοχών της επικράτειας, για παράδειγμα με ανάπτυξη ενός συστήματος στα βόρεια και ενός στα νότια της χώρας, οι δυνατότητες για αποστολές Πληροφοριών, Επιτήρησης και Αναγνώρισης (ISR) μπορούν να πολλαπλασιαστούν.

Το επιχειρησιακό αποτύπωμα των Patroller δεν θα είναι, ωστόσο, απομονωμένο. Αντίθετα, αναμένεται να λειτουργήσουν συνδυαστικά με το ένα ακόμη σύστημα μη επανδρωμένων αεροχημάτων «Κατηγορίας 3» τύπου Heron, αλλά και με τα δέκα επιπλέον συστήματα «Κατηγορίας 2» τύπου V-BAT, για τα οποία το ΚΥΣΕΑ έδωσε πρόσφατα το πράσινο φως. Πρόκειται για έναν συνδυασμό που μπορεί να μεταβάλει αισθητά τα σημερινά δεδομένα κατόπτευσης και έγκαιρης προειδοποίησης των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.

15 ώρες αυτονομία

Την ίδια ώρα, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη η εκπαίδευση των στελεχών που θα αναλάβουν τον χειρισμό των νέων συστημάτων. Το Patroller αποτελεί ένα ιδιαίτερα προηγμένο και δυναμικό σύστημα μη επανδρωμένου αεροχήματος, με άνοιγμα πτερύγων 18 μέτρα, μέγιστο βάρος απογείωσης 1.050 κιλά και δυνατότητα μεταφοράς ωφέλιμου φορτίου έως 250 κιλά.

Η αυτονομία του φτάνει τις 15 ώρες, ενώ μπορεί να επιχειρεί σε ύψος έως και 16.000 πόδια, χαρακτηριστικά που του επιτρέπουν να παραμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα στην περιοχή ενδιαφέροντος και να μεταδίδει πολύτιμα δεδομένα στα Κέντρα Επιχειρήσεων.

Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι ένα Patroller μπορεί να προσφέρει κάλυψη μιας ιδιαίτερα διευρυμένης περιοχής πληροφοριακής ευθύνης με μόλις δύο έως τρεις πτήσεις μέσα σε ένα 24ωρο. Η εμβέλειά του φτάνει τα 180-200 χιλιόμετρα σε οπτική επαφή (LOS), ενώ με τη χρήση δορυφορικής ζεύξης μπορεί να αγγίξει ακόμη και τα 1.000 χιλιόμετρα.

Δεν είναι τυχαίο ότι η κατασκευάστρια εταιρεία Safran χαρακτηρίζει το Patroller σύστημα προορισμένο για αποστολές συλλογής πληροφοριών, επιτήρησης και στοχοποίησης (ISTAR), τόσο σε επιχειρήσεις εκτός επικράτειας όσο και σε αποστολές εσωτερικής ασφάλειας και θαλάσσιας επιτήρησης.

Το πλεονέκτημά του στηρίζεται σε τρεις βασικούς πυλώνες. Πρώτον, διαθέτει προηγμένο σύστημα ηλεκτροπτικών αισθητήρων υψηλής απόδοσης. Δεύτερον, παρουσιάζει χαμηλό κόστος ανά ώρα πτήσης, καθώς χρησιμοποιεί έναν απλό βενζινοκινητήρα. Και τρίτον, διαθέτει επίσημη πιστοποίηση σύμφωνα με τα πρότυπα αξιοπλοΐας του ΝΑΤΟ, στοιχείο ιδιαίτερα σημαντικό όταν οι επιχειρήσεις πραγματοποιούνται σε περιοχές με αυξημένη εναέρια κυκλοφορία, όπως τουριστικές, παραθεριστικές και νησιωτικές ζώνες.

Drones, όπως σφαίρες

Το ζητούμενο, ωστόσο, δεν είναι μόνο πόσο μακριά και για πόσο χρόνο μπορεί να πετάξει ένα drone, αλλά κυρίως τι είδους πληροφορία μπορεί να παράγει. Και σε αυτό το επίπεδο το Patroller αποκτά ιδιαίτερη αξία.

Ανάλογα με τη διαμόρφωσή του, μπορεί να φέρει φορτίο COMINT για τον εντοπισμό ραδιοεκπομπών, αλλά και ραντάρ συνθετικού διαφράγματος (SAR), το οποίο έχει τη δυνατότητα να αποδίδει εικόνα εδάφους υψηλής ανάλυσης ανεξάρτητα από τις καιρικές συνθήκες και τον φωτισμό. Με τον τρόπο αυτό, το μη επανδρωμένο αερόχημα δεν περιορίζεται στην απλή επιτήρηση, αλλά μετατρέπεται σε φορέα συλλογής και επεξεργασίας κρίσιμων πληροφοριών.

Την ίδια στιγμή, στα επόμενα βήματα του Πενταγώνου περιλαμβάνονται η μαζική παραγωγή μη επανδρωμένων αεροχημάτων «Κατηγορίας 1» σε διαφορετικά σημεία της ελληνικής επικράτειας, ώστε να είναι διαθέσιμα στους μεγάλους σχηματισμούς, αλλά και η ανάπτυξη ελληνικών οπλισμένων drones.

Η ανάγκη αυτή προκύπτει και από τα διδάγματα των σύγχρονων πολέμων, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τη σύγκρουση στο Ναγκόρνο Καραμπάχ μεταξύ Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν. Η εμπειρία του πεδίου μάχης έδειξε με τον πλέον εμφατικό τρόπο ότι τα drones δεν αποτελούν πλέον συμπληρωματικό εξοπλισμό, αλλά αναπόσπαστο και, σε πολλές περιπτώσεις, αναλώσιμο τμήμα της σύγχρονης πολεμικής μηχανής.

Εγκαινιάζοντας στις αρχές Ιουνίου το νέο εργοστάσιο παραγωγής μη επανδρωμένων οχημάτων στη Μαλακάσα, ο υπουργός Εθνικής Αμυνας Νίκος Δένδιας έκανε λόγο για άλμα ως προς τη βιομηχανική παραγωγή από τις ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις drones «Κατηγορίας 1». «Το Κατηγορίας 1 drone, το FPV, δεν είναι ένα πάγιο στοιχείο όπως είναι το αεροπλάνο ή το όπλο. Είναι ένα αναλώσιμο στοιχείο όπως είναι η σφαίρα.

Απαιτείται, λοιπόν, η μεγάλη μαζική παραγωγή», σημείωσε σχετικά ο κ. Δένδιας, συμπληρώνοντας πως «έχει γίνει κατανοητό το συμπέρασμα από τους τρεις τελευταίους πολέμους, τους οποίους ίσως δεν είχαμε παρατηρήσει αρκετά στον καιρό που έπρεπε», είπε αναφερόμενος στον πρώτο πόλεμο που χρησιμοποιήθηκαν, στο Ναγκόρνο Καραμπάχ το 2020, όπως και στην εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 και τελικά στον πόλεμο στο Ιράν.

Ασπίδα του Αχιλλέα: Τον Σεπτέμβριο έρχονται τα νέα γαλλικά drones και πιάνουν αμέσως δουλειά στο Αιγαίο

Μετά το Ιράν, οι PULS

Στο Πεντάγωνο έχουν ήδη εξαχθεί κρίσιμα συμπεράσματα από την εξελισσόμενη σύγκρουση των ΗΠΑ με το Ιράν. Η εικόνα που διαμορφώθηκε ανέδειξε όχι μόνο τη δυναμική της μαζικής χρήσης drones και anti-drones, αλλά και την ανάγκη αυτά να λειτουργούν μέσα σε ένα ευρύτερο πλέγμα άμυνας, σε συνδυασμό με τα παραδοσιακά μέσα, όπως η αεράμυνα.

Η κρισιμότητα των αντιπυραυλικών και αντιαεροπορικών συστημάτων αναδείχθηκε με τον πλέον εμφατικό τρόπο από την πραγματικότητα των αμερικανικών επιχειρήσεων στην Τεχεράνη, αλλά και από την επιλογή της περιμέτρου μέσα στην οποία οι Ιρανοί επιχείρησαν να εκτοξεύσουν πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροχήματα ως αντίποινα.

Την ίδια στιγμή, η απόλυτη ευστοχία των ελληνικών πληρωμάτων στη χρήση των Patriot, σε συνδυασμό με τα ισχυρά αντανακλαστικά της Αθήνας και την αποστολή της φρεγάτας «Κίμων» και ζεύγους μαχητικών F-16 στην Κύπρο, ανέδειξαν -έπειτα από χρόνια- ένα επιχειρησιακό πλεονέκτημα των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Ένα πλεονέκτημα που εμφανίστηκε τόσο σε επίπεδο υψηλής στρατηγικής όσο και στο τακτικό πεδίο, αποκτώντας για πρώτη φορά σαφή περιφερειακή διάσταση.

Υπό αυτό το πρίσμα, όπως εκτιμούν στρατιωτικοί αναλυτές, δεν αποκλείεται να προκλήθηκαν και κινήσεις αντιπερισπασμού, με νέα τριμερή σχήματα συνεργασίας να κάνουν την εμφάνισή τους στην ευρύτερη περιοχή. Σε αυτή την οπτική εντάσσεται, κατά ορισμένους, και η πρόσφατη τριμερής συμφωνία Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν, η οποία έφερε ανοιχτά στο κάδρο της Αγκυρας μια μουσουλμανική χώρα με άμεσο όφελος από την παρουσία ελληνικών δυνάμεων στο έδαφός της, όπως συμβαίνει στην περίπτωση της Σαουδικής Αραβίας.

Η πραγματική αποτελεσματικότητα, πάντως, των τριμερών σχημάτων συνεργασίας θα κριθεί τόσο στο πεδίο όσο και σε βάθος χρόνου. Πρόκειται για μια παράμετρο που η Αθήνα δεν μπορεί να αγνοήσει, ιδίως από τη στιγμή που επέλεξε να κινηθεί ακαριαία και με αυτοπεποίθηση, αντί να εγκλωβιστεί σε χρονοβόρες και γραφειοκρατικού τύπου συμφωνίες.

Η συζήτηση, άλλωστε, για πιθανή συμμετοχή της Σαουδικής Αραβίας στην αναβάθμιση του συστήματος των ελληνικών Patriot είχε ξεκινήσει εδώ και αρκετό καιρό. Ιδιαίτερη σημασία απέκτησε κάθε φορά που η επιχειρησιακή τους ευστοχία δοκιμάστηκε στην πράξη, με τα αποτελέσματα να είναι θετικά απέναντι σε διαφορετικούς δρώντες και διαφορετικές απειλές.

Παρά την εξωστρεφή στρατηγική της Αθήνας, στο Πεντάγωνο είχε γίνει από νωρίς αντιληπτό -και πριν ακόμη από τα γεγονότα του Ιράν- ότι η αμυντική θωράκιση της Ελλάδας και της Κύπρου δεν αρκεί από μόνη της. Η εκτεταμένη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών στα σύγχρονα πεδία των μαχών απαιτεί και ένα σύγχρονο επιθετικό όπλο, ικανό να προσβάλλει τους φορείς εκτόξευσης drones και πυραύλων, αφενός με στρατηγικό βάθος και αφετέρου σε εξαιρετικά σύντομο χρόνο.

Η απάντηση είχε ήδη ενσωματωθεί στον σχεδιασμό του νέου εξοπλιστικού προγράμματος, με τους πυραύλους εδάφους-εδάφους PULS να αποτελούν ένα από τα βασικά κομμάτια αυτού του νέου επιχειρησιακού παζλ.

Σύμφωνα με πληροφορίες, σε 18 μήνες από σήμερα αναμένεται η παραλαβή από τις ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις του ισραηλινού συστήματος Πολλαπλών Εκτοξευτών Πυραύλων (Precise & Universal Launching System) PULS. Στο τρέχον εξοπλιστικό πρόγραμμα έχουν προβλεφθεί:

Σε 35 μήνες

Εφόσον το χρονοδιάγραμμα τηρηθεί και οι δομικές αλλαγές στις Ενοπλες Δυνάμεις προχωρήσουν παράλληλα, πληροφορίες αναφέρουν ότι η «Ασπίδα του Αχιλλέα» θα έχει λάβει συνολικά σάρκα και οστά μέσα σε 35 μήνες από σήμερα.

Το τελικό αποτέλεσμα θα είναι ένα πολυεπίπεδο πλέγμα αμυντικής θωράκισης, με πέντε διαφορετικά επίπεδα δυνατοτήτων να λειτουργούν παράλληλα και συμπληρωματικά. Από τα μικρά και μαζικά drones της «Κατηγορίας 1» έως τα συστήματα μεγάλης αυτονομίας και εμβέλειας, και από τα anti-drones έως τα πυραυλικά συστήματα μεγάλης ακτίνας, ο στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα δίκτυο που θα μπορεί να εντοπίζει, να παρακολουθεί και, όπου απαιτείται, να αντιμετωπίζει την απειλή.

Ηδη, στο επίπεδο της αμυντικής θωράκισης στη θάλασσα, η προμήθεια τεσσάρων μη επανδρωμένων αεροχημάτων Schiebel Camcopter S-100 από το Πολεμικό Ναυτικό εκτιμάται, κατά πληροφορίες, ότι θα ενταχθεί στη «μεγάλη εικόνα» που δημιουργεί η κάλυψη με μη επανδρωμένα αεροχήματα και των τριών κατηγοριών.

Με αυτόν τον τρόπο, τα Κέντρα Επιχειρήσεων θα μπορούν να λαμβάνουν αδιάλειπτα πληροφορίες από διαφορετικές πλατφόρμες, δημιουργώντας μια ενιαία επιχειρησιακή εικόνα που θα εκτείνεται από τον αέρα έως τη θάλασσα.

Πολύ περισσότερο όταν το Camcopter S-100 έχει τη δυνατότητα απογείωσης και προσγείωσης από πολεμικά πλοία. Για τον λόγο αυτό αναμένεται να αξιοποιηθεί στις φρεγάτες FDI του Πολεμικού Ναυτικού, έχοντας ήδη περάσει με επιτυχία τη φάση των πρώτων δοκιμών.

Οι ποσοτικοί στόχοι

Ο σχεδιασμός, ωστόσο, δεν περιορίζεται στην προμήθεια έτοιμων συστημάτων από το εξωτερικό. Η Αθήνα επιχειρεί ταυτόχρονα να δημιουργήσει μια παραγωγική βάση που θα επιτρέψει στις ελληνικές Ενοπλες Δυνάμεις να αποκτήσουν σε βάθος χρόνου μεγαλύτερη αυτονομία, ταχύτητα και ευελιξία.

Θέτοντας ψηλά τον πήχη κατά τη θεμελίωση του εργοστασίου παραγωγής drones και anti-drones συστημάτων στη Μαλακάσα, ο υπουργός Εθνικής Αμυνας περιέγραψε ως στρατηγικούς στόχους:

Πρόκειται για στόχους που, εφόσον υλοποιηθούν, μετατρέπουν την εγχώρια παραγωγή από βοηθητικό στοιχείο σε κρίσιμο πυλώνα της αμυντικής ισχύος.

Παράλληλα, δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για την ανάπτυξη νέων δυνατοτήτων έρευνας και τεχνολογίας, με ορίζοντα όχι μόνο τα μη επανδρωμένα αεροχήματα, αλλά και την ανάπτυξη σκαφών επιφανείας και υποβρύχιων σκαφών.

Έτσι, η «Ασπίδα του Αχιλλέα» δεν διαμορφώνεται απλώς ως ένα ακόμη εξοπλιστικό πρόγραμμα. Στόχος είναι να εξελιχθεί σε ένα ευρύτερο οικοσύστημα αισθητήρων, μη επανδρωμένων συστημάτων, anti-drones, πυραυλικών όπλων και εγχώριας παραγωγής, ικανό να μεταφέρει το βάρος της ελληνικής άμυνας από την απλή αντίδραση στην έγκαιρη ανίχνευση, την πρόληψη και την αποτροπή.

Περισσότερα Νέα
↑
Exit mobile version