Εκτός φυλακής ο Ηλίας Κασιδιάρης: Οι περιορισμοί, τα σενάρια για νέο κόμμα και η ευθύνη του Αρείου Πάγου – Τι προβλέπει το ισχύον πλαίσιο και τι λένε οι συνταγματολόγοι;

Η αποφυλάκιση του Ηλία Κασιδιάρη ανοίγει ένα νέο και ιδιαίτερα φορτισμένο κεφάλαιο στην ελληνική πολιτική σκηνή, καθώς η έξοδός του από τη φυλακή δεν σημαίνει αυτομάτως και επιστροφή στην εκλογική διαδικασία.

Το πρώην ηγετικό στέλεχος της Χρυσής Αυγής αποφυλακίζεται σήμερα, 15 Σεπτεμβρίου, μετά την ολοκλήρωση του χρόνου κράτησής του. Η εξέλιξη, ωστόσο, συνοδεύεται από ένα σημαντικό θεσμικό εμπόδιο: σύμφωνα με την ερμηνεία του ισχύοντος νομικού πλαισίου από συνταγματολόγους, η απαγόρευση που συνδέεται με τη συμμετοχή σε εκλογικούς συνδυασμούς εκτείνεται έως το 2033.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΛΑΚΗ, ΑΛΛΑ ΟΧΙ ΧΩΡΙΣ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΥΣ

Η δικαστική διαδρομή του Κασιδιάρη συνδέεται με την καταδίκη του για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης. Η πρωτόδικη απόφαση του 2020 επέβαλε ποινή κάθειρξης 13 ετών και 6 μηνών, ενώ σε δεύτερο βαθμό η ποινή διαμορφώθηκε σε 13 χρόνια.

Η αποφυλάκισή του έρχεται έπειτα από σχεδόν επτά χρόνια κράτησης, με τον χρόνο να υπολογίζεται και βάσει των προβλεπόμενων ευεργετικών υπολογισμών.

Το μεγάλο ερώτημα, όμως, μεταφέρεται πλέον από τις φυλακές στο πολιτικό πεδίο.

ΤΟ «ΜΠΛΟΚΟ» ΠΟΥ ΦΤΑΝΕΙ ΜΕΧΡΙ ΤΟ 2033

Το ισχύον πλαίσιο προβλέπει ότι η απαγόρευση συμμετοχής στην κατάρτιση εκλογικών συνδυασμών συνδέεται με τη διάρκεια της επιβληθείσας ποινής και όχι απλώς με τον πραγματικό χρόνο παραμονής στη φυλακή.

Με βάση αυτή την ερμηνεία, η έναρξη του σχετικού χρονικού ορίου τοποθετείται στο 2020 και η λήξη του στο 2033.

Έτσι δημιουργείται μια ιδιαίτερη νομική κατάσταση: ο Κασιδιάρης μπορεί να είναι εκτός φυλακής, όμως η πολιτική του επανεμφάνιση μέσω εκλογικού συνδυασμού παραμένει αντιμέτωπη με σημαντικούς περιορισμούς.

ΤΙ ΛΕΝΕ ΟΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΛΟΓΟΙ

Στο ζήτημα έχουν τοποθετηθεί γνωστοί συνταγματολόγοι, με βασική θέση ότι η αποφυλάκιση δεν εξαλείφει αυτομάτως το συγκεκριμένο εκλογικό κώλυμα.

Ο Νίκος Αλιβιζάτος έχει υποστηρίξει ότι καθοριστική είναι η ποινή που επιβλήθηκε από το δικαστήριο και όχι αποκλειστικά ο χρόνος που τελικά εκτίθηκε, ενώ τον τελικό θεσμικό ρόλο κατά την ανακήρυξη των συνδυασμών θα έχει το αρμόδιο τμήμα του Αρείου Πάγου.

Παράλληλα, ο Ξενοφών Κοντιάδης έχει αναφέρει ότι, με βάση το ισχύον πλαίσιο και τη σχετική νομολογία, η συμμετοχή σε εκλογικό συνδυασμό θα είναι επιτρεπτή μετά τον Οκτώβριο του 2033.

ΤΟ ΠΑΡΑΘΥΡΟ ΤΟΥ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΥ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥ

Ωστόσο, η υπόθεση δεν σταματά εδώ.

Σύμφωνα με τις νομικές εκτιμήσεις που έχουν δημοσιοποιηθεί, υπάρχει θεωρητικά η δυνατότητα καθόδου ως ανεξάρτητου υποψηφίου σε συγκεκριμένη εκλογική περιφέρεια, καθώς σε αυτή την περίπτωση δεν καταρτίζεται εκλογικός συνδυασμός.

Η εκλογή, πάντως, παρουσιάζει σημαντικές πρακτικές δυσκολίες, καθώς εξακολουθεί να ισχύει το εκλογικό όριο του 3% σε πανελλαδικό επίπεδο.

ΤΟ ΕΠΟΜΕΝΟ ΜΕΓΑΛΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΤΕΣΤ

Η αποφυλάκιση του Κασιδιάρη μεταφέρει πλέον το ενδιαφέρον σε ένα διαφορετικό πεδίο: στο εάν και με ποιον τρόπο θα επιχειρήσει να επανέλθει στην πολιτική ζωή.

Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο βάζει συγκεκριμένα όρια, ενώ τον τελικό λόγο για τη νομιμότητα των εκλογικών συνδυασμών θα έχει το αρμόδιο τμήμα του Αρείου Πάγου όταν προκηρυχθούν οι εθνικές εκλογές.

Έτσι, η σημερινή έξοδος από τη φυλακή δεν σηματοδοτεί αυτομάτως και επιστροφή στην κάλπη.

Ανοίγει, όμως, ένα νέο πολιτικό κεφάλαιο, με το βλέμμα πλέον στραμμένο στις επόμενες κινήσεις του Κασιδιάρη, στις δικαστικές κρίσεις και στο θεσμικό όριο που, σύμφωνα με τις συγκεκριμένες νομικές ερμηνείες, φτάνει μέχρι το 2033.