Ο Ντόναλντ Τραμπ έγινε ο πρώτος Αμερικανός πρόεδρος που αρνήθηκε να επισκεφθεί το Μαυσωλείο του Κεμάλ στην Άγκυρα προκαλώντας οργή των Κεμαλιστών- Γιατί ο Ερντογάν πέρασε την άρνηση «στα ψιλά» και έσπευσε να «ποζάρει» ως ο καλύτερος φίλος του Αμερικανού Προέδρου

Ο Ντόναλντ Τραμπ έγραψε μια πρωτοφανή σελίδα στην ιστορία των αμερικανοτουρκικών σχέσεων, καθώς έγινε ο πρώτος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών που δεν πέρασε το κατώφλι του εμβληματικού Μαυσωλείου του Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, του ιδρυτή της σύγχρονης Τουρκικής Δημοκρατίας , κατά την επίσκεψή του στην Άγκυρα.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έγινε ο πρώτος Αμερικανός πρόεδρος που αρνήθηκε να επισκεφθεί το Μαυσωλείο του Κεμάλ στην Άγκυρα προκαλώντας οργή των Κεμαλιστών- Γιατί ο Ερντογάν πέρασε την άρνηση «στα ψιλά» και έσπευσε να «ποζάρει» ως ο καλύτερος φίλος του Αμερικανού Προέδρου

Η απόφαση αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, κυρίως στους κύκλους των Κεμαλιστών, οι οποίοι θεώρησαν την παράλειψη όχι απλώς μια αλλαγή στο πρόγραμμα, αλλά μια συμβολική υποβάθμιση ενός τελετουργικού που επί δεκαετίες αποτελούσε σχεδόν απαράβατο κανόνα για κάθε ξένο ηγέτη που επισκεπτόταν την τουρκική πρωτεύουσα.

Η απουσία του Τραμπ από το Anıtkabir, όπως είναι γνωστό το μαυσωλείο στα τουρκικά, προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων από την αντιπολίτευση, η οποία έκανε λόγο για παραβίαση της διπλωματικής παράδοσης και έλλειψη σεβασμού προς την ιστορική κληρονομιά της χώρας.

Ο αρχηγός του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), Özgür Özel, εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση στην απόφαση, χαρακτηρίζοντάς την κατάφωρη παραβίαση της διπλωματικής ευγένειας.

Ο ίδιος υπενθύμισε ότι προηγούμενοι Αμερικανοί πρόεδροι, μεταξύ των οποίων οι Ντουάιτ Αϊζενχάουερ, Τζορτζ Μπους, Μπιλ Κλίντον και Μπαράκ Ομπάμα, είχαν ακολουθήσει κανονικά το πρωτόκολλο, επισκεπτόμενοι το μνημείο και καταθέτοντας στεφάνι προς τιμήν του Ατατούρκ.

Η τουρκική αντιπολίτευση δεν περιορίστηκε στην κριτική προς τον Τραμπ, αλλά στράφηκε και εναντίον της κυβέρνησης του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, κατηγορώντας την ότι επέλεξε τη σιωπή και τη διευκόλυνση του Αμερικανού προέδρου, αφαιρώντας την επίσκεψη από το αρχικό σχέδιο του προγράμματος.

Για τους επικριτές της κυβέρνησης, η στάση αυτή ερμηνεύτηκε ως μια προσπάθεια αποφυγής οποιασδήποτε αμηχανίας στις σχέσεις Άγκυρας – Ουάσιγκτον, ακόμη και αν αυτό σήμαινε την παράκαμψη ενός συμβολισμού με ιδιαίτερο βάρος για την τουρκική κοινωνία.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έγινε ο πρώτος Αμερικανός πρόεδρος που αρνήθηκε να επισκεφθεί το Μαυσωλείο του Κεμάλ στην Άγκυρα προκαλώντας οργή των Κεμαλιστών- Γιατί ο Ερντογάν πέρασε την άρνηση «στα ψιλά» και έσπευσε να «ποζάρει» ως ο καλύτερος φίλος του Αμερικανού Προέδρου

Η «φιλία» με τον Ερντογάν πάνω από το πρωτόκολλο

Ο Ντόναλντ Τραμπ βρέθηκε στην Άγκυρα προκειμένου να συμμετάσχει στην 36η Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις του με τη Συμμαχία είχαν περάσει από αρκετές εντάσεις.

Παρά τις συχνές επικρίσεις του για τον ρόλο και τις υποχρεώσεις των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ, ο Αμερικανός πρόεδρος υπογράμμισε ότι η παρουσία του στη σύνοδο οφειλόταν κυρίως στον προσωπικό σεβασμό και τη φιλία που διατηρεί με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Η τουρκική πλευρά επιχείρησε να αποδώσει την απουσία από το Μαυσωλείο σε πρακτικούς λόγους, επικαλούμενη το ιδιαίτερα φορτωμένο πρόγραμμα της συνόδου και τις αλλαγές στο διπλωματικό πρωτόκολλο που εφαρμόστηκαν λόγω της μαζικής παρουσίας δεκάδων ηγετών στην Άγκυρα.

Σύμφωνα με αυτή την εκδοχή, εξαιτίας του μεγάλου αριθμού αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων αποφασίστηκε να μην πραγματοποιηθούν ξεχωριστές επισκέψεις στο Anıtkabir από κάθε ηγέτη.

Αντί αυτών, οργανώθηκε μία κοινή τελετή κατάθεσης στεφάνου από επίσημη αντιπροσωπεία του ΝΑΤΟ, εκ μέρους ολόκληρης της Συμμαχίας. Από την αμερικανική πλευρά, πάντως, το μνημείο επισκέφθηκε ξεχωριστά ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού των ΗΠΑ, στρατηγός Νταν Κέιν.

Ωστόσο, για πολλούς στην Τουρκία, οι εξηγήσεις αυτές δεν κατάφεραν να περιορίσουν τις αντιδράσεις, καθώς το Anıtkabir αποτελεί πολύ περισσότερο από ένα απλό μνημείο. Είναι ένα εθνικό σύμβολο άρρηκτα συνδεδεμένο με την ίδρυση της σύγχρονης Τουρκίας και με την κεμαλική παράδοση.