Στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο οδηγείται η υπόθεση των υποκλοπών – Προσφυγή του δημοσιογράφου Θανάση Κουκάκη

Στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) προσέφυγε ο δημοσιογράφος Θανάσης Κουκάκης, στρεφόμενος κατά της Ελλάδας για τον τρόπο με τον οποίο, όπως υποστηρίζει, οι ελληνικές δικαστικές αρχές χειρίστηκαν την υπόθεση της διπλής παρακολούθησής του από την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΕΥΠ) και μέσω του κατασκοπευτικού λογισμικού Predator.

Στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο οδηγείται η υπόθεση των υποκλοπών – Προσφυγή του δημοσιογράφου Θανάση Κουκάκη

Την προσφυγή γνωστοποίησαν με ανακοίνωσή τους οι πληρεξούσιοι δικηγόροι του δημοσιογράφου, Ζαχαρίας Κεσσές και Γιώργος Σταματιάδης, οι οποίοι κάνουν λόγο για παραβίαση σειράς διατάξεων της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

Στο επίκεντρο της προσφυγής βρίσκεται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, το ζήτημα της ανεξαρτησίας και της αμεροληψίας της δικαστικής διερεύνησης, με επίκληση του άρθρου 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ που αφορά το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη.

Η αναφορά στον τότε Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται στον χειρισμό της υπόθεσης από τον τότε Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνο Τζαβέλλα, μετά την απόφαση ΒΜ 853/2026 του Β΄ Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών.

Όπως αναφέρουν οι δικηγόροι, το δικαστήριο, έχοντας καταδικάσει τέσσερα πρόσωπα σε πολυετείς ποινές φυλάκισης, είχε ζητήσει την περαιτέρω διερεύνηση της υπόθεσης προκειμένου να διακριβωθεί εάν είχαν τελεστεί και άλλα αδικήματα, μεταξύ των οποίων και το αδίκημα της κατασκοπείας, αλλά και να εντοπιστούν οι πραγματικοί ωφελούμενοι από την παράνομη παρακολούθηση.

Στην προσφυγή υποστηρίζεται ότι ο Κωνσταντίνος Τζαβέλλας εξέδωσε στις 27 Απριλίου 2026, λίγες ημέρες μετά την παραλαβή της δικογραφίας, πράξη με την οποία δεν προχώρησε σε ανάσυρση και επανεξέταση της υπόθεσης, η οποία είχε προηγουμένως τεθεί στο αρχείο από τον Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Αχιλλέα Ζήση.

Οι δικηγόροι του Θανάση Κουκάκη επισημαίνουν, ωστόσο, ότι ο ίδιος εισαγγελικός λειτουργός είχε στο παρελθόν, υπό την ιδιότητα του εποπτεύοντος εισαγγελέα της ΕΥΠ, υπογράψει τις διατάξεις για την άρση του απορρήτου των επικοινωνιών του δημοσιογράφου το καλοκαίρι του 2020.

Κατά την προσφυγή, το γεγονός ότι δεν απείχε από τον μεταγενέστερο χειρισμό της υπόθεσης ούτε εξετάστηκε σχετική αίτηση εξαίρεσης δημιουργεί ζήτημα αντικειμενικής αμεροληψίας, καθώς κλήθηκε να αποφασίσει επί μιας έρευνας η οποία, σύμφωνα με την πλευρά του προσφεύγοντος, θα μπορούσε να αγγίξει και προηγούμενες υπηρεσιακές πράξεις του.

Οι αιτιάσεις για ιδιωτική ζωή και ελευθερία του Τύπου

Η προσφυγή ενώπιον του ΕΔΔΑ δεν περιορίζεται στο άρθρο 6 της Σύμβασης. Ο Θανάσης Κουκάκης επικαλείται επίσης παραβίαση του άρθρου 8 της ΕΣΔΑ, που προστατεύει το δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής, καθώς και του άρθρου 10, που αφορά την ελευθερία της έκφρασης.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην προστασία των δημοσιογραφικών πηγών, με την πλευρά του δημοσιογράφου να υποστηρίζει ότι δεν πραγματοποιήθηκε πλήρης και ανεξάρτητη έρευνα για τους λόγους της στοχοποίησής του.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, παραμένουν αναπάντητα ερωτήματα για το ποια πρόσωπα ωφελήθηκαν από τη χρήση του Predator και κατά πόσο υπήρχαν διασυνδέσεις ανάμεσα στην επίσημη επισύνδεση από την ΕΥΠ και στη χρήση του παράνομου λογισμικού σε βάρος του.

Προσφυγή και για έλλειψη αποτελεσματικού ενδίκου μέσου

Στο Στρασβούργο τίθεται επίσης ζήτημα παραβίασης του άρθρου 13 της ΕΣΔΑ, το οποίο κατοχυρώνει το δικαίωμα σε αποτελεσματική προσφυγή.

Οι δικηγόροι του δημοσιογράφου υποστηρίζουν ότι το ελληνικό νομικό σύστημα δεν του παρείχε ένα ουσιαστικά αποτελεσματικό ένδικο βοήθημα, μέσω του οποίου θα μπορούσε να ζητήσει πλήρη επανεξέταση της απόφασης αρχειοθέτησης από ανεξάρτητο όργανο.

Κατά την ίδια πλευρά, η έλλειψη μιας τέτοιας δυνατότητας είχε ως αποτέλεσμα ο προσφεύγων να στερηθεί τόσο την πλήρη διερεύνηση των καταγγελιών του όσο και την ουσιαστική δυνατότητα αποκατάστασης των δικαιωμάτων που θεωρεί ότι παραβιάστηκαν.

Οι πληρεξούσιοι δικηγόροι του καταλήγουν ότι η υπόθεση των υποκλοπών δεν μπορεί να θεωρηθεί λήξασα όσο παραμένουν ανοιχτά ερωτήματα σχετικά με την κρατική παρακολούθηση δημοσιογράφων, τη χρήση κατασκοπευτικού λογισμικού, την ταυτότητα των εμπλεκομένων και τις ενδεχόμενες θεσμικές ευθύνες για τον τρόπο με τον οποίο διερευνήθηκε η υπόθεση.