Όλες οι πληροφορίες για το εμβόλιο του κορωνοϊού: Παρενέργειες, αποτελεσματικότητα, διάρκεια ανοσίας – δράσης και το σχέδιο για τον εμβολιασμό του πληθυσμού – Η ενημέρωση από τον υπουργό Υγείας, Βασίλη Κικίλια

Το σχέδιο με βάση το οποίο θα πραγματοποιηθεί ο εμβολιασμός για την Covid-19, όταν παραληφθούν οι πρώτες δόσεις του εμβολίου, παρουσίασε ο υπουργός Υγείας, Βασίλης Κικίλιας.

Ο κ. Κικίλιας αναφέρθηκε στο Εθνικό Σχέδιο Εμβολιασμού του πληθυσμού, λέγοντας πώς θα διεξαχθεί, ποιοι θα βρίσκονται πρώτοι στη λίστα, και σε ποια σημεία. Όπως δήλωσε, ο εμβολιασμός θα διεξάγεται σε 1.018 σημεία σε όλη την Ελλάδα, με ραντεβού και με πρώτη προτεραιότητα τους υγειονομικούς και τις ευπαθείς ομάδες. Το 30% των εμβολιασμών θα γίνεται σε Κέντρα Υγείας, ώστε να αποσυμφορηθεί η κατάσταση στα νοσοκομεία, ενώ υπολογίζεται πως θα εμβολιάζονται 2/117.440 πολίτες τον μήνα, σε δύο βάρδιες, έξι ημέρες την εβδομάδα (με εξαίρεση την Κυριακή).

Ο υπουργός Υγείας τόνισε με έμφαση ότι το εμβόλιο δεν αρκεί. Η μάσκα, οι αποστάσεις, η αποφυγή του συνωστισμού και ηπροφύλαξη των ευπαθών ομάδων θα εξακολουθήσουν να αποτελούν βασική παράμετρο στη μάχη κατά του νέου κορωνοϊού, έως ότου ικανό ποσοστό του πληθυσμού αποκτήσει ανοσία κατά της Covid-19.

Ο κ. Κικίλιας αναφέρθηκε στις πιέσεις που δέχεται το σύστημα Υγείας, όχι μόνο στη Θεσσαλονίκη, αλλά σε ολόκληρη τη χώρα. Επεσήμανε ότι βρίσκεται διασωληνωμένος και ο διοικητής της Γ’ ΥΠΕ, δίνοντας και εκείνος τη μάχη για να επιβιώσει από τον φονικό ιό.

Η πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Εμβολιασμού δήλωσε ότι θα πρέπει να επιτευχθεί ένα ποσοστό 60% ανοσίας του γενικού πληθυσμού, για να αρχίσουμε να μιλάμε για αντιμετώπιση της πανδημίας.

Πιο αναλυτικά:
«Δεν χρειάζεται να τονίσω πόσο κρίσιμη είναι η κατάσταση. Κατά κύριο λόγο στις επιπτώσεις που έχει στον πληθυσμό, αλλά και στο σύστημα Υγείας. Όλη η Βόρεια Ελλάδα είναι στο κόκκινο, σύμφωνα με τους χάρτες θετικότητας που εστειλε ο κ. Τσιόρδας.

Μπαίνουμε στον χειμώνα, με καιρικές συνθήκες που δεν βοηθούν. Είναι συγκλονιστική η εικόνα που παρουσιάζει η Ευρώπη. Βρισκόμαστε σε καλύτερη τύχη και σημείο από τη συντριπτική πλειοψηφία των ευρωπαϊκών χωρών. Ήθελα να παρακαλέσω να κάνουμε την προσπάθεια τους επόμενους μήνες. Κανείς δεν θέλει να δει τις εικόνες, που βλέπουν σε άλλες χώρες.

Δεν έχει μειωθεί η προσέλευση στα νοσοκομεία. Είναι ίδια η πίεση στα νοσοκομεία. Τα κρούσματα είναι ανησυχητικά. Να σεβαστούμε τους γιατρούς και τους νοσηλευτές. Πιέζεται το σύστημα στη Βόρεια Ελλάδα και γενικώς πλέον. Όλη η Ελλάδα είναι μία υγειονομική περιφέρεια. Ένα μεγάλο ευχαριστώ στις νοσηλεύτριες από την Κρήτη, που μεταβαίνουν στη Θεσσαλονίκη. Θα ακολουθήσουν και άλλοι.

Τα εμβόλια θα είναι όλα δωρεάν. Όταν εμβολιάζεται ένας πολίτης, έχει ανοσία.

Πώς θα γίνουν οι προμήθειες εμβολίων. Θα είναι κεντρικές. Η ΕΕ θα προμηθευτεί 1,2 δισ. δόσεις για όλες τις χώρες. Θα δοθούν την ιδια ημερομηνία, ανάλογα με τον πληθυσμό και στην ίδια τιμή.

Η ΕΕ έχει διαπραγματευτεί με έξι εταιρείες και συγκεκριμένα τις Astrazeneca, Johnson & Johnson, Sanofi GSK, BionTech-Pfizer, Curevac και Moderna. Με τις τέσσερις έχει υπογράψει.

Πώς θα φτάσουν σε μας. Από τα εργοστάσια θα φτάσουν στην Ελλάδα, σε κεντρικές αποθήκες. Από εκεί στα 1.018 εμβολιαστικά κέντρα και μετά στον πληθυσμό. Θ αμπορούμε να εμβολιάσουμε 2.117.440 πολίτες το μηνα.

Θα υπάρχουν δύο βάρδιες, έξι ημέρες την εβδομάδα, Κυριακή ρεπό. Υπολογίζουμε ότι κάθε πολίτης χρειάζεται 10 λεπτά για να εμβολιαστεί.

Το 30% των εμβολιασμών θα γίνεται από τα Κέντρα Υγείας, ώστε να αποσυμφορηθούν τα νοσοκομεία.

Ο εμβολιασμός θα γίνεται με ραντεβού. Πρώτα θα εμβολιαστούν οι υγειονομικοί, γιατροί και νοσοκόμοι. Θα ακολουθήσουν οι ευπαθείς ομάδες. Και ακολούθως ο υπόλοιπος πληθυσμός.

Ειδικά κλιμάκια θα μεταβούν σε οίκους ευγηρίας. Όσον αφορά τους πρόσφυγες και μετανάστες, θα μεταβούν επίσης ειδικά κλιμάκια, στα κέντρα όπου βρίσκονται.

Στις 35 φυλακές, θα ληφθεί ειδική μέριμνα, ώστε οι μονάδες Υγείας που βρίσκονται κοντά, να εμβολιάσουν το προσωπικό και τους κρατούμενους.

Φτάνει μόνο ο εμβολιασμός; Όχι δεν φτάνει. Πρέπει να σεβαστούμε ο ένας τον άλλον, τον διπλανό μας. Να προσπαθήσουμε ώστε τους επόμενους μήνες να καταφέρουμε να φτιάξουμε την ανοσία που χρειαζόμαστε. Το λέω αυτό, διότι μαζί με αυτό (το εμβόλιο), θα πρέπει να έχουμε τη μάσκα, τις αποστάσεις, να αποφεύγουμε τις ευπαθείς ομάδες.

Στην αρχή κάναμε το αναγκαίο, μετά το εφικτό και τώρα το ανθρωπίνως αδύνατο. Να βοηθήσουμε, ώστε αυτοί οι άνθρωποι, στα νοσοκομεία, να τα καταφέρουν.

Βλέπουμε ότι τα κρούσματα δεν πέφτουν στη Βόρεια Ελλάδα. Είναι δείγμα για το πώς συμπεριφερθήκαμε το προηγούμενο διάστημα. Πρέπει όλοι να σταθούμε στο ύψος των περιστάσεων. Να στηρίξουμε τους συμπολίτες μας, να ξεπεράσουμε αυτήν την κρίση.

Υπάρχει ανάγκη για αίμα στα νοσοκομεία, όσοι μπορούν να στείλουν μήνυμα και να προσφέρουν βοήθεια».
Συμπληρώνοντας τις δηλώσεις του, ο κ. Κικίλιας είπε ότι εκείνος θα κάνει πρώτος το εμβόλιο, θέλοντας με αυτόν τον τρόπο να πείσει όσους πολίτες εξακολουθούν να εκφράζουν δυσπιστία ως προς την ασφάλεια του νέου σκευάσματος.

Σε σχετική ερώτηση δημοσιογράφου για τις πιθανές επιφυλάξεις των πολιτών, είπε:
«Πρέπει να υπάρχει σωστή στρατηγική καμπάνια ενημέρωσης. Πρέπει να εξηγήσουμε ξανά και ξανά, με τρόπο καθαρό και πειστικό, με επιχειρήματα, το πόσο σημαντικό είναι να εμβολιαστούν. Εάν κάποιοι έλεγαν ότι οι Έλληνες είναι απείθαρχοι, αντιδρούν ή δεν ακολουθούν τις οδηγίες, η πανδημία απέδειξε πόσο υψηλό ποσοστό στηρίζει αυτήν την προσπάθεια, σε σχέση με άλλες χώρες. Στόχος της καμπάνιας θα είναι να ενεργοποιήσουμε και να εμβολιαστεί όλος ο πληθυσμός, ώστε να καταφέρουμε να πάρουμε τις ζωές μας πίσω, να επιστρέψουμε σε μία κανονικότητα. Λίγο ακόμα να αντέξουμε, μαζί μία γροθιά».

Η πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Εμβολιασμού πρόσθεσε, ότι αν η ανοσία φτάσει σε ένα επίπεδο 60% του γενικού πληθυσμού, τότε θα μιλάμε για ικανή αντιμετώπιση της πανδημίας.

Το εμβόλιο και η αποτελεσματικότητά του

1) Ποιο εμβόλιο θα χορηγηθεί και σε ποιον
Η Ελλάδα θα έχει στη διάθεσή της δόσεις από όλα τα εμβόλια που θα λάβουν αδειοδότηση από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA). Αρχικά θα παραληφθούν εμβόλια από τις φαρμακευτικές εταιρείες Pfizer/BioNTech, AstraZeneca, Moderna και CureVac και αργότερα, την άνοιξη, από την Johnson & Johnson. Οι πολίτες που θα θελήσουν να εμβολιαστούν για τη νόσο COVID-19 δεν θα έχουν δικαίωμα να επιλέξουν ποιο θα λάβουν, καθώς αυτό θα καθορίζεται από τη διαθεσιμότητα και τον ρυθμό παράδοσης των διαθέσιμων δόσεων. Το βέβαιο είναι ότι η πρώτη και δεύτερη δόση θα αφορούν στο εμβόλιο της ίδιας εταιρείας. Δηλαδή, δεν προβλέπεται επιστημονικά να χορηγηθεί η πρώτη δόση από το BNT162b1 και η δεύτερη από το mRNA-1273.

2) Πότε αρχίζει να δρα
Από τις εν εξελίξει κλινικές δοκιμές Φάσης 3 των υπό έγκριση εμβολίων προκύπτει ότι ο οργανισμός αρχίζει να παράγει αντισώματα έναντι του SARS-CoV-2 ήδη από τις πρώτες ημέρες χορήγησης της πρώτης δόσης. Για παράδειγμα, από τα προκαταρκτικά στοιχεία του εμβολίου AZD1222 της AstraZeneca φαίνεται ότι χρειάστηκαν 14 ημέρες για να παράγει o οργανισμός Τ-κύτταρα και 28 ημέρες για να ανιχνευτούν εξουδετερωτικά αντισώματα. Συνεπώς, ήδη από την πρώτη έγχυση το άτομο θεωρείται ότι έχει μειωμένο κίνδυνο τόσο να νοσήσει όσο και να μεταδώσει τον κορωνοϊό σε άλλα άτομα.

3) Πόσο αποτελεσματικό είναι
Οι Pfizer/BioNTech είναι προς το παρόν οι πρώτες που ανακοινώνουν προκαταρκτικά στοιχεία επί της αποτελεσματικότητας του εμβολίου τους από την κλινική δοκιμή Φάσης 3. Σύμφωνα με αυτά, το BNT162b1 εμφάνισε αποτελεσματικότητα 90% επί 94 επιβεβαιωμένων περιπτώσεων λοίμωξης COVID-19. Το ποσοστό αυτό ενδεχομένως να είναι χαμηλότερο κατά τον εμβολιασμό του γενικού πληθυσμού, καθώς παράγοντες όπως η ηλικία και τα υποκείμενα νοσήματα παίζουν καθοριστικό ρόλο στην αποτελεσματικότητα όλων των εμβολίων.

4) Oι παρενέργειες
Κάθε φαρμακευτικό προϊόν συνοδεύεται από μια σειρά ανεπιθύμητων ενεργειών. Οπως είναι αναμενόμενο, και τα νέα εμβόλια για τη νόσο COVID-19, σύμφωνα με τα μέχρι τώρα δεδομένα από τις κλινικές δοκιμές Φάσης 3 που είναι σε εξέλιξη, προκαλούν σειρά παροδικών παρενεργειών ελάσσονος σημασίας, όπως πόνο και ερεθισμό στο σημείο της έγχυσης, μυϊκά άλγη, κεφαλαλγία, ρίγος και διάρροια. Οι περισσότερες ανεπιθύμητες ενέργειες αναφέρθηκαν από τους εθελοντές μετά τη δεύτερη έγχυση και ήταν ήπιας έως μέτριας έντασης.

5) Για πόσο διάστημα μας προστατεύει
Οι κορωνοϊοί, στην οικογένεια των οποίων ανήκει ο SARS-CoV-2, έχουν μια περίοδο κυκλοφορίας από τον Οκτώβριο έως και τον Απρίλιο του επόμενου έτους. Εφόσον ο εμβολιασμός των πολιτών γίνει εγκαίρως, δηλαδή τουλάχιστον 1,5 μήνα νωρίτερα από την έναρξη της περιόδου κυκλοφορίας του νέου κορωνοϊού, θεωρητικά ο οργανισμός είναι προστατευμένος για όλο το χρονικό εύρος δράσης του ιού.

6) Αν έχω νοσήσει και έχω αναρρώσει, πρέπει να το κάνω;
Προς το παρόν οι εκτιμήσεις για το πόσο διαρκεί η φυσική ανοσία κάποιου που έχει αναρρώσει από COVID-19 είναι συγκεχυμένες. Προκαταρκτικά στοιχεία δείχνουν ότι ενδεχομένως αυτή η ανοσία να μη διαρκεί πολύ, γιʼ αυτό και πολλές στοχευμένες μελέτες είναι εν εξελίξει για να απαντηθεί αυτό το καίριο ερώτημα. Ετσι, λοιπόν, προς το παρόν καμιά αρμόδια ρυθμιστική αρχή δεν μπορεί να απαντήσει με σαφήνεια αν τα άτομα που έχουν αναρρώσει από τη λοίμωξη COVID-19 θα πρέπει να κάνουν το εμβόλιο ή όχι.