Ο Τραμπ προωθεί την ενεργειακή διασύνδεση Τουρκίας, Συρίας και Ισραήλ μέσω του Αζερμπαϊτζάν για να φέρει πιο κοντά την Άγκυρα με το Τελ Αβίβ – Ο Αζέρος Τουρκόψυχος ηγέτης Αλίεφ γίνεται ισχυρός γεωστρατηγικός “παίκτης” – Μέχρι και η Ελλάδα παίρνει φυσικό αέριο από το Αζερμπαϊτζάν μέσω …Τουρκίας!

Ραγδαίες ανατροπές και ανακατατάξεις συντελούνται στην Μέση Ανατολή και στην Ν.Α. Μεσόγειο, με την Ελλάδα να είναι ουραγός και όχι πρωταγωνίστρια στις εξελίξεις αυτές!

Σύμφωνα με διασταυρωμένες πληροφορίες του europost.gr από Αμερικανικές πηγές, ο Πρόεδρος Τραμπ έχει αποφασίσει να αμβλύνει με κάθε τρόπο την έντονη εχθρότητα που υπάρχει μεταξύ του Ερντογάν και του Νετανιάχου , η οποία σε αρκετές περιπτώσεις προσλαμβάνει διαστάσεις πολεμικής ρητορικής.

Επειδή το όλο εγχείρημα δεν είναι καθόλου εύκολο , το επιτελείο του Λευκού Οίκου χρησιμοποιεί τις ενεργειακές ανάγκες αλλά και τον ενεργειακό πλούτο των χωρών της περιοχής, για να επιτύχει μία νέα ενεργειακή διασύνδεση ,που θα εμπεριέχει τα στοιχεία μιας “αναγκαστικής προσέγγισης” μεταξύ της Άγκυρας και του Τελ Αβίβ.

Κομβικό ρόλο στην επαναχάραξη του ενεργειακού χάρτη στη Μέση Ανατολή και στην Νότιο-Ανατολική Μεσόγειο καλείται να παίξει το Αζερμπαϊτζάν, το οποίο έχει πάρει μεγάλες αποστάσεις από τη Ρωσία πλέον και βρίσκεται υπό την επιρροή της Τουρκίας και των ΗΠΑ.

Ο Αμερικανικός σχεδιασμός περιλαμβάνει την ενεργειακή διασύνδεση μεταξύ Αζερμπαϊτζάν και Ισραήλ , μέσω Τουρκίας και Συρίας.

Άλλωστε , το φυσικό αέριο της Κρατικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων του Αζερμπαϊτζάν SOCAR τροφοδοτεί ήδη τις ενεργειακές ανάγκες και της Ελλάδος, μέσω αγωγού που περνάει από την Τουρκία!

Η γεωστρατηγική και γεωπολιτική αναβάθμιση του Αζερμπαϊτζάν αποτελεί κομβικό γεγονός για τις ευρύτερες εξελίξεις στην περιοχή, ενώ ο ηγέτης του Ιλχάμ Αλίεφ διατηρεί ταυτόχρονα στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ, με την Τουρκία, με τη Συρία και με το Ισραήλ! 

Για λόγους ιστορικούς, υπενθυμίζουμε ότι η Εθνοκάθαρση , την οποία έκαναν οι Αζέροι πολύ πρόσφατα στο Ναγκόρνο Καραμπάχ, ορεινό Αρμενικό θύλακα μέσα στο Αζερμπαϊτζάν, απ’ όπου ξερίζωσαν 120.000 γηγενείς κατοίκους Αρμενίους , δεν θα είχε επιτευχθεί ποτέ χωρίς τη στενή συνεργασία των Αζέρων με τους Τούρκους και τους Ισραηλινούς!

Άραγε οι Ελληνικές πολιτικές ηγεσίες ανησυχούν για τις εξελίξεις αυτές, οι οποίες προσπερνούν την Ελλάδα; 

Η απάντηση είναι “όχι”!

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη δείχνει να μην αντιλαμβάνεται ή να μην ενδιαφέρεται για τα γεωπολιτικά και γεωστρατηγικά ζητήματα της περιοχής, που θα καθορίσουν τις εξελίξεις για την επόμενη 20ετία.

Σε κάθε περίπτωση, μία ενδεχόμενη άμβλυνση της εχθρότητας μεταξύ Ερντογάν και Νετανιάχου , που θα άνοιγε τον δρόμο της επαναπροσέγγισης της Άγκυρας με το Τελ Αβίβ, θα αποτελούσε μία πολύ κακή είδηση για την Ελλάδα και την Κύπρο. Γιατί θα μας στερούσε έναν στενό σύμμαχο, δηλαδή το Κράτος του Ισραήλ, το οποίο είναι μεγάλη και αξιόμαχη περιφερειακή δύναμη στη Μέση Ανατολή και στην Ν.Α. Μεσόγειο και μέχρι τώρα στέκεται απέναντι στην Τουρκία του Ερντογάν και αποδεδειγμένα στηρίζει τα δίκαια αιτήματα της Ελλάδος και της Κύπρου.

Αλλά για να τα προλάβει κανείς αυτά πρέπει να μην είναι παρακολούθημα των γεγονότων και απλός θεατής των πρωτοβουλιών που παίρνουν οι άλλοι, αλλά να βγει μπροστά και να διαμορφώσει τη δική του Εθνική Πολιτική. Ποιός, όμως , θα το κάνει αυτό στη σημερινή Ελλάδα;

Το Αζερμπαϊτζάν αναδιαμορφώνει τον ενεργειακό χάρτη της Μ.Ανατολής

Από την τροφοδότηση της μεταπολεμικής ανάκαμψης της Συρίας έως την απόκτηση μεριδίων σε ισραηλινά πεδία φυσικού αερίου, το Αζερμπαϊτζάν τοποθετείται ως κεντρικός παράγοντας στην αναδιαμόρφωση του ενεργειακού χάρτη της Μέσης Ανατολής.

Το Αζερμπαϊτζάν έχει τοποθετηθεί ως σημαντικός περιφερειακός παράγοντας, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως το επίκεντρο των συνομιλιών ομαλοποίησης μεταξύ Ισραήλ και Συρίας.

Αλλά η χώρα δεν σταματά εκεί. Ο Υπουργός Οικονομίας του Αζερμπαϊτζάν και πρόεδρος της εθνικής εταιρείας πετρελαίου και φυσικού αερίου SOCAR, Μικαήλ Τζαμπάροφ, υπέγραψε πρόσφατα συμφωνία με τον Υπουργό Ενέργειας της Συρίας, Μοχάμεντ αλ-Μπασίρ, για την προμήθεια φυσικού αερίου στη χώρα, καθώς προσπαθεί να ανοικοδομήσει και να αποκαταστήσει τις ζημιές του εμφυλίου πολέμου.

Η συμφωνία εγγυάται ότι το φυσικό αέριο θα εξαχθεί στη βόρεια Συρία, ήδη από τον επόμενο μήνα.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΟΗΕ, τα 14 χρόνια εμφυλίου πολέμου στη Συρία έχουν προκαλέσει ζημιές ύψους 250-400 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ πάνω από το ήμισυ του πληθυσμού εξακολουθεί να είναι εκτοπισμένος και το 90% ζει κάτω από το όριο της φτώχειας.

Μια ιδιαίτερα σημαντική πρόκληση είναι η παροχή ηλεκτρικής ενέργειας στους πολίτες.

Ο ρόλος Κατάρ-Τουρκίας

Το Κατάρ έχει δεσμευτεί να επενδύσει 7 δισεκατομμύρια δολάρια στην κατασκευή μονάδων παραγωγής ενέργειας, αλλά χρειάζονται καύσιμα.

Το Κατάρ θα μπορούσε να προμηθεύσει LNG (υγροποιημένο φυσικό αέριο), αλλά είναι πολύ πιο ακριβό από την κανονική προμήθεια μέσω αγωγών.

Το Αζερμπαϊτζάν ενδιαφέρεται να εξάγει φυσικό αέριο στη Συρία μέσω Τουρκίας, όπως συνηθίζεται στον εφοδιασμό της Ευρώπης.

Ταυτόχρονα, το Αζερμπαϊτζάν εξήγαγε στην Τουρκία περίπου 4,77 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα (BCM) φυσικού αερίου τον Ιανουάριο-Μάιο του τρέχοντος έτους, σημειώνοντας αύξηση 1,9% σε ετήσια βάση.

Η εξάρτηση του Ισραήλ από το πετρέλαιο του Αζερμπαϊτζάν

Η εξαγωγή ενέργειας από το Αζερμπαϊτζάν σε χώρες της Μέσης Ανατολής μέσω Ισραήλ δεν είναι καθόλου καινούργια και οι ρίζες της βρίσκονται εδώ.

Το Ισραήλ εισάγει πετρέλαιο από το Αζερμπαϊτζάν μέσω του αγωγού BTC (Μπακού-Τιφλίδα-Τσεϊχάν), το οποίο στη συνέχεια μεταφέρεται με δεξαμενόπλοια στο Ισραήλ.

Σύμφωνα με το “Al-Monitor”, το Αζερμπαϊτζάν καλύπτει περίπου το 40-60% της κατανάλωσης του Ισραήλ.

«Η συμφωνία που υπογράφηκε με την SOCAR για την προμήθεια φυσικού αερίου στη Συρία αποτελεί ένα βήμα προς την ενεργειακή ανεξαρτησία και την οικοδόμηση μιας στρατηγικής συνεργασίας που θα εξυπηρετεί τους πολίτες μας», δήλωσε ο Υπουργός Ενέργειας της Συρίας. Ο πρόεδρος του Αζερμπαϊτζάν Ιλχάμ Αλίγιεφ έχει ήδη εκφράσει την επιθυμία του να βοηθήσει τη Συρία «σε όλους τους τομείς».

Αυτό είναι επίσης πολύ ωφέλιμο για το Αζερμπαϊτζάν από οικονομικής άποψης, καθώς σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, περισσότερο από το 90% των συνολικών εξαγωγών του Αζερμπαϊτζάν το 2024 ήταν πετρέλαιο και φυσικό αέριο.

Μόνο στον τομέα του φυσικού αερίου, υπήρξε αύξηση 5,8% στις εξαγωγές στα 25,2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα. Οι προορισμοί για το φυσικό αέριο ήταν η Ευρώπη (12,9 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα), η Τουρκία (9,9 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα) και η Γεωργία (2,4 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα), και τώρα η Συρία θεωρείται ως ευκαιρία για έναν μεγάλης κλίμακας και μακροπρόθεσμο πελάτη.

Σύνδεση υφιστάμενων υποδομών

Η συμφωνία Αζερμπαϊτζάν-Συρίας περιλαμβάνει περίπου 2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως που θα μεταφέρονται μέσω των υφιστάμενων υποδομών της τουρκικής εθνικής ενεργειακής εταιρείας BOTAS, κατά μήκος του αγωγού Κιλίς-Χαλέπι.

Μόνο 1,2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα θα αρχίσουν να ρέουν προς την περιοχή του Χαλεπίου και της Χομς τον Αύγουστο, λόγω των περιορισμών των υφιστάμενων υποδομών.

Τον Μάρτιο, η εθνική εταιρεία του Αζερμπαϊτζάν υπέγραψε το σχέδιο εργασίας για την εξερεύνηση φυσικού αερίου στο Οικόπεδο Ι της βορειοδυτικής αποκλειστικής οικονομικής ζώνης του Ισραήλ. Το Αζερμπαϊτζάν αποδέχτηκε την προσφορά σε μια κίνηση με επικεφαλής τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της NewMed (TASE: NWMD), Γιόσι Άμπου, ακόμη και πριν από τον πόλεμο.

Στόχος η ενεργειακή διασύνδεση Ισραήλ-Συρίας-Τουρκίας

Η SOCAR βλέπει την τρέχουσα υποδομή αγωγών του Ισραήλ ως μια υποδομή που θα μπορούσε να συνδεθεί με την Τουρκία μέσω Συρίας και να δημιουργήσει έναν κύκλο.

Το Ισραήλ είναι επί του παρόντος συνδεδεμένο με την Ιορδανία και από εκεί με τη Συρία και τον Λίβανο μέσω του Αραβικού Αγωγού Φυσικού Αερίου.

Το αρχικό όραμα του Αζερμπαϊτζάν περιελάμβανε την επέκταση του Αραβικού Αγωγού Φυσικού Αερίου, ο οποίος φτάνει επί του παρόντος στη Χομς και από εκεί διακλαδώνεται στην Τρίπολη του Λιβάνου και στη Μπανιάς στη δυτική Συρία.

Η απόσταση από τη Χομς έως την Τουρκία είναι περίπου 150 χιλιόμετρα και οι Αζέροι θα ήταν ευτυχείς να συνδεθούν με τον αγωγό φυσικού αερίου της χώρας, με μια εκτιμώμενη επένδυση 200 εκατομμυρίων δολαρίων.

Ένα άλλο σημαντικό βήμα στο Ισραήλ, που αποκάλυψε επίσης η «Globes», έγινε τον περασμένο μήνα με την ολοκλήρωση της εξαγοράς του 10% του κοιτάσματος Tamar από την SOCAR από τον Aaron Frenkel, σε μια συμφωνία αξίας περίπου 1,25 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Όλα αυτά αντικατοπτρίζουν τις μεγαλεπήβολες φιλοδοξίες του Αζερμπαϊτζάν.

Η αυξανόμενη περιφερειακή ενοποίηση στον τομέα του πετρελαίου και του φυσικού αερίου εξυπηρετεί αυτές τις φιλοδοξίες και, εάν με τον καιρό καταφέρει να φτάσει σε μια κατάσταση όπου όλες οι περιφερειακές υποδομές φυσικού αερίου θα συνδεθούν μεταξύ τους μέσω της Συρίας, όλα τα μέρη θα ωφεληθούν και το Αζερμπαϊτζάν θα ωφεληθεί περισσότερο από όλα.