Ισραηλινές εταιρείες αποχωρούν από την Τουρκία εν μέσω πολιτικής έντασης – Ακόμη ένα σημαντικό πλήγμα από το Τελ Αβίβ κατά της Άγκυρας

Η επιδείνωση των σχέσεων μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας αρχίζει να αφήνει ολοένα και πιο έντονο αποτύπωμα και στον επιχειρηματικό τομέα, με ισραηλινές εταιρείες να περιορίζουν ή να τερματίζουν τη δραστηριότητά τους στην τουρκική αγορά.

Τελευταίο παράδειγμα αποτελεί η ισραηλινή εταιρεία ειδών υγιεινής Hamat, η οποία αποφάσισε να κλείσει τη θυγατρική της MCP στη Σμύρνη, επικαλούμενη δυσκολίες στην προώθηση των προϊόντων της τόσο στην τουρκική αγορά όσο και σε αγορές εκτός Ισραήλ.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε συνέχεια της αυστηρής εμπορικής πολιτικής που υιοθέτησε η Άγκυρα απέναντι στο Ισραήλ μετά το ξέσπασμα του πολέμου στη Γάζα. Από τον Μάιο του 2024, η κυβέρνηση του Τούρκου Προέδρου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, επέβαλε πλήρες εμπορικό εμπάργκο κατά του Ισραήλ, οδηγώντας σε κατακόρυφη πτώση των διμερών εμπορικών συναλλαγών.

Κατακόρυφη μείωση του εμπορίου

Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται η ισραηλινή οικονομική εφημερίδα Globes, οι ισραηλινές εισαγωγές από την Τουρκία μειώθηκαν από περίπου 2 δισ. δολάρια το 2024 σε 924 εκατ. δολάρια το 2025. Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η πτώση των εξαγωγών του Ισραήλ προς την Τουρκία, οι οποίες κατρακύλησαν από 598,6 εκατ. δολάρια σε μόλις 10,9 εκατ. δολάρια.

Η ερευνήτρια του ισραηλινού Ινστιτούτου Μελετών Εθνικής Ασφάλειας (INSS), Γκάλια Λίντενστραους, σημειώνει ότι οι ισραηλινές εξαγωγές προς την Τουρκία έχουν ουσιαστικά μηδενιστεί, ενώ αρκετές εταιρείες αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες στη συνέχιση των δραστηριοτήτων τους.

Ποιες ισραηλινές εταιρείες παραμένουν

Παρά το αρνητικό κλίμα, ορισμένες ισραηλινές εταιρείες εξακολουθούν να διατηρούν παρουσία στην Τουρκία.

Μεταξύ αυτών βρίσκεται η εταιρεία αρδευτικών συστημάτων Netafim, η οποία διαθέτει εγκαταστάσεις παραγωγής και εμπορίας προϊόντων που απευθύνονται αποκλειστικά στην τουρκική αγορά.

Παρούσα παραμένει επίσης η ICL, η οποία λειτουργεί εργοστάσιο στην πόλη Μπαντίρμα, καθώς και η Teva Pharmaceutical Industries, η οποία διατηρεί την τουρκική της έδρα στην Κωνσταντινούπολη για την προώθηση φαρμακευτικών προϊόντων.

Αντίθετα, η εταιρεία εμφιάλωσης αναψυκτικών του ομίλου Coca-Cola που δραστηριοποιούνταν παλαιότερα στην Τουρκία έχει αποχωρήσει πλήρως από τη χώρα τα τελευταία δύο χρόνια.

Οι πολιτικές εξελίξεις καθορίζουν το μέλλον

Ισραηλινός επιχειρηματίας που διατηρεί ακόμη συνεργασίες με τουρκικές εταιρείες δήλωσε ότι δύσκολα θα υπάρξει ουσιαστική αλλαγή όσο παραμένει αμετάβλητη η πολιτική της Άγκυρας απέναντι στο Ισραήλ.

Παράλληλα, αναφέρει ότι υπάρχουν παρασκηνιακές προσπάθειες αποκλιμάκωσης των εντάσεων και εξεύρεσης κοινού εδάφους μεταξύ των δύο χωρών, ωστόσο θεωρεί πως οι σημαντικές αλλαγές θα εξαρτηθούν από μελλοντικές πολιτικές εξελίξεις τόσο στην Τουρκία όσο και στο Ισραήλ.

Οι οικονομικοί δεσμοί παραμένουν

Παρά τη ραγδαία επιδείνωση των πολιτικών σχέσεων, οι οικονομικοί δεσμοί μεταξύ των δύο χωρών δεν έχουν διακοπεί πλήρως. Όπως επισημαίνουν αναλυτές, η γεωγραφική εγγύτητα και η συμπληρωματικότητα των δύο οικονομιών εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό πλεονέκτημα για επιχειρήσεις και εμπόρους.